Surah Al-Baqara - Amharic Translation by Muhammed Sadiq And Muhammed Sani Habib

الٓمٓ

ā.le.me
Surah Al-Baqara, Verse 1

---

ذَٰلِكَ ٱلۡكِتَٰبُ لَا رَيۡبَۛ فِيهِۛ هُدٗى لِّلۡمُتَّقِينَ

yihi mets’iḥāfi (ke’ālahi lemeẖonu) t’irit’iri yelebetimi፤ leferahiyani merī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 2

---

ٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِٱلۡغَيۡبِ وَيُقِيمُونَ ٱلصَّلَوٰةَ وَمِمَّا رَزَقۡنَٰهُمۡ يُنفِقُونَ

lenezīya beruk’u negeri yemīyaminu solatinimi denibuni t’ebik’ewi yemīsegidu keset’enachewimi sīsayi yemīcheru leẖonuti፤
Surah Al-Baqara, Verse 3

---

وَٱلَّذِينَ يُؤۡمِنُونَ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡكَ وَمَآ أُنزِلَ مِن قَبۡلِكَ وَبِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ يُوقِنُونَ

le’inezīyami wede ānite beteweredewina ke’ānite befītimi beteweredewi yemīyaminu bemech’ereshayitumi (‘alemi) inerisu yemīyaregagit’u leẖonuti (merī newi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 4

---

أُوْلَـٰٓئِكَ عَلَىٰ هُدٗى مِّن رَّبِّهِمۡۖ وَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ

inezīya kegētachewi bememerati layi nachewi፤ inezīyami inesu filagotachewini yagenyu nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 5

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ سَوَآءٌ عَلَيۡهِمۡ ءَأَنذَرۡتَهُمۡ أَمۡ لَمۡ تُنذِرۡهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ

inezīya yekaduti (sewochi) bitasiferarachewimi batasiferarachewimi benerisu layi ikuli newi፤ āyaminumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 6

---

خَتَمَ ٱللَّهُ عَلَىٰ قُلُوبِهِمۡ وَعَلَىٰ سَمۡعِهِمۡۖ وَعَلَىٰٓ أَبۡصَٰرِهِمۡ غِشَٰوَةٞۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ عَظِيمٞ

ālahi belibochachewi layi bemesimīyachewimi layi ātimobachewali፤ be‘ayinochachewimi layi meshefenya ālile፤ lenesumi talak’i k’it’ati ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 7

---

وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَبِٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَمَا هُم بِمُؤۡمِنِينَ

kesewochimi «be’ālahina bemech’ereshawi k’eni āminenali» yemīlu ālilu፤ inerisumi āmanyochi āyidelumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 8

---

يُخَٰدِعُونَ ٱللَّهَ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَمَا يَخۡدَعُونَ إِلَّآ أَنفُسَهُمۡ وَمَا يَشۡعُرُونَ

ālahinina inezīyani yamenutini (sewochi) yatalilalu፤ yemayawik’u sīẖonu nefisochachewini iniji lēlani āyatalilumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 9

---

فِي قُلُوبِهِم مَّرَضٞ فَزَادَهُمُ ٱللَّهُ مَرَضٗاۖ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمُۢ بِمَا كَانُواْ يَكۡذِبُونَ

belibochachewi wisit’i (yenifik’ina) beshita ālebachewi፡፡ ālahimi beshitani ch’emerebachewi፡፡ lenerisumi yiwashu beneberuti mikiniyati āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 10

---

وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ لَا تُفۡسِدُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ قَالُوٓاْ إِنَّمَا نَحۡنُ مُصۡلِحُونَ

lenerisumi «bemidiri layi ātabelashu» betebalu gīzē «inya āsamarīwochi bicha neni» yilalu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 11

---

أَلَآ إِنَّهُمۡ هُمُ ٱلۡمُفۡسِدُونَ وَلَٰكِن لَّا يَشۡعُرُونَ

nik’u inerisu āt’ifīwochu inesuwi nachewi፤ gini āyawik’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 12

---

وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ ءَامِنُواْ كَمَآ ءَامَنَ ٱلنَّاسُ قَالُوٓاْ أَنُؤۡمِنُ كَمَآ ءَامَنَ ٱلسُّفَهَآءُۗ أَلَآ إِنَّهُمۡ هُمُ ٱلسُّفَهَآءُ وَلَٰكِن لَّا يَعۡلَمُونَ

lenesumi «sewochu inidamenu imenu» betebalu gīzē «k’īlochu inidamenu inaminaleni?» yilalu፡፡ āwaji nik’u inerisu k’īlochu inerisuwi nachewi፤ gini āyawik’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 13

---

وَإِذَا لَقُواْ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا وَإِذَا خَلَوۡاْ إِلَىٰ شَيَٰطِينِهِمۡ قَالُوٓاْ إِنَّا مَعَكُمۡ إِنَّمَا نَحۡنُ مُسۡتَهۡزِءُونَ

inezīyanimi yamenutini betegenanyu gīzē «āminenali» yilalu፡፡ wede seyit’anochachewimi bagelelu gīzē «inya kenanite gari neni፤ inya (benesu) tesalak’īwochi bicha neni» yilalu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 14

---

ٱللَّهُ يَسۡتَهۡزِئُ بِهِمۡ وَيَمُدُّهُمۡ فِي طُغۡيَٰنِهِمۡ يَعۡمَهُونَ

ālahi benesu yisalek’ibachewali፤ bet’imetachewimi wisit’i yemīwalilu sīẖonu yazegeyachewali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 15

---

أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلضَّلَٰلَةَ بِٱلۡهُدَىٰ فَمَا رَبِحَت تِّجَٰرَتُهُمۡ وَمَا كَانُواْ مُهۡتَدِينَ

inezīhi inezīya sihitetini bek’inineti yegezu nachewi፡፡ nigidachewimi ālaterefechimi፤ k’et’itenyochimi āliẖonumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 16

---

مَثَلُهُمۡ كَمَثَلِ ٱلَّذِي ٱسۡتَوۡقَدَ نَارٗا فَلَمَّآ أَضَآءَتۡ مَا حَوۡلَهُۥ ذَهَبَ ٱللَّهُ بِنُورِهِمۡ وَتَرَكَهُمۡ فِي ظُلُمَٰتٖ لَّا يُبۡصِرُونَ

(benifik’ina) misalēyachewi inidezīya isatini inidanedede sewi bezurīyawi yalewini hulu baberachi gīzēmi ālahi birihanachewini inidewesedebachewi bech’elemawochimi wisit’i yemayayu ẖonewi inidetewachewi (sewochi) bit’ē newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 17

---

صُمُّۢ بُكۡمٌ عُمۡيٞ فَهُمۡ لَا يَرۡجِعُونَ

(inesu) denik’orowochi፣ dīdawochi፣ ‘iwirochi nachewi፤ silezīhi inerisu āyimelesumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 18

---

أَوۡ كَصَيِّبٖ مِّنَ ٱلسَّمَآءِ فِيهِ ظُلُمَٰتٞ وَرَعۡدٞ وَبَرۡقٞ يَجۡعَلُونَ أَصَٰبِعَهُمۡ فِيٓ ءَاذَانِهِم مِّنَ ٱلصَّوَٰعِقِ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِۚ وَٱللَّهُ مُحِيطُۢ بِٱلۡكَٰفِرِينَ

weyimi (misalēyachewi) kesemayi inide werede zinami (balebētochi) newi፤ berisu (bedemenawi) wisit’i ch’elemawochi፣ negodigwadimi፣ bilich’itami yalubeti sīẖoni kemebirek’ochu motini lemefirati t’atochachewini bejorochachewi wisit’i inidemīyaderigu bit’ē newi፡፡ ālahimi keḥadīwochini kebabī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 19

---

يَكَادُ ٱلۡبَرۡقُ يَخۡطَفُ أَبۡصَٰرَهُمۡۖ كُلَّمَآ أَضَآءَ لَهُم مَّشَوۡاْ فِيهِ وَإِذَآ أَظۡلَمَ عَلَيۡهِمۡ قَامُواْۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَذَهَبَ بِسَمۡعِهِمۡ وَأَبۡصَٰرِهِمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ

bilich’itawi ‘ayinochachewini līnet’ik’i yik’eribali፡፡ lenerisu baberalachewi k’ut’iri berisu wisit’i yiẖēdalu፡፡ benesumi layi bach’eleme gīzē yik’omalu፡፡ ālahimi besha noro mesimīyachewinina mayawochachewini bewesede neberi፤ ālahi benegeru hulu layi chayi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 20

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱعۡبُدُواْ رَبَّكُمُ ٱلَّذِي خَلَقَكُمۡ وَٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

inanite sewochi hoyi! yefet’erachihuni inezīyanimi kenanite befīti yeneberutini (yefet’erewini) gētachihuni tegezu፤ (k’it’atini) litit’enek’ek’u yikejelalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 21

---

ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلۡأَرۡضَ فِرَٰشٗا وَٱلسَّمَآءَ بِنَآءٗ وَأَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَخۡرَجَ بِهِۦ مِنَ ٱلثَّمَرَٰتِ رِزۡقٗا لَّكُمۡۖ فَلَا تَجۡعَلُواْ لِلَّهِ أَندَادٗا وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

(irisu) ya lenanite midirini minit’afi semayinimi t’ara yaderege newi፤ kesemayimi (kedemena) wihani yawerede berisumi kefirēwochi lenanite sīsayini yawet’a newi፡፡ inanitemi (fet’arīnetuni) yemitawik’u sitiẖonu le’ālahi balanit’awochini ātadirigu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 22

---

وَإِن كُنتُمۡ فِي رَيۡبٖ مِّمَّا نَزَّلۡنَا عَلَىٰ عَبۡدِنَا فَأۡتُواْ بِسُورَةٖ مِّن مِّثۡلِهِۦ وَٱدۡعُواْ شُهَدَآءَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

bebarīyachinimi layi kaweredinewi bemet’erat’eri wisit’i bitiẖonu kebit’ēwi ānidītini mi‘irafi āmit’u፡፡ iwinetenyochimi inideẖonachihu ke’ālahi lēla mesikarīwochachihuni t’iru፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 23

---

فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ وَلَن تَفۡعَلُواْ فَٱتَّقُواْ ٱلنَّارَ ٱلَّتِي وَقُودُهَا ٱلنَّاسُ وَٱلۡحِجَارَةُۖ أُعِدَّتۡ لِلۡكَٰفِرِينَ

(yihinini) batišeru fets’imomi ātišerutimina yachini mek’et’at’eyawa sewochina dinigayochi yeẖonechiwini isati tet’ebek’u፤ lekeḥadīwochi tedegisalechi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 24

---

وَبَشِّرِ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّـٰلِحَٰتِ أَنَّ لَهُمۡ جَنَّـٰتٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُۖ كُلَّمَا رُزِقُواْ مِنۡهَا مِن ثَمَرَةٖ رِّزۡقٗا قَالُواْ هَٰذَا ٱلَّذِي رُزِقۡنَا مِن قَبۡلُۖ وَأُتُواْ بِهِۦ مُتَشَٰبِهٗاۖ وَلَهُمۡ فِيهَآ أَزۡوَٰجٞ مُّطَهَّرَةٞۖ وَهُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

inezīyani yamenutinina melikamochinimi yešerutini lenerisu keširochachewi wenizochi yemīfesubachewi genetochi yalwachewi meẖonuni ābisirachewi፡፡ keriswa kefirē (‘ayineti) sīsayini betemegebu k’ut’iri (firēwochiwa silemīmesaselu) «yihi ya ke’āhuni befīti yetegemebinewi newi» yilalu፡፡ irisunimi temesasayi ẖono teset’uti፡፡ lenesumi bewisit’wa nits’uhi yetederegu mīsitochi ālwachewi፡፡ inesumi bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 25

---

۞إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَسۡتَحۡيِۦٓ أَن يَضۡرِبَ مَثَلٗا مَّا بَعُوضَةٗ فَمَا فَوۡقَهَاۚ فَأَمَّا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۖ وَأَمَّا ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَيَقُولُونَ مَاذَآ أَرَادَ ٱللَّهُ بِهَٰذَا مَثَلٗاۘ يُضِلُّ بِهِۦ كَثِيرٗا وَيَهۡدِي بِهِۦ كَثِيرٗاۚ وَمَا يُضِلُّ بِهِۦٓ إِلَّا ٱلۡفَٰسِقِينَ

ālahi maninyawinimi negeri tininyinimi ẖone (betinishineti weyimi betilik’ineti) kebelayiwa yeẖonenimi misalē lemadiregi āyafirimi፡፡ inezīya yamenutima፤ irisu (misalēwi) kegētachewi (yetegenye) iwineti meẖonuni yawik’alu፡፡ inezīyami yekadutima «ālahi bezīhi minini misalē sha» yilalu፡፡ berisu (bemisalēwi) bizuwochini yasasitali berisumi bizuwochini yak’enali፡፡ berisumi āmet͟s’enyochini iniji lēlani āyasasitimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 26

---

ٱلَّذِينَ يَنقُضُونَ عَهۡدَ ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مِيثَٰقِهِۦ وَيَقۡطَعُونَ مَآ أَمَرَ ٱللَّهُ بِهِۦٓ أَن يُوصَلَ وَيُفۡسِدُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِۚ أُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ

inezīya ye’ālahini k’ali kīdani ke’āt’ebek’ebachewi beḫwala yemīyaferisu inidīk’et’elimi berisu yazezewini negeri yemīk’orit’u bemidirimi layi yemīyabelashu inezīya inerisu kesarīwochu nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 27

---

كَيۡفَ تَكۡفُرُونَ بِٱللَّهِ وَكُنتُمۡ أَمۡوَٰتٗا فَأَحۡيَٰكُمۡۖ ثُمَّ يُمِيتُكُمۡ ثُمَّ يُحۡيِيكُمۡ ثُمَّ إِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ

mutani yeneberachihu sitiẖonu ḥiyawi yaderegachihu kezīyami yemīgedilachihu kezīyami ḥiyawi yemīyaderigachihu sīẖoni kezīyami wederisu yemitimelesu sitiẖonu be’ālahi inidēti tikidalechihu
Surah Al-Baqara, Verse 28

---

هُوَ ٱلَّذِي خَلَقَ لَكُم مَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ جَمِيعٗا ثُمَّ ٱسۡتَوَىٰٓ إِلَى ٱلسَّمَآءِ فَسَوَّىٰهُنَّ سَبۡعَ سَمَٰوَٰتٖۚ وَهُوَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

irisu ya bemidiri yalewini hulu le’inanite yefet’ere newi፡፡ kezīyami wede semayi āsebe፤ sebati semayatimi āderegachewi፡፡ irisumi benegeru hulu ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 29

---

وَإِذۡ قَالَ رَبُّكَ لِلۡمَلَـٰٓئِكَةِ إِنِّي جَاعِلٞ فِي ٱلۡأَرۡضِ خَلِيفَةٗۖ قَالُوٓاْ أَتَجۡعَلُ فِيهَا مَن يُفۡسِدُ فِيهَا وَيَسۡفِكُ ٱلدِّمَآءَ وَنَحۡنُ نُسَبِّحُ بِحَمۡدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَۖ قَالَ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

(muḥāmedi hoyi) gētahi lemela’ikiti፡- «inē bemidiri layi mitikini ādiragī nenyi፤» bale gīzē (yeẖonewini āsitawisi፤ inerisumi) «inya kemamesigeni gari yeminat’erahi lanitemi yeminik’edisi siniẖoni beriswa wisit’i yemīyat’efanina demochinimi yemīyafesini taderigalehini?» ālu፡፡ (ālahi) «inē yematawik’utini negeri āwik’alehu» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 30

---

وَعَلَّمَ ءَادَمَ ٱلۡأَسۡمَآءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمۡ عَلَى ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةِ فَقَالَ أَنۢبِـُٔونِي بِأَسۡمَآءِ هَـٰٓؤُلَآءِ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

ādeminimi simochini hulwanimi āsitemarewi፡፡ kezīyami bemela’ikiti layi (tet’erīwochuni) āk’erebachewi፡፡ «iwinetenyochimi inideẖonachihu yenezīhini (tet’erīwochi) simochi nigerunyi» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 31

---

قَالُواْ سُبۡحَٰنَكَ لَا عِلۡمَ لَنَآ إِلَّا مَا عَلَّمۡتَنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَلِيمُ ٱلۡحَكِيمُ

«t’irati yigebahi፤ ke’āsitemarikeni negeri besitek’eri lenya ‘iwik’eti yelenimi፡፡ ānite ‘āwak’īwi t’ibebenyawi ānite bicha nehina» (ālu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 32

---

قَالَ يَـٰٓـَٔادَمُ أَنۢبِئۡهُم بِأَسۡمَآئِهِمۡۖ فَلَمَّآ أَنۢبَأَهُم بِأَسۡمَآئِهِمۡ قَالَ أَلَمۡ أَقُل لَّكُمۡ إِنِّيٓ أَعۡلَمُ غَيۡبَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَأَعۡلَمُ مَا تُبۡدُونَ وَمَا كُنتُمۡ تَكۡتُمُونَ

፡-«ādemi hoyi simochachewini nigerachewi» ālewi፡፡ simochachewini benegerachewimi gīzē «inē yesemayatinina yemidirini ruk’i misit’īri ‘āwik’alehu፤ yemitigelits’utinina yaninimi tidebik’uti yeneberachihutini ‘āwik’alehu ālalikwachihumini?» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 33

---

وَإِذۡ قُلۡنَا لِلۡمَلَـٰٓئِكَةِ ٱسۡجُدُواْ لِأٓدَمَ فَسَجَدُوٓاْ إِلَّآ إِبۡلِيسَ أَبَىٰ وَٱسۡتَكۡبَرَ وَكَانَ مِنَ ٱلۡكَٰفِرِينَ

lemela’ikitimi «le’ādemi sigedu» balini gīzē (āsitawisi) ፡፡ hulumi wedīyawinu segedu፤ ībilīsi (dīyabilosi) bicha sīk’eri imibī āle፤ korami kekeḥadīwochumi ẖone፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 34

---

وَقُلۡنَا يَـٰٓـَٔادَمُ ٱسۡكُنۡ أَنتَ وَزَوۡجُكَ ٱلۡجَنَّةَ وَكُلَا مِنۡهَا رَغَدًا حَيۡثُ شِئۡتُمَا وَلَا تَقۡرَبَا هَٰذِهِ ٱلشَّجَرَةَ فَتَكُونَا مِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ

«ādemi hoyi! ānite kenemīsitihi begeneti tek’emet’i፤ keriswami befelegachihuti sifira besefīwi temegebu፤ gini yihichini zafi ātik’irebu፤ kebedelenyochi tiẖonalachihuna» ālinimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 35

---

فَأَزَلَّهُمَا ٱلشَّيۡطَٰنُ عَنۡهَا فَأَخۡرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيهِۖ وَقُلۡنَا ٱهۡبِطُواْ بَعۡضُكُمۡ لِبَعۡضٍ عَدُوّٞۖ وَلَكُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُسۡتَقَرّٞ وَمَتَٰعٌ إِلَىٰ حِينٖ

keriswami seyit’ani ādalet’achewi bewisit’umi keneberubeti (diloti) āwet’achewi፡፡ «kefīlachihumi lekefīlu t’elati sīẖoni wiredu፤ lenanitemi bemidiri layi isike gīzē (motachihu) diresi merigīyana met’ak’emīya ālachihu» ālinachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 36

---

فَتَلَقَّىٰٓ ءَادَمُ مِن رَّبِّهِۦ كَلِمَٰتٖ فَتَابَ عَلَيۡهِۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

ādemimi kegētawi k’alatini tek’ebele፡፡ berisu layimi (gētawi ts’ets’etini bemek’ebeli) temeleseleti፤ ineho irisu ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 37

---

قُلۡنَا ٱهۡبِطُواْ مِنۡهَا جَمِيعٗاۖ فَإِمَّا يَأۡتِيَنَّكُم مِّنِّي هُدٗى فَمَن تَبِعَ هُدَايَ فَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

«hulachihumi ẖonachihu keriswa wiredu፡፡ kenēmi yeẖone memerīya bīmet’alachihu wedīyawinu memerīyayēni yeteketele sewi benesu layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi» ālinachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 38

---

وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَكَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَآ أُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

inezīyami (bemelikitenyochachini) yekadu be’ānik’ets’ochachinimi yasitebabelu inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 39

---

يَٰبَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَوۡفُواْ بِعَهۡدِيٓ أُوفِ بِعَهۡدِكُمۡ وَإِيَّـٰيَ فَٱرۡهَبُونِ

ye’isira’ēli lijochi hoyi! yachini benanite layi yelegesikwatini ts’egayēni āsitawisu፡፡ bek’ali kīdanēmi mulu፤ bek’ali kīdanachihu imolalehuna፤ inēnimi bicha firu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 40

---

وَءَامِنُواْ بِمَآ أَنزَلۡتُ مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَكُمۡ وَلَا تَكُونُوٓاْ أَوَّلَ كَافِرِۭ بِهِۦۖ وَلَا تَشۡتَرُواْ بِـَٔايَٰتِي ثَمَنٗا قَلِيلٗا وَإِيَّـٰيَ فَٱتَّقُونِ

kenanite gari yalewini (mets’iḥāfi) yemīyaregagit’i hono baweredikutimi (k’uri’ani) imenu፡፡ berisumi yemejemerīya keḥadī ātihunu፡፡ be’ānik’ets’ochēmi t’ik’ītini waga ātilewit’u፡፡ inēnimi bicha tet’enik’ek’u፡
Surah Al-Baqara, Verse 41

---

وَلَا تَلۡبِسُواْ ٱلۡحَقَّ بِٱلۡبَٰطِلِ وَتَكۡتُمُواْ ٱلۡحَقَّ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

iwinetunimi bewisheti ātik’elak’ilu፡፡ inanitemi yemitawik’u sitihonu iwinetini ātidebik’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 42

---

وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ وَٱرۡكَعُواْ مَعَ ٱلرَّـٰكِعِينَ

solatinimi denibuni t’ebik’achihu sigedu፡፡ zekanimi (gidēta mits’iwatini) sit’u፡፡ (legētachihu) ke’āgonibashochi garimi āgonibisu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 43

---

۞أَتَأۡمُرُونَ ٱلنَّاسَ بِٱلۡبِرِّ وَتَنسَوۡنَ أَنفُسَكُمۡ وَأَنتُمۡ تَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

inanite mets’iḥāfuni yemitanebu honachihu sewochini bebego šira tazalachihuni? nefisochachihunimi tiresalachihuni? (yeširachihuni met’ifoneti) ātawik’umini
Surah Al-Baqara, Verse 44

---

وَٱسۡتَعِينُواْ بِٱلصَّبۡرِ وَٱلصَّلَوٰةِۚ وَإِنَّهَا لَكَبِيرَةٌ إِلَّا عَلَى ٱلۡخَٰشِعِينَ

bemetagesina besolatimi teredu፡፡ iriswami (solati) beferīwochi layi iniji belēlawi layi be’irigit’i kebadi nati፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 45

---

ٱلَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَٰقُواْ رَبِّهِمۡ وَأَنَّهُمۡ إِلَيۡهِ رَٰجِعُونَ

inezīya inerisu gētachewini yemīgenanyu inesumi wede’irisu temelashochi meẖonachewini yemīyaregagit’u beẖonuti (layi iniji kebadi nati)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 46

---

يَٰبَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَنِّي فَضَّلۡتُكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

ye’isira’ēli lijochi hoyi! yachini benanite layi yelegesikwatini ts’egayēnina inēmi be‘alemati layi yabelet’ikwachihu (ābatochachihuni begīzēyachewi keneberuti ‘alemati yabelet’ikuwachewi) meẖonēni āsitawisu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 47

---

وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا لَّا تَجۡزِي نَفۡسٌ عَن نَّفۡسٖ شَيۡـٔٗا وَلَا يُقۡبَلُ مِنۡهَا شَفَٰعَةٞ وَلَا يُؤۡخَذُ مِنۡهَا عَدۡلٞ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ

(maninyawa) nefisimi ke(lēlawa) nefisi mininimi yematimenedabetini፣ keriswami milijani yemayik’ebelubatini፣ keriswami bēza yemayiyazibetini፣ inerisumi yemayiredubetini k’eni tet’enik’ek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 48

---

وَإِذۡ نَجَّيۡنَٰكُم مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَسُومُونَكُمۡ سُوٓءَ ٱلۡعَذَابِ يُذَبِّحُونَ أَبۡنَآءَكُمۡ وَيَسۡتَحۡيُونَ نِسَآءَكُمۡۚ وَفِي ذَٰلِكُم بَلَآءٞ مِّن رَّبِّكُمۡ عَظِيمٞ

keferi‘onimi bētesebochi (kegosochuna keserawītu) birituni k’it’ati yemīyak’emisuwachihu wenidochi lijochachihuni yemīyaridu sētochachihunimi yemītewi sīẖonu badaninachihu gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ bezīhachihumi kegētachihu talak’i fetena ālebeti፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 49

---

وَإِذۡ فَرَقۡنَا بِكُمُ ٱلۡبَحۡرَ فَأَنجَيۡنَٰكُمۡ وَأَغۡرَقۡنَآ ءَالَ فِرۡعَوۡنَ وَأَنتُمۡ تَنظُرُونَ

benanitemi mikiniyati baḥiruni bekefelini gīzē (āsitawisu)፡፡ wedīyawimi ādaninachihu፡፡ yeferi‘oninimi bētesebochi inanite yemitimeleketu ẖonachihu āset’eminachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 50

---

وَإِذۡ وَٰعَدۡنَا مُوسَىٰٓ أَرۡبَعِينَ لَيۡلَةٗ ثُمَّ ٱتَّخَذۡتُمُ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِهِۦ وَأَنتُمۡ ظَٰلِمُونَ

musanimi āribani lēlīti bek’et’erinewi gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ kezīyami kerisu (meẖēdi) beḫwala inanite bedayochi sitiẖonu weyifenini (āmilaki ādirigachihu) yazachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 51

---

ثُمَّ عَفَوۡنَا عَنكُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

kezīyami kezīhi beḫwala inanite tameseginu zenidi kenanite miḥireti āderegini፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 52

---

وَإِذۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡفُرۡقَانَ لَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ

musanimi mets’iḥāfinina (iwinetina wishetini) meleyanimi timeru zenidi beset’enewi gīzē (āsitawisu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 53

---

وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ يَٰقَوۡمِ إِنَّكُمۡ ظَلَمۡتُمۡ أَنفُسَكُم بِٱتِّخَاذِكُمُ ٱلۡعِجۡلَ فَتُوبُوٓاْ إِلَىٰ بَارِئِكُمۡ فَٱقۡتُلُوٓاْ أَنفُسَكُمۡ ذَٰلِكُمۡ خَيۡرٞ لَّكُمۡ عِندَ بَارِئِكُمۡ فَتَابَ عَلَيۡكُمۡۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

musami leḥizibochu፡- «ḥizibochē hoyi! inanite weyifenini (āmilaki ādirigachihu) bemeyazachihu nefisochachihuni bedelachihu፡፡ wede fet’arīyachihumi temelesu፤ nefisochachihunimi gidelu፤ yihachihu befet’arīyachihu zenidi lenanite belach’i newi» bale gīzē (āsitawisi)፡፡ be’inanitemi layi ts’ets’etini bemek’ebeli temeleselachihu፡፡ ineho irisu ts’ets’etini tek’ebayi āzanyi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 54

---

وَإِذۡ قُلۡتُمۡ يَٰمُوسَىٰ لَن نُّؤۡمِنَ لَكَ حَتَّىٰ نَرَى ٱللَّهَ جَهۡرَةٗ فَأَخَذَتۡكُمُ ٱلصَّـٰعِقَةُ وَأَنتُمۡ تَنظُرُونَ

«musa hoyi! ālahini begilits’i isikeminayi diresi lanite befits’umi ānaminilihimi» belachihumi gīzē (āsitawisu)፡፡ inanitemi iyetemeleketachihu mebirek’i yazechachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 55

---

ثُمَّ بَعَثۡنَٰكُم مِّنۢ بَعۡدِ مَوۡتِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

kezīyami tameseginu zenidi kemotachihu beḫwala āsinesanachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 56

---

وَظَلَّلۡنَا عَلَيۡكُمُ ٱلۡغَمَامَ وَأَنزَلۡنَا عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَنَّ وَٱلسَّلۡوَىٰۖ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡۚ وَمَا ظَلَمُونَا وَلَٰكِن كَانُوٓاْ أَنفُسَهُمۡ يَظۡلِمُونَ

benanitemi layi demenani āt’elelini፡፡ benatemi layi (inide nech’i mari yale) meninani ina dirich’itini āweredini፡፡ keset’enachihumi t’afach’ochi «bilu (ālini)፡፡» ālibedelunimimi gini nefisochachewini yibedilu neberi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 57

---

وَإِذۡ قُلۡنَا ٱدۡخُلُواْ هَٰذِهِ ٱلۡقَرۡيَةَ فَكُلُواْ مِنۡهَا حَيۡثُ شِئۡتُمۡ رَغَدٗا وَٱدۡخُلُواْ ٱلۡبَابَ سُجَّدٗا وَقُولُواْ حِطَّةٞ نَّغۡفِرۡ لَكُمۡ خَطَٰيَٰكُمۡۚ وَسَنَزِيدُ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

«yihichinimi ketema gibu፡፡ keriswami beshachihuti sifira sefīni (migibi) temegebu፡፡ berunimi yagonebesachihu ẖonachihu gibu፤ (t’iyak’ēyachini yeḫat’ī’ātachini merigefi newi) belumi፡፡ ḫat’ī’ātochachihuni lenanite inimiralenina፡፡ bego šerīwochinimi (minidani) inich’emirilachewaleni» balini gīzē (āsitawisu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 58

---

فَبَدَّلَ ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ قَوۡلًا غَيۡرَ ٱلَّذِي قِيلَ لَهُمۡ فَأَنزَلۡنَا عَلَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ رِجۡزٗا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ بِمَا كَانُواْ يَفۡسُقُونَ

inezīyami yebedeluti sewochi kezīya lenesu ketebaluti lēla k’alini lewet’u፡፡ benezīyami bebedeluti layi yamets’u bemehonachewi mikiniyati mek’išefitini āweredinibachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 59

---

۞وَإِذِ ٱسۡتَسۡقَىٰ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦ فَقُلۡنَا ٱضۡرِب بِّعَصَاكَ ٱلۡحَجَرَۖ فَٱنفَجَرَتۡ مِنۡهُ ٱثۡنَتَا عَشۡرَةَ عَيۡنٗاۖ قَدۡ عَلِمَ كُلُّ أُنَاسٖ مَّشۡرَبَهُمۡۖ كُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ مِن رِّزۡقِ ٱللَّهِ وَلَا تَعۡثَوۡاْ فِي ٱلۡأَرۡضِ مُفۡسِدِينَ

musami leḥizibochu met’et’ini befelege gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ «dinigayunimi bebetirihi mita» ālinewi፡፡ (metawimi) kerisumi ‘āširahuleti minich’ochi felek’u፡፡ sewochu hulu met’ech’achewini be’irigit’i ‘āwek’u፡፡ «ke’ālahi sīsayi bilu፤ t’et’umi፤ āmet’enyochimi ẖonachihu bemidiri layi ātabelashu» (ālinachewi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 60

---

وَإِذۡ قُلۡتُمۡ يَٰمُوسَىٰ لَن نَّصۡبِرَ عَلَىٰ طَعَامٖ وَٰحِدٖ فَٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُخۡرِجۡ لَنَا مِمَّا تُنۢبِتُ ٱلۡأَرۡضُ مِنۢ بَقۡلِهَا وَقِثَّآئِهَا وَفُومِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَاۖ قَالَ أَتَسۡتَبۡدِلُونَ ٱلَّذِي هُوَ أَدۡنَىٰ بِٱلَّذِي هُوَ خَيۡرٌۚ ٱهۡبِطُواْ مِصۡرٗا فَإِنَّ لَكُم مَّا سَأَلۡتُمۡۗ وَضُرِبَتۡ عَلَيۡهِمُ ٱلذِّلَّةُ وَٱلۡمَسۡكَنَةُ وَبَآءُو بِغَضَبٖ مِّنَ ٱللَّهِۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَانُواْ يَكۡفُرُونَ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ وَيَقۡتُلُونَ ٱلنَّبِيِّـۧنَ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّۚ ذَٰلِكَ بِمَا عَصَواْ وَّكَانُواْ يَعۡتَدُونَ

musa hoyi፡- «be’ānidi (‘ayineti) migibi layi befits’umi ānitagešimi፤ silezīhi gētahini kezīya midiri kemitabek’ilewi hulu kek’it’elak’it’eli kedubawami kesinidēwami kemisiriwami keshinikuritwami lenya yawet’a zenidi lenya leminilini» balachihumi gīzē (yeẖonewini āsitawisu፡፡ musami፡- «yanini irisu zik’itenya yeẖonewini bezīya irisu belach’i beẖonewi negeri lewit’ini tifeligalachihuni? wede ketema wiredu፤ lenanitemi yet’eyek’achihuti negeri ālachihu» ālachewi፡፡ benerisumi layi wiridetina diẖineti temetabachewi፡፡ ke’ālahimi beẖone k’ut’a temelesu፡፡ yihi inerisu be’ālahi tamiratochi yikiduna nebīyatinimi yale ḥigi yigedilu sileneberu newi፡፡ yihi bemamets’achewina weseni yemīyalifu bemeẖonachewi newi፡፡)
Surah Al-Baqara, Verse 61

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَادُواْ وَٱلنَّصَٰرَىٰ وَٱلصَّـٰبِـِٔينَ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَعَمِلَ صَٰلِحٗا فَلَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

inezīya yamenu inezīyami yihudawiyani yeẖonu፣ kirisitīyanochimi፣ sabīyanochimi (ke’inerisu) be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yamene melikaminimi šira yešera lenerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ benerisumi layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 62

---

وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱذۡكُرُواْ مَا فِيهِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

kebelayachihumi yet’urini terara yanesani ẖoneni yet’ebek’e k’alikīdanachihuni beyazini gīzē (yeẖonewini āsitawisu)፡፡ «yanini yeset’enachihuni beḫāyili yazu፤ bewisit’u yalewinimi negeri (ke’isati) tit’ebek’u zenidi āsitawisu» (ālini)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 63

---

ثُمَّ تَوَلَّيۡتُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَۖ فَلَوۡلَا فَضۡلُ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَرَحۡمَتُهُۥ لَكُنتُم مِّنَ ٱلۡخَٰسِرِينَ

kezīyami kezīhi beḫwala (kīdanuni) tewachihu፡፡ benanitemi layi ye’ālahi chirotana izinetu balinebere noro be’irigit’i ket’efīwochu beẖonachihu neberi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 64

---

وَلَقَدۡ عَلِمۡتُمُ ٱلَّذِينَ ٱعۡتَدَوۡاْ مِنكُمۡ فِي ٱلسَّبۡتِ فَقُلۡنَا لَهُمۡ كُونُواْ قِرَدَةً خَٰسِـِٔينَ

inezīyanimi ke’inanite wisit’i bek’idamē k’eni (‘āšani bemat’imedi) weseni yalefutinina lenesu «weradawochi sitiẖonu zinijerowochi ẖunu» yalinachewini be’irigit’i ‘āwek’achihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 65

---

فَجَعَلۡنَٰهَا نَكَٰلٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيۡهَا وَمَا خَلۡفَهَا وَمَوۡعِظَةٗ لِّلۡمُتَّقِينَ

(k’it’atītunimi) lenezīya besitefītiwa leneberutina lenezīyami kebeḫwalawa laluti (ḥizibochi) mek’et’ach’a leferahiyanimi megesech’a ādereginati፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 66

---

وَإِذۡ قَالَ مُوسَىٰ لِقَوۡمِهِۦٓ إِنَّ ٱللَّهَ يَأۡمُرُكُمۡ أَن تَذۡبَحُواْ بَقَرَةٗۖ قَالُوٓاْ أَتَتَّخِذُنَا هُزُوٗاۖ قَالَ أَعُوذُ بِٱللَّهِ أَنۡ أَكُونَ مِنَ ٱلۡجَٰهِلِينَ

musami leḥizibochu፡- «ālahi lamini iniditaridu yazachiḫwali» bale gīzē (āsitawesu)፡፡«mesalek’īya ādirigehi tiyizenalehini?» āluti፡፡ «ketesalak’īwochi kemeẖoni be’ālahi it’ebek’alehu» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 67

---

قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا هِيَۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ لَّا فَارِضٞ وَلَا بِكۡرٌ عَوَانُۢ بَيۡنَ ذَٰلِكَۖ فَٱفۡعَلُواْ مَا تُؤۡمَرُونَ

«lenya gētahini t’eyik’ilini፤ iriswa mini inideẖonechi (‘idimēwani) yabiraralini» ālu፡፡ «irisu iriswa yalarejechi t’ijami yaliẖonechi bezīhi mekakeli likenya yeẖonechi gīderi nati yilachiḫwali፤ yetazezachihutinimi širu» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 68

---

قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا لَوۡنُهَاۚ قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ صَفۡرَآءُ فَاقِعٞ لَّوۡنُهَا تَسُرُّ ٱلنَّـٰظِرِينَ

«lenya gētahini t’eyik’ilini፤ melikwa mini inideẖone lenya yigilets’ilini» ālu፡፡ «irisu iriswa melikwa demak’i temelikachochini yemitasidesiti dalecha lami nati yilachiḫwali» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 69

---

قَالُواْ ٱدۡعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّن لَّنَا مَا هِيَ إِنَّ ٱلۡبَقَرَ تَشَٰبَهَ عَلَيۡنَا وَإِنَّآ إِن شَآءَ ٱللَّهُ لَمُهۡتَدُونَ

«lenya gētahini t’eyik’ilini፤ iriswa mini inideẖonechi yigilets’ilini፤ kebitochi benya layi temesaselubini፡፡ inyami ālahi yesha inideẖone be’irigit’i temerīwochi neni» ālu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 70

---

قَالَ إِنَّهُۥ يَقُولُ إِنَّهَا بَقَرَةٞ لَّا ذَلُولٞ تُثِيرُ ٱلۡأَرۡضَ وَلَا تَسۡقِي ٱلۡحَرۡثَ مُسَلَّمَةٞ لَّا شِيَةَ فِيهَاۚ قَالُواْ ٱلۡـَٰٔنَ جِئۡتَ بِٱلۡحَقِّۚ فَذَبَحُوهَا وَمَا كَادُواْ يَفۡعَلُونَ

«irisu iriswa yalitegerachi midirini (bemaresi) yematasinesa irishanimi yematat’et’a (kenewiri) yetet’ebek’echi liyu milikiti yelēlebati nati yilachiḫwali» ālachewi፡፡ «āhuni betikikili met’ahi» ālu፤ līšeru yalitek’arebumi sīẖonu āredwati ፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 71

---

وَإِذۡ قَتَلۡتُمۡ نَفۡسٗا فَٱدَّـٰرَ ٰٔتُمۡ فِيهَاۖ وَٱللَّهُ مُخۡرِجٞ مَّا كُنتُمۡ تَكۡتُمُونَ

nefisinemi begedelachihuna beriswami (gedayi) betekerakerachihu gīzē (āsitawisu)፡፡ ālahimi tidebik’uti yeneberachihutini hulu gelach’i newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 72

---

فَقُلۡنَا ٱضۡرِبُوهُ بِبَعۡضِهَاۚ كَذَٰلِكَ يُحۡيِ ٱللَّهُ ٱلۡمَوۡتَىٰ وَيُرِيكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ

«(bedinuni) bekefīlwami mituti» ālini፤ inidezīhu ālahi mutanini yasinesali፤ tawik’umi zenidi tamiratochini yasayachiḫwali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 73

---

ثُمَّ قَسَتۡ قُلُوبُكُم مِّنۢ بَعۡدِ ذَٰلِكَ فَهِيَ كَٱلۡحِجَارَةِ أَوۡ أَشَدُّ قَسۡوَةٗۚ وَإِنَّ مِنَ ٱلۡحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنۡهُ ٱلۡأَنۡهَٰرُۚ وَإِنَّ مِنۡهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخۡرُجُ مِنۡهُ ٱلۡمَآءُۚ وَإِنَّ مِنۡهَا لَمَا يَهۡبِطُ مِنۡ خَشۡيَةِ ٱللَّهِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

kezīyami kezīhi beḫwala libochachihu derek’u፤ iriswami inide dinigayochi weyimi bedirik’ina yibelit’i yeberetachi nati፡፡ kedinigayochimi kerisu jīretochi yemīfesuleti ālile፡፡ kenerisumi be’irigit’i yemīsenet’ek’ina kerisu wiha (minich’i) yemīwet’awi ālile፡፡ kenerisumi ālahini kemefirati yetenesa wede tachi yemīweridi ālile፡፡ ālahimi kemitišeruti negeri zenigī āyidelemi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 74

---

۞أَفَتَطۡمَعُونَ أَن يُؤۡمِنُواْ لَكُمۡ وَقَدۡ كَانَ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۡ يَسۡمَعُونَ كَلَٰمَ ٱللَّهِ ثُمَّ يُحَرِّفُونَهُۥ مِنۢ بَعۡدِ مَا عَقَلُوهُ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ

(āyihudochi) kenesu yeẖonu ch’ifirochi ye’ālahini k’ali yemīsemuna kezīyami ketereduti beḫwala inerisu iyawek’u yemīlewit’uti sīẖonu lenanite mamenachewini tikejilalachihuni
Surah Al-Baqara, Verse 75

---

وَإِذَا لَقُواْ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ قَالُوٓاْ ءَامَنَّا وَإِذَا خَلَا بَعۡضُهُمۡ إِلَىٰ بَعۡضٖ قَالُوٓاْ أَتُحَدِّثُونَهُم بِمَا فَتَحَ ٱللَّهُ عَلَيۡكُمۡ لِيُحَآجُّوكُم بِهِۦ عِندَ رَبِّكُمۡۚ أَفَلَا تَعۡقِلُونَ

inezīyanimi yamenutini bagenyu gīzē «āminenali» yilalu፡፡ kefīlachewimi wede kefīlu bagelele «gīzē ālahi benanite layi begelets’elachehu negeri igētachihu zenidi berisu inidīkerakeruwachihu tinegiruwachewalachihuni? ātawik’umini?» yilalu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 76

---

أَوَلَا يَعۡلَمُونَ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعۡلِنُونَ

ālahi yemīdebik’utinina yemīgelits’utini yemīyawik’i meẖonuni āyawik’umini
Surah Al-Baqara, Verse 77

---

وَمِنۡهُمۡ أُمِّيُّونَ لَا يَعۡلَمُونَ ٱلۡكِتَٰبَ إِلَّآ أَمَانِيَّ وَإِنۡ هُمۡ إِلَّا يَظُنُّونَ

kenesumi mets’iḥāfuni yemayawik’u mehayimanani ālu፡፡ gini kenitu minyotochini (yimenyalu)፤ inerisumi yemīt’erat’eru inijī lēla āyidelumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 78

---

فَوَيۡلٞ لِّلَّذِينَ يَكۡتُبُونَ ٱلۡكِتَٰبَ بِأَيۡدِيهِمۡ ثُمَّ يَقُولُونَ هَٰذَا مِنۡ عِندِ ٱللَّهِ لِيَشۡتَرُواْ بِهِۦ ثَمَنٗا قَلِيلٗاۖ فَوَيۡلٞ لَّهُم مِّمَّا كَتَبَتۡ أَيۡدِيهِمۡ وَوَيۡلٞ لَّهُم مِّمَّا يَكۡسِبُونَ

lenezīyami mets’iḥāfuni be’ijochachewi lemīts’ifuna kezīyami berisu t’ik’ītini waga līgezubeti «yihi ke’ālahi zenidi newi» lemīlu weyolachewi፡፡ lenerisumi kezīya ijochachewi kets’afuti weyolachewi፡፡ lenesumi kezīya kemīyaferuti (ḫat’ī’ati) weyolachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 79

---

وَقَالُواْ لَن تَمَسَّنَا ٱلنَّارُ إِلَّآ أَيَّامٗا مَّعۡدُودَةٗۚ قُلۡ أَتَّخَذۡتُمۡ عِندَ ٱللَّهِ عَهۡدٗا فَلَن يُخۡلِفَ ٱللَّهُ عَهۡدَهُۥٓۖ أَمۡ تَقُولُونَ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

«isatimi yetek’ot’eruni k’enochi inijī ātinekanimi» ālu፡፡ «ālahi zenidi k’ali kīdani yizachiḫwalini? (yihi keẖone) ālahimi kīdanuni āyaferisimi፤ be’iwinetu be’ālahi layi yematawik’utini tinageralachihu» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 80

---

بَلَىٰۚ مَن كَسَبَ سَيِّئَةٗ وَأَحَٰطَتۡ بِهِۦ خَطِيٓـَٔتُهُۥ فَأُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

āyidelemi (tinekachiḫwalechi)፤ met’ifoni (kiḥidetini) yešera berisumi ḫat’e’atu yekebebechiwi sewi inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 81

---

وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّـٰلِحَٰتِ أُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَنَّةِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

inezīyami yamenuti bego širawochinimi yešeruti inezīya yegeneti gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zelalemi zewitarīwochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 82

---

وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَ بَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ لَا تَعۡبُدُونَ إِلَّا ٱللَّهَ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَانٗا وَذِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَقُولُواْ لِلنَّاسِ حُسۡنٗا وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَ ثُمَّ تَوَلَّيۡتُمۡ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنكُمۡ وَأَنتُم مُّعۡرِضُونَ

ye’isira’ēli lijochinimi t’ibik’i kīdani ālahini inijī lēlani ātamiliku፤ bewelajochimi begoni šira (ādirigu)፤ bezimidina balebētochimi፣ beyetīmochimi (ābati yelēlachewi lijochi) bemisikīnochimi (bego walu)፤ lesewochimi melikamini tenageru፤ solatinimi denibuni t’ebik’achihu sigedu፤ zekanimi sit’u bemaleti beyazinibachewi gīzē (āsitawisu)፡፡ kezīyami kenanite t’ik’ītochi sīk’eru sheshachihu inanitemi (kīdanini) yemititewu nachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 83

---

وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ لَا تَسۡفِكُونَ دِمَآءَكُمۡ وَلَا تُخۡرِجُونَ أَنفُسَكُم مِّن دِيَٰرِكُمۡ ثُمَّ أَقۡرَرۡتُمۡ وَأَنتُمۡ تَشۡهَدُونَ

demochachihuni ātafisisu nefisochachihunimi (kefīlachihuni) ke’āgerochachihu ātawit’u yeminili siniẖoni yet’ebek’e k’ali kīdanachihuni beyazinibachihu gīzē (āsitawisu)፡፡ kezīyami (bekīdanu) āregaget’achihu፤ inanitemi timesekiralachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 84

---

ثُمَّ أَنتُمۡ هَـٰٓؤُلَآءِ تَقۡتُلُونَ أَنفُسَكُمۡ وَتُخۡرِجُونَ فَرِيقٗا مِّنكُم مِّن دِيَٰرِهِمۡ تَظَٰهَرُونَ عَلَيۡهِم بِٱلۡإِثۡمِ وَٱلۡعُدۡوَٰنِ وَإِن يَأۡتُوكُمۡ أُسَٰرَىٰ تُفَٰدُوهُمۡ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيۡكُمۡ إِخۡرَاجُهُمۡۚ أَفَتُؤۡمِنُونَ بِبَعۡضِ ٱلۡكِتَٰبِ وَتَكۡفُرُونَ بِبَعۡضٖۚ فَمَا جَزَآءُ مَن يَفۡعَلُ ذَٰلِكَ مِنكُمۡ إِلَّا خِزۡيٞ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَاۖ وَيَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ يُرَدُّونَ إِلَىٰٓ أَشَدِّ ٱلۡعَذَابِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

kezīyami inanite inezīya nefisochachihuni yemitigedilu kenanitemi yeẖonu ch’ifirochini beḫat’ī’ātina bemebedeli benerisu layi yemitiredadu sitiẖonu ke’āgerochachewi yemitawet’u mirikonyochimi ẖonewi bīmet’uwachihu yemitibezhu nachihu፡፡ irisu (negeru) inerisuni mawit’ati be’inanite layi yetekelekele newi፡፡ bemets’iḥāfu kefīli taminalachihuni? bekefīlumi tikidalachihuni? ke’inanitemi yihinini yemīšera sewi k’it’ati bek’iribītu ḥiyiweti wirideti inijī lēla āyidelemi፡፡ betiniša’ē k’enimi wede biritu k’it’ati yimelesalu፡፡ ālahimi kemitišeruti šira hulu zenigī āyidelemi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 85

---

أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلۡحَيَوٰةَ ٱلدُّنۡيَا بِٱلۡأٓخِرَةِۖ فَلَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابُ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ

inezīhi inezīya k’iribītuni ḥiyiweti bemech’ereshayitu āgeri yegezu nachewi፡፡ kenesumi k’it’atu āyik’elilachewimi፤ inesumi āyiriredumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 86

---

وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡكِتَٰبَ وَقَفَّيۡنَا مِنۢ بَعۡدِهِۦ بِٱلرُّسُلِۖ وَءَاتَيۡنَا عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَأَيَّدۡنَٰهُ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِۗ أَفَكُلَّمَا جَآءَكُمۡ رَسُولُۢ بِمَا لَا تَهۡوَىٰٓ أَنفُسُكُمُ ٱسۡتَكۡبَرۡتُمۡ فَفَرِيقٗا كَذَّبۡتُمۡ وَفَرِيقٗا تَقۡتُلُونَ

musanimi mets’iḥāfini be’irigit’i set’enewi፡፡ kebeḫwalawimi melikitinyochini āsiketatelini፡፡ yemeriyemini liji ‘īsanimi gilits’i tamiratochini set’enewi፡፡ bek’idusu menifesimi āberetanewi፡፡ nefisochachihu bematiwedewi negeri melikitenya bemet’alachihu k’ut’iri (kemeketeli) tikoralachihuni? kefīluni āsitebabelachihu፤ kefīlunimi tigedilalachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 87

---

وَقَالُواْ قُلُوبُنَا غُلۡفُۢۚ بَل لَّعَنَهُمُ ٱللَّهُ بِكُفۡرِهِمۡ فَقَلِيلٗا مَّا يُؤۡمِنُونَ

«libochachinimi shifinochi nachewi» ālu፤ āyidelemi ālahi bekiḥidetachewi mikiniyati regemachewi t’ik’ītinimi bicha yaminalu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 88

---

وَلَمَّا جَآءَهُمۡ كِتَٰبٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٞ لِّمَا مَعَهُمۡ وَكَانُواْ مِن قَبۡلُ يَسۡتَفۡتِحُونَ عَلَى ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَلَمَّا جَآءَهُم مَّا عَرَفُواْ كَفَرُواْ بِهِۦۚ فَلَعۡنَةُ ٱللَّهِ عَلَى ٱلۡكَٰفِرِينَ

kenesumi gari yalewini (mets’iḥāfi) āregagach’i yeẖone mets’iḥāfi ke’ālahi zenidi bemet’alachewi gīzē (kememit’atu) befīti benezīya bekaduti layi yiredubeti yeneberu sīẖonu yawek’uti negeri bemet’alachewi gīzē berisu kadu፡፡ ye’ālahimi rigimani bekeḥadīwochi layi yiẖuni፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 89

---

بِئۡسَمَا ٱشۡتَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡ أَن يَكۡفُرُواْ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ بَغۡيًا أَن يُنَزِّلَ ٱللَّهُ مِن فَضۡلِهِۦ عَلَىٰ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦۖ فَبَآءُو بِغَضَبٍ عَلَىٰ غَضَبٖۚ وَلِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٞ مُّهِينٞ

nefisochachewini berisu yeshet’ubeti negeri kefa! (irisumi) ālahi kebarochu bemīshawi sewi layi kechirotawi (ra’iyini) mawireduni bememek’inyeti ālahi baweredewi negeri mekadachewi newi፡፡ bek’ut’a layimi k’ut’a (yeteregaget’ebachewi sīẖonu) temelesu፡፡ lekeḥadīwochimi āwaraji k’it’ati ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 90

---

وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ ءَامِنُواْ بِمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ نُؤۡمِنُ بِمَآ أُنزِلَ عَلَيۡنَا وَيَكۡفُرُونَ بِمَا وَرَآءَهُۥ وَهُوَ ٱلۡحَقُّ مُصَدِّقٗا لِّمَا مَعَهُمۡۗ قُلۡ فَلِمَ تَقۡتُلُونَ أَنۢبِيَآءَ ٱللَّهِ مِن قَبۡلُ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

ālahimi baweredewi (hulu) le’inerisu «imenu» betebalu gīzē «benya layi beteweredewi (mets’iḥāfi bicha) inaminaleni» yilalu፡፡ kerisu ḫwala balewi (k’uri’āni) irisu kenesu gari lalewi (mets’iḥāfi) āregagach’i iwitenya sīẖoni yikidalu፡፡ «āmanyochi keẖonachihu ke’āhuni befīti ye’ālahini nebīyati lemini gedelachihu?» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 91

---

۞وَلَقَدۡ جَآءَكُم مُّوسَىٰ بِٱلۡبَيِّنَٰتِ ثُمَّ ٱتَّخَذۡتُمُ ٱلۡعِجۡلَ مِنۢ بَعۡدِهِۦ وَأَنتُمۡ ظَٰلِمُونَ

musami betamiratochi be’irigit’i met’alachihu፡፡ kezīyami kebeḫwalawi inanite bedayochi sitiẖonu weyifenini (āmilaki ādirigachihu) yazachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 92

---

وَإِذۡ أَخَذۡنَا مِيثَٰقَكُمۡ وَرَفَعۡنَا فَوۡقَكُمُ ٱلطُّورَ خُذُواْ مَآ ءَاتَيۡنَٰكُم بِقُوَّةٖ وَٱسۡمَعُواْۖ قَالُواْ سَمِعۡنَا وَعَصَيۡنَا وَأُشۡرِبُواْ فِي قُلُوبِهِمُ ٱلۡعِجۡلَ بِكُفۡرِهِمۡۚ قُلۡ بِئۡسَمَا يَأۡمُرُكُم بِهِۦٓ إِيمَٰنُكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

yet’urinimi gara kebelayachihu yanesani siniẖoni (be’orīti ḥigi iniditišeru) kīdanachihuni beyazini gīzē (āsitawisu)፡፡ «yeset’enachihuni beḫāyili yazu፤ simumi፤» (ālini)፡፡«semani āmets’inimi» ālu፡፡ yeweyifenunimi widēta bekiḥidetachewi mikiniyati belibochachewi wisit’i tet’et’u፡፡ «āmanyochi inideẖonachihu iminetachihu berisu yemīyazachihu negeri kefa!» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 93

---

قُلۡ إِن كَانَتۡ لَكُمُ ٱلدَّارُ ٱلۡأٓخِرَةُ عِندَ ٱللَّهِ خَالِصَةٗ مِّن دُونِ ٱلنَّاسِ فَتَمَنَّوُاْ ٱلۡمَوۡتَ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

«yemech’ereshayitu āgeri (geneti) ālahi zenidi kesewi hulu lēla yeteleyechi sitiẖoni le’inanite bicha inideẖonechi iwinetenyochi keẖonachihu motini temenyu» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 94

---

وَلَن يَتَمَنَّوۡهُ أَبَدَۢا بِمَا قَدَّمَتۡ أَيۡدِيهِمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّـٰلِمِينَ

ijochachewimi basalefuti (bešeruti) mikiniyati mini gīzēmi fets’imo āyimenyutimi፤ ālahimi bedayochini ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 95

---

وَلَتَجِدَنَّهُمۡ أَحۡرَصَ ٱلنَّاسِ عَلَىٰ حَيَوٰةٖ وَمِنَ ٱلَّذِينَ أَشۡرَكُواْۚ يَوَدُّ أَحَدُهُمۡ لَوۡ يُعَمَّرُ أَلۡفَ سَنَةٖ وَمَا هُوَ بِمُزَحۡزِحِهِۦ مِنَ ٱلۡعَذَابِ أَن يُعَمَّرَۗ وَٱللَّهُ بَصِيرُۢ بِمَا يَعۡمَلُونَ

kesewochimi hulu ke’inezīyami (t’a‘otini) ke’āgaruti yibelit’i beḥiyiweti layi yemīgwagu ẖonewi be’irigit’i tagenyachewalehi፡፡ ānidachewi shīḥi ‘ameti ‘idimē bīset’i yiwedali፡፡ irisumi ‘idimē meset’etu kek’it’ati yemīyarik’ewi āyidelemi፡፡ ālahimi yemīšerutini hulu temelikachi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 96

---

قُلۡ مَن كَانَ عَدُوّٗا لِّـجِبۡرِيلَ فَإِنَّهُۥ نَزَّلَهُۥ عَلَىٰ قَلۡبِكَ بِإِذۡنِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٗا لِّمَا بَيۡنَ يَدَيۡهِ وَهُدٗى وَبُشۡرَىٰ لِلۡمُؤۡمِنِينَ

lejībirīli (legebiri’ēli) t’elati yeẖone sewi (bek’uch’iti yimuti) belachewi፡፡ irisu (k’uri’anuni) kebefītu leneberuti (mets’aḥifiti) āregagach’i lemi’imenani merīna bisirati sīẖoni be’ālahi fek’adi belibihi layi āwiridotalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 97

---

مَن كَانَ عَدُوّٗا لِّلَّهِ وَمَلَـٰٓئِكَتِهِۦ وَرُسُلِهِۦ وَجِبۡرِيلَ وَمِيكَىٰلَ فَإِنَّ ٱللَّهَ عَدُوّٞ لِّلۡكَٰفِرِينَ

le’ālahina lemela’ikitu lemelikitenyochumi lejībirīlimi lemīkalimi (mīka’ēli) t’elati yeẖone sewi ālahi le(inezīhi) keḥadīwochi t’elati newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 98

---

وَلَقَدۡ أَنزَلۡنَآ إِلَيۡكَ ءَايَٰتِۭ بَيِّنَٰتٖۖ وَمَا يَكۡفُرُ بِهَآ إِلَّا ٱلۡفَٰسِقُونَ

wedanitemi gilits’i yeẖonutini ānik’ets’ochi be’irigit’i āwiridenali፡፡ beriswami āmets’enyochi inijī lēlawi āyikidimi፤
Surah Al-Baqara, Verse 99

---

أَوَكُلَّمَا عَٰهَدُواْ عَهۡدٗا نَّبَذَهُۥ فَرِيقٞ مِّنۡهُمۚ بَلۡ أَكۡثَرُهُمۡ لَا يُؤۡمِنُونَ

k’ali kīdaninimi k’ali begebu k’ut’iri ke’inerisu kefīlu yit’ilewalini? (yaferisewalini?)፤ yilik’unimi ābizanyochachewi āyaminumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 100

---

وَلَمَّا جَآءَهُمۡ رَسُولٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ مُصَدِّقٞ لِّمَا مَعَهُمۡ نَبَذَ فَرِيقٞ مِّنَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ كِتَٰبَ ٱللَّهِ وَرَآءَ ظُهُورِهِمۡ كَأَنَّهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ

inerisu garimi lalewi (mets’iḥāfi) āregagach’i yeẖone melikitenya ke’ālahi zenidi bemet’alachewi gīzē kenezīya mets’iḥāfini keteset’uti kefīlu inerisu inidemayawik’u ẖonewi ye’ālahini mets’iḥāfi kejeribawochachewi ḫwala t’alu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 101

---

وَٱتَّبَعُواْ مَا تَتۡلُواْ ٱلشَّيَٰطِينُ عَلَىٰ مُلۡكِ سُلَيۡمَٰنَۖ وَمَا كَفَرَ سُلَيۡمَٰنُ وَلَٰكِنَّ ٱلشَّيَٰطِينَ كَفَرُواْ يُعَلِّمُونَ ٱلنَّاسَ ٱلسِّحۡرَ وَمَآ أُنزِلَ عَلَى ٱلۡمَلَكَيۡنِ بِبَابِلَ هَٰرُوتَ وَمَٰرُوتَۚ وَمَا يُعَلِّمَانِ مِنۡ أَحَدٍ حَتَّىٰ يَقُولَآ إِنَّمَا نَحۡنُ فِتۡنَةٞ فَلَا تَكۡفُرۡۖ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنۡهُمَا مَا يُفَرِّقُونَ بِهِۦ بَيۡنَ ٱلۡمَرۡءِ وَزَوۡجِهِۦۚ وَمَا هُم بِضَآرِّينَ بِهِۦ مِنۡ أَحَدٍ إِلَّا بِإِذۡنِ ٱللَّهِۚ وَيَتَعَلَّمُونَ مَا يَضُرُّهُمۡ وَلَا يَنفَعُهُمۡۚ وَلَقَدۡ عَلِمُواْ لَمَنِ ٱشۡتَرَىٰهُ مَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖۚ وَلَبِئۡسَ مَا شَرَوۡاْ بِهِۦٓ أَنفُسَهُمۡۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ

seyit’anatimi besuleyimani (selomoni) zemene menigisiti yemīyanebutini (digimiti) teketelu፡፡ suleyimanimi ālikademi፤ (digimitenya ālineberemi)፤ gini seyit’anati sewochini digimitini yemīyasitemiru sīẖonu kadu፡፡ yaninimi bebabīli behuletu mela’ikiti beharutina maruti layi yeteweredewini negeri (yasitemiruwachewali)፡፡ «inya mefetenya nenina ātikadi» isikemīlumi diresi ānidinimi āyasitemirumi፡፡ ke’inesumi besewiyewina bemīsitu mekakeli berisu yemīleyubetini negeri yimaralu፡፡ inerisumi be’ālahi fek’adi kaliẖone berisu ānidinimi gojīwochi āyidelumi፡፡ yemīgodachewinina yemayit’ek’imachewinimi yimaralu፡፡ yegezawimi sewi lerisu bemech’ereshayitu āgeri minimi idili yelēlewi meẖonuni be’irigit’i ‘āwek’u፡፡ nefisochachewinimi berisu yeshet’ubeti waga kefa! yemīyawik’u beẖonu noro (bališeruti neberi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 102

---

وَلَوۡ أَنَّهُمۡ ءَامَنُواْ وَٱتَّقَوۡاْ لَمَثُوبَةٞ مِّنۡ عِندِ ٱللَّهِ خَيۡرٞۚ لَّوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ

inerisumi (āyihudochi) bamenuna betet’enek’ek’u noro (betemenedu neberi)፡፡ yemīyawik’u bīẖonu ke’ālahi zenidi yeẖonewi minida (nefisochachewini kemīshet’ubeti) belach’i newi፡፤
Surah Al-Baqara, Verse 103

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَقُولُواْ رَٰعِنَا وَقُولُواْ ٱنظُرۡنَا وَٱسۡمَعُواْۗ وَلِلۡكَٰفِرِينَ عَذَابٌ أَلِيمٞ

inanite yamenachihu hoyi! (lenebīyu) ra‘īna ātibelu፡፡ temeleketini belumi፡፡ simumi፤ lekeḥadīwochimi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 104

---

مَّا يَوَدُّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ وَلَا ٱلۡمُشۡرِكِينَ أَن يُنَزَّلَ عَلَيۡكُم مِّنۡ خَيۡرٖ مِّن رَّبِّكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَخۡتَصُّ بِرَحۡمَتِهِۦ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ ذُو ٱلۡفَضۡلِ ٱلۡعَظِيمِ

inezīya kemets’iḥāfu balebētochina ke’āgarīwochumi yekaduti benanite layi kegētachihu yeẖone melikami negeri mewereduni āyiwedumi፡፡ ālahimi bechirotawi (benebīyineti) yemīshawini yimerit’ali፡፡ ālahimi yetalak’i chirota balebēti newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 105

---

۞مَا نَنسَخۡ مِنۡ ءَايَةٍ أَوۡ نُنسِهَا نَأۡتِ بِخَيۡرٖ مِّنۡهَآ أَوۡ مِثۡلِهَآۗ أَلَمۡ تَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ

ke’ānik’ets’i binilewit’i weyimi iriswani binasiresahi keriswa yemībelit’ini weyimi bit’ēwani inamet’aleni፤ ālahi benegeru hulu layi kehalī (chayi) meẖonuni ātawik’imini
Surah Al-Baqara, Verse 106

---

أَلَمۡ تَعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ لَهُۥ مُلۡكُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۗ وَمَا لَكُم مِّن دُونِ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ

ālahi yesemayatina yemidiri nigišina lerisu bicha meẖonuni ātawik’imini? le’inanitemi ke’ālahi lēla zemedina redati minimi yelachihumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 107

---

أَمۡ تُرِيدُونَ أَن تَسۡـَٔلُواْ رَسُولَكُمۡ كَمَا سُئِلَ مُوسَىٰ مِن قَبۡلُۗ وَمَن يَتَبَدَّلِ ٱلۡكُفۡرَ بِٱلۡإِيمَٰنِ فَقَدۡ ضَلَّ سَوَآءَ ٱلسَّبِيلِ

be’iwinetu ke’āhuni befīti musa inidetet’eyek’e bit’ē melikitenyachihuni litit’eyik’u tifeligalachihuni? be’iminetimi kihidetini yemīlewit’i sewi tikikilenyawini menigedi be’irigit’i tesasate፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 108

---

وَدَّ كَثِيرٞ مِّنۡ أَهۡلِ ٱلۡكِتَٰبِ لَوۡ يَرُدُّونَكُم مِّنۢ بَعۡدِ إِيمَٰنِكُمۡ كُفَّارًا حَسَدٗا مِّنۡ عِندِ أَنفُسِهِم مِّنۢ بَعۡدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ ٱلۡحَقُّۖ فَٱعۡفُواْ وَٱصۡفَحُواْ حَتَّىٰ يَأۡتِيَ ٱللَّهُ بِأَمۡرِهِۦٓۗ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ

kemets’iḥāfu balebētochi bizuwochi iwinetu ketegelets’elachewi beḫwala kenefisochachewi beẖonewi mik’enyineti ke’iminetachihu beḫwala keḥadīwochi ādirigewi līmelisuwachihu temenyu፡፡ ālahimi ti‘izazuni isikemīyamet’a diresi yik’irita ādirigu፤ ilefwachewimi፡፡ ālahi benegeru hulu layi kehalī newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 109

---

وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتُواْ ٱلزَّكَوٰةَۚ وَمَا تُقَدِّمُواْ لِأَنفُسِكُم مِّنۡ خَيۡرٖ تَجِدُوهُ عِندَ ٱللَّهِۗ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ

solatinimi āsitekakilachihu sigedu፡፡ zekanimi sit’u፡፡ lenefisochachihumi kebego šira yemitasik’edimutini ālahi zenidi tagenyutalachihu፡፡ ālahi yemitišerutini hulu temelikachi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 110

---

وَقَالُواْ لَن يَدۡخُلَ ٱلۡجَنَّةَ إِلَّا مَن كَانَ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰۗ تِلۡكَ أَمَانِيُّهُمۡۗ قُلۡ هَاتُواْ بُرۡهَٰنَكُمۡ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ

«genetinimi āyihudini weyimi kirisitīyanochini yeẖone sewi inijī lēla āyigebatimi» ālu፡፡ yihichī (kenitu) minyotachewi nati፡፡ «iwinetenyochi inideẖonachihu āsirejachihuni āmit’u» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 111

---

بَلَىٰۚ مَنۡ أَسۡلَمَ وَجۡهَهُۥ لِلَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَلَهُۥٓ أَجۡرُهُۥ عِندَ رَبِّهِۦ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

āyidelemi (lēlawimi yigebatali) irisu bego šerī ẖono fītuni le’ālahi yeset’e sewi lerisu begētawi zenidi minidawi ālewi፡፡ benesumi layi firihati yelebachewimi፤ inesumi āyazinumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 112

---

وَقَالَتِ ٱلۡيَهُودُ لَيۡسَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ عَلَىٰ شَيۡءٖ وَقَالَتِ ٱلنَّصَٰرَىٰ لَيۡسَتِ ٱلۡيَهُودُ عَلَىٰ شَيۡءٖ وَهُمۡ يَتۡلُونَ ٱلۡكِتَٰبَۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ مِثۡلَ قَوۡلِهِمۡۚ فَٱللَّهُ يَحۡكُمُ بَيۡنَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ فِيمَا كَانُواْ فِيهِ يَخۡتَلِفُونَ

inerisu mets’iḥāfuni yemīyanebu sīẖonu āyihudochi፡- kirisitīyanochi beminimi layi āyidelumi ālu፡፡ kirisitīyanochimi፡- āyihudochi beminimi layi āyidelumi ālu፡፡ inidezīhu inezīya yemayawik’uti (āgarīwochi) yenigigirachewini bit’ē ālu፡፡ ālahimi bezīya berisu yileyayubeti beneberuti negeri betiniša’ē k’eni bemekakelachewi yiferidali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 113

---

وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن مَّنَعَ مَسَٰجِدَ ٱللَّهِ أَن يُذۡكَرَ فِيهَا ٱسۡمُهُۥ وَسَعَىٰ فِي خَرَابِهَآۚ أُوْلَـٰٓئِكَ مَا كَانَ لَهُمۡ أَن يَدۡخُلُوهَآ إِلَّا خَآئِفِينَۚ لَهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا خِزۡيٞ وَلَهُمۡ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيمٞ

ye’ālahinimi mesigīdochi bewisit’achewi simu inidayiwesa kekelekelena iriswanimi bemabelasheti kerot’e sewi yibelit’i bedayi manewi? inezīya ferīwochi ẖonewi inijī le’inerisu bek’iribītu ‘alemi wirideti ālachewi፡፡ lenerisumi bemech’ereshayitu āgeri talak’i k’it’ati ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 114

---

وَلِلَّهِ ٱلۡمَشۡرِقُ وَٱلۡمَغۡرِبُۚ فَأَيۡنَمَا تُوَلُّواْ فَثَمَّ وَجۡهُ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ

miširak’umi mi‘irabumi ye’ālahi newi (fītochachihuni) wede yetimi bitazoru ye’ālahi fīti izīya newi፡፡ ālahi chirotawi sefī ‘āwak’ī newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 115

---

وَقَالُواْ ٱتَّخَذَ ٱللَّهُ وَلَدٗاۗ سُبۡحَٰنَهُۥۖ بَل لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ كُلّٞ لَّهُۥ قَٰنِتُونَ

ālahimi liji ālewi ālu፡፡ (kemīluti) t’irati tegebawi፡፡ āyidelemi besemayatina bemidiri yalewi hulu yerisu newi፡፡ hulumi lerisu tazazhochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 116

---

بَدِيعُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۖ وَإِذَا قَضَىٰٓ أَمۡرٗا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ

semayatinina midirini yalebit’ē fet’arī newi፤ negerinimi (masigenyeti) besha gīzē lerisu yemīlewi፡- «ẖuni newi፤» wedīyawimi yiẖonali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 117

---

وَقَالَ ٱلَّذِينَ لَا يَعۡلَمُونَ لَوۡلَا يُكَلِّمُنَا ٱللَّهُ أَوۡ تَأۡتِينَآ ءَايَةٞۗ كَذَٰلِكَ قَالَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِم مِّثۡلَ قَوۡلِهِمۡۘ تَشَٰبَهَتۡ قُلُوبُهُمۡۗ قَدۡ بَيَّنَّا ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يُوقِنُونَ

inezīyami yemayawik’uti (ānite melikitenya silemeẖonihi) ālahi āyanagirenimi noro’ālini? weyimi (le’iwinetenyanetihi) tamiri ātimet’alinimi noro’ālini? ālu፡፡ inidezīhu inezīya kenesu befīti yeneberuti inide nigigirachewi bit’ē bilewali፡፡ libochachewi (bekiḥideti) temesaselu፡፡ lemīyaregagit’u ḥizibochi ānik’ets’ochini be’irigit’i ābiraritenali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 118

---

إِنَّآ أَرۡسَلۡنَٰكَ بِٱلۡحَقِّ بَشِيرٗا وَنَذِيرٗاۖ وَلَا تُسۡـَٔلُ عَنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡجَحِيمِ

inya ābisarīna āsiferarī ẖonehi bewineti lakinihi፡፡ ke’isatimi gwadochi ātit’eyek’imi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 119

---

وَلَن تَرۡضَىٰ عَنكَ ٱلۡيَهُودُ وَلَا ٱلنَّصَٰرَىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمۡۗ قُلۡ إِنَّ هُدَى ٱللَّهِ هُوَ ٱلۡهُدَىٰۗ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم بَعۡدَ ٱلَّذِي جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ مَا لَكَ مِنَ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ

āyihudochina kirisitīyanochimi hayimanotachewini isikemitiketeli diresi kanite fets’imo āyiwedumi፡፡ «ye’ālahi memirati (tikikilenyawi) memirati irisu bicha newi» belachewi፡፡ kezīyami iwik’etu kemet’alihi beḫwala zinibalēyachewini bitiketeli le’ānite ke’ālahi (yemīkelekililihi) zemedina redati minimi yelehimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 120

---

ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَتۡلُونَهُۥ حَقَّ تِلَاوَتِهِۦٓ أُوْلَـٰٓئِكَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦۗ وَمَن يَكۡفُرۡ بِهِۦ فَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡخَٰسِرُونَ

inezīya mets’iḥāfuni yeset’enachewi tegebī nibabuni yanebutali፡፡ inezīya berisu yaminalu፤ berisumi yemīkidu inezīya inerisu kesarīwochu nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 121

---

يَٰبَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتِيَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتُ عَلَيۡكُمۡ وَأَنِّي فَضَّلۡتُكُمۡ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

ye’isira’ēli lijochi hoyi! yachini benanite layi yelegesikwatini ts’egayēnina inēmi be‘alemati layi yabelet’ikwachihu meẖonēni āsitawisu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 122

---

وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا لَّا تَجۡزِي نَفۡسٌ عَن نَّفۡسٖ شَيۡـٔٗا وَلَا يُقۡبَلُ مِنۡهَا عَدۡلٞ وَلَا تَنفَعُهَا شَفَٰعَةٞ وَلَا هُمۡ يُنصَرُونَ

(āmanyi) nefisimi ke(keḥadī) nefisi mininimi yematit’ek’imibetini፣ keriswami bēza yemayiwesedibetini፣ milijami leriswa yematit’ek’imibetini፣ inerisumi yemayiredubetini k’eni tet’enik’ek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 123

---

۞وَإِذِ ٱبۡتَلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ رَبُّهُۥ بِكَلِمَٰتٖ فَأَتَمَّهُنَّۖ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَامٗاۖ قَالَ وَمِن ذُرِّيَّتِيۖ قَالَ لَا يَنَالُ عَهۡدِي ٱلظَّـٰلِمِينَ

ībirahīminimi gētawi bek’alati (beḥigigati) befetenewina befets’emachewi gīzē (āsitawisi)፤ «inē lesewochi merī ādiragīhi nenyi» ālewi፡፡ «kezerochēmi (ādirigi)» āle፡፡ k’ali kīdanē bedayochuni āyagenyimi ālewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 124

---

وَإِذۡ جَعَلۡنَا ٱلۡبَيۡتَ مَثَابَةٗ لِّلنَّاسِ وَأَمۡنٗا وَٱتَّخِذُواْ مِن مَّقَامِ إِبۡرَٰهِـۧمَ مُصَلّٗىۖ وَعَهِدۡنَآ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ أَن طَهِّرَا بَيۡتِيَ لِلطَّآئِفِينَ وَٱلۡعَٰكِفِينَ وَٱلرُّكَّعِ ٱلسُّجُودِ

bētunimi lesewochi memeleshana ts’et’itenya baderegini gīzē (āsitawisi)፡፡ ke’ībirahīmimi mek’omīya mesigejani ādirigu፡፡ wede ībirahīmina wede īsima‘īlimi bētēni lezewarīwochuna letek’emach’ochumi le’āgonibashochi segajochumi āt’iru sinili k’ali kīdani yazini፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 125

---

وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّ ٱجۡعَلۡ هَٰذَا بَلَدًا ءَامِنٗا وَٱرۡزُقۡ أَهۡلَهُۥ مِنَ ٱلثَّمَرَٰتِ مَنۡ ءَامَنَ مِنۡهُم بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ قَالَ وَمَن كَفَرَ فَأُمَتِّعُهُۥ قَلِيلٗا ثُمَّ أَضۡطَرُّهُۥٓ إِلَىٰ عَذَابِ ٱلنَّارِۖ وَبِئۡسَ ٱلۡمَصِيرُ

ībirahīmi bale gīzē (āsitawisi)፡፡ gētayē hoyi! yihinini ts’et’itenya āgeri ādirigi፡፡ bētesebochunimi kenesu be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yamenewini sewi kefirēwochi sit’ewi፡፡ (ālahimi) yekadewinimi sewi፤ (iset’ewalehu)፡፡ t’ik’ītimi it’ek’imewalehu፤ kezīyami wede isati k’it’ati āsit’egawalehu፤ mini tikefami memelesha! (āle)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 126

---

وَإِذۡ يَرۡفَعُ إِبۡرَٰهِـۧمُ ٱلۡقَوَاعِدَ مِنَ ٱلۡبَيۡتِ وَإِسۡمَٰعِيلُ رَبَّنَا تَقَبَّلۡ مِنَّآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ

ībirahīmina īsima’īlimi «gētachini hoyi! ke’inya tek’ebeli፡፡ ānite semīwina ‘āwak’īwi ānite nehina» yemīlu sīẖonu kebētu mešeretochuni kefi baderegu gīzē (āsitawisi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 127

---

رَبَّنَا وَٱجۡعَلۡنَا مُسۡلِمَيۡنِ لَكَ وَمِن ذُرِّيَّتِنَآ أُمَّةٗ مُّسۡلِمَةٗ لَّكَ وَأَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبۡ عَلَيۡنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

«gētachini hoyi! lanete tazazhochimi ādirigeni፡፡ kezerochachinimi lanite tazazhochi ḥizibochini (ādirigi)፡፡ ḥigigatachininimi āsayeni፤ (āsawik’eni)፡፡ benyami layi temelesini፤ ānite ts’ets’etini tek’ebayu ruḫiruḫi ānite bicha nehina፡፡»
Surah Al-Baqara, Verse 128

---

رَبَّنَا وَٱبۡعَثۡ فِيهِمۡ رَسُولٗا مِّنۡهُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡهِمۡ ءَايَٰتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَيُزَكِّيهِمۡۖ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ

«gētachini hoyi! bewisit’achewimi kenesuwi yeẖoneni melikitenya benerisu layi ānik’ets’ochihini yemīyanebilachewini mets’iḥāfinina t’ibebinimi yemīyasitemirachewini (kekihideti) yemīyat’erachewinimi laki፤ ānite āshenafīwi t’ibebenyawi ānite bicha nehina» (yemīlumi sīẖonu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 129

---

وَمَن يَرۡغَبُ عَن مِّلَّةِ إِبۡرَٰهِـۧمَ إِلَّا مَن سَفِهَ نَفۡسَهُۥۚ وَلَقَدِ ٱصۡطَفَيۡنَٰهُ فِي ٱلدُّنۡيَاۖ وَإِنَّهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ لَمِنَ ٱلصَّـٰلِحِينَ

ke’ībirahīmimi ḥigigati nefisuni yak’ēle sewi kaliẖone besitek’eri yemīyafegefigi manewi? (yelemi)፤ bek’iribītumi ‘alemi be’irigit’i meret’inewi፡፡ bemech’ereshayitumi ‘alemi irisu kemelikamochu newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 130

---

إِذۡ قَالَ لَهُۥ رَبُّهُۥٓ أَسۡلِمۡۖ قَالَ أَسۡلَمۡتُ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ

gētawi lerisu tazezi balewi gīzē (meret’ewi)፡፡ le‘alemati gēta tazeziku āle፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 131

---

وَوَصَّىٰ بِهَآ إِبۡرَٰهِـۧمُ بَنِيهِ وَيَعۡقُوبُ يَٰبَنِيَّ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصۡطَفَىٰ لَكُمُ ٱلدِّينَ فَلَا تَمُوتُنَّ إِلَّا وَأَنتُم مُّسۡلِمُونَ

beriswami (beḥigigatītu) ībirahīmi lijochuni āzeze፡፡ ya‘ik’ubimi (inidezīhu lijochuni āzeze)፡፡ «lijochē hoyi! ālahi lenanite hayimanotini meret’e፤ silezīhi inanite musilīmochi ẖonachihu inijī ātimutu» (ālachewi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 132

---

أَمۡ كُنتُمۡ شُهَدَآءَ إِذۡ حَضَرَ يَعۡقُوبَ ٱلۡمَوۡتُ إِذۡ قَالَ لِبَنِيهِ مَا تَعۡبُدُونَ مِنۢ بَعۡدِيۖ قَالُواْ نَعۡبُدُ إِلَٰهَكَ وَإِلَٰهَ ءَابَآئِكَ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ إِلَٰهٗا وَٰحِدٗا وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ

ya‘ik’ubini moti bemet’abeti gīzē lelijochu kenē beḫwala manini tigezalachihu bale gīzē k’erabīwochi neberachihuni? (inerisumi) āmilakihinina ye’ābatochihini ye’ībirahīmini ye’īsima‘īlinina ye’īsiḥāk’inimi āmilaki ānidi yeẖonewini āmilaki inya lerisu fit͟s’umi tazazhochi ẖoneni inamelikaleni ālu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 133

---

تِلۡكَ أُمَّةٞ قَدۡ خَلَتۡۖ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَلَكُم مَّا كَسَبۡتُمۡۖ وَلَا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

yihichi (yetewesachiwi) be’irigit’i yalefechi ḥizibi nati፡፡ leriswa yešerachiwi (minida) ālati፡፡ lenanitemi yešerachihuti (minida) ālachihu፡፡ yišerutimi keneberuti ātit’eyek’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 134

---

وَقَالُواْ كُونُواْ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰ تَهۡتَدُواْۗ قُلۡ بَلۡ مِلَّةَ إِبۡرَٰهِـۧمَ حَنِيفٗاۖ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ

«āyihudini weyimi kirisitīyanochini ẖunu፤ (k’inuni menigedi) timeralachihuna» ālumi፡፡ «āyidelemi ye’ībirahīmini hayimanoti k’et’itenya sīẖoni iniketelaleni፤ ke’āgarīwochimi ālineberemi» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 135

---

قُولُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَمَآ أُنزِلَ إِلَيۡنَا وَمَآ أُنزِلَ إِلَىٰٓ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطِ وَمَآ أُوتِيَ مُوسَىٰ وَعِيسَىٰ وَمَآ أُوتِيَ ٱلنَّبِيُّونَ مِن رَّبِّهِمۡ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّنۡهُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُسۡلِمُونَ

«be’ālahina wedenya beteweredewi (k’uri’ani) wede ībirahīmimi wede īsima‘īlina wede īsiḥāk’imi wede ya‘ik’ubina wede negedochumi beteweredewi bezīyami musana ‘īsa beteset’uti bezīyami nebīyati hulu kegētachewi beteset’uti kenerisu be’ānidimi mekakeli yemanileyi siniẖoni āmenini፤ inyami lerisu (le’ālahi) tazazhochi neni» belu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 136

---

فَإِنۡ ءَامَنُواْ بِمِثۡلِ مَآ ءَامَنتُم بِهِۦ فَقَدِ ٱهۡتَدَواْۖ وَّإِن تَوَلَّوۡاْ فَإِنَّمَا هُمۡ فِي شِقَاقٖۖ فَسَيَكۡفِيكَهُمُ ٱللَّهُۚ وَهُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡعَلِيمُ

berisu bamenachihubeti bit’ē bīyaminu be’irigit’i temeru፡፡ bīzorumi inerisu bech’ik’ich’ik’i wisit’i bicha nachewi፡፡ inerisunimi ālahi yibek’ahali፤ irisumi semīwi ‘āwak’īwi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 137

---

صِبۡغَةَ ٱللَّهِ وَمَنۡ أَحۡسَنُ مِنَ ٱللَّهِ صِبۡغَةٗۖ وَنَحۡنُ لَهُۥ عَٰبِدُونَ

ye’ālahini (yetefet’iro) menikiri (imineti) yazu፡፡ bemenikerimi ke’ālahi yibelit’i yamare manewi? (manimi yelemi) inyami lerisu bicha tegezhīwochi neni (belu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 138

---

قُلۡ أَتُحَآجُّونَنَا فِي ٱللَّهِ وَهُوَ رَبُّنَا وَرَبُّكُمۡ وَلَنَآ أَعۡمَٰلُنَا وَلَكُمۡ أَعۡمَٰلُكُمۡ وَنَحۡنُ لَهُۥ مُخۡلِصُونَ

irisu (ālahi) gētachinina gētachihu sīẖoni lenyami širachini yaleni siniẖoni lenanitemi širachihu yalachihu sitiẖonu inyami lerisu fits’umi tazazhochi siniẖoni be’ālahi (hayimanoti) tikerakerunalachihuni? belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 139

---

أَمۡ تَقُولُونَ إِنَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ وَإِسۡمَٰعِيلَ وَإِسۡحَٰقَ وَيَعۡقُوبَ وَٱلۡأَسۡبَاطَ كَانُواْ هُودًا أَوۡ نَصَٰرَىٰۗ قُلۡ ءَأَنتُمۡ أَعۡلَمُ أَمِ ٱللَّهُۗ وَمَنۡ أَظۡلَمُ مِمَّن كَتَمَ شَهَٰدَةً عِندَهُۥ مِنَ ٱللَّهِۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

weyimi ībirahīmi īsima‘īlimi īsiḥāk’imi ya‘ik’ubimi negedochumi āyihudochi weyimi kirisitīyanochi neberu tilalachihuni? «inanite tawik’alachihuni? weyinisi ālahi?» belachewi፡፡ irisumi zenidi ke’ālahi yeẖonechini misikirineti kedebek’e sewi yibelit’i bedayi manewi? ālahimi kemitišeruti hulu zenigī āyidelemi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 140

---

تِلۡكَ أُمَّةٞ قَدۡ خَلَتۡۖ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَلَكُم مَّا كَسَبۡتُمۡۖ وَلَا تُسۡـَٔلُونَ عَمَّا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ

yihichī be’irigit’i yalefechi ḥizibi nati፤ le’iriswa yešerachiwi ālati፤ lenanitemi yešerachihuti ālachihu፤ yišerutimi keneberuti ātit’eyek’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 141

---

۞سَيَقُولُ ٱلسُّفَهَآءُ مِنَ ٱلنَّاسِ مَا وَلَّىٰهُمۡ عَن قِبۡلَتِهِمُ ٱلَّتِي كَانُواْ عَلَيۡهَاۚ قُل لِّلَّهِ ٱلۡمَشۡرِقُ وَٱلۡمَغۡرِبُۚ يَهۡدِي مَن يَشَآءُ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٖ

kesewochu k’īlochu «kezīyachi beriswa layi keneberubati k’ībilachewi mini āzorachewi?» yilalu፤ «miširak’umi mi‘irabumi ye’ālahi newi፤ yeshawini sewi wede k’et’itenyawi menigedi yimerali» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 142

---

وَكَذَٰلِكَ جَعَلۡنَٰكُمۡ أُمَّةٗ وَسَطٗا لِّتَكُونُواْ شُهَدَآءَ عَلَى ٱلنَّاسِ وَيَكُونَ ٱلرَّسُولُ عَلَيۡكُمۡ شَهِيدٗاۗ وَمَا جَعَلۡنَا ٱلۡقِبۡلَةَ ٱلَّتِي كُنتَ عَلَيۡهَآ إِلَّا لِنَعۡلَمَ مَن يَتَّبِعُ ٱلرَّسُولَ مِمَّن يَنقَلِبُ عَلَىٰ عَقِبَيۡهِۚ وَإِن كَانَتۡ لَكَبِيرَةً إِلَّا عَلَى ٱلَّذِينَ هَدَى ٱللَّهُۗ وَمَا كَانَ ٱللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَٰنَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِٱلنَّاسِ لَرَءُوفٞ رَّحِيمٞ

inidezīhumi (inidemeranachihu) besewochi layi mesikarīwochi litihonuna melikitenyawimi benanite layi mesikarī yihoni zenidi mirit’i ḥizibochi ādereginachihu፡፡ yachinimi beriswa layi yeneberikibatini āk’it’ach’a melikitenyawini yemīketelewini sewi wede kihideti kemīmelesewi sewi linawik’i (linigelits’i) iniji k’ībila āladereginatimi፡፡ iriswami benezīya ālahi bemerachewi sewochi layi besitek’eri be’irigit’i kebadi nati፡፡ ālahimi iminetachihuni (sigidetachihuni) yemīyat’efa āyidelemi፤ ālahi lesewochi bet’ami riḫiruḫi āzanyi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 143

---

قَدۡ نَرَىٰ تَقَلُّبَ وَجۡهِكَ فِي ٱلسَّمَآءِۖ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبۡلَةٗ تَرۡضَىٰهَاۚ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ لَيَعۡلَمُونَ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّهِمۡۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا يَعۡمَلُونَ

yefītihini wede semayi megelabet’i be’irigit’i inayaleni፡፡ wedemitiwedatimi k’ībila inazorihaleni፡፡ silezīhi fītihini wede tekeberewi mesigīdi (wede ka‘iba) āgit’ach’a āzuri፡፡ yetimi sifira bitiẖonumi (sitisegidu) fītochachihuni wederisu āgit’ach’a āzuru፡፡ inezīyami mets’iḥāfuni yeteset’uti irisu kegētachewi sīẖoni iwineti mehonuni yawik’alu፡፡ ālahimi kemitišeruti šira zenigī āyidelemi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 144

---

وَلَئِنۡ أَتَيۡتَ ٱلَّذِينَ أُوتُواْ ٱلۡكِتَٰبَ بِكُلِّ ءَايَةٖ مَّا تَبِعُواْ قِبۡلَتَكَۚ وَمَآ أَنتَ بِتَابِعٖ قِبۡلَتَهُمۡۚ وَمَا بَعۡضُهُم بِتَابِعٖ قِبۡلَةَ بَعۡضٖۚ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ إِنَّكَ إِذٗا لَّمِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ

inezīyanimi mets’iḥāfini yeteset’utini be’āsireji hulu bitimet’achewi k’ībilahini āyiketelumi፡፡ ānitemi k’ībilachewini teketayi āyidelehimi፡፡ kefīlachewimi yekefīluni k’ībila teketayi āyidelumi፡፡ ke‘iwik’etimi (kera‘iyi) kemet’alihi beḫwala zinibalēyachewini bitiketeli ānite yani gīzē kebedayochi nehi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 145

---

ٱلَّذِينَ ءَاتَيۡنَٰهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ يَعۡرِفُونَهُۥ كَمَا يَعۡرِفُونَ أَبۡنَآءَهُمۡۖ وَإِنَّ فَرِيقٗا مِّنۡهُمۡ لَيَكۡتُمُونَ ٱلۡحَقَّ وَهُمۡ يَعۡلَمُونَ

inezīya mets’iḥāfini yeset’enachewi wenidochi lijochachewini inidemīyawik’u (muḥāmedini) yawik’utali፡፡ kenesumi yeteleyu kifilochi inerisu yemīyawek’u sīẖonu iwinetuni be’irigit’i yidebik’alu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 146

---

ٱلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَ فَلَا تَكُونَنَّ مِنَ ٱلۡمُمۡتَرِينَ

(yihi) kegētahi yeẖone iwineti newi፤ ketet’erat’arīwochumi ātihuni፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 147

---

وَلِكُلّٖ وِجۡهَةٌ هُوَ مُوَلِّيهَاۖ فَٱسۡتَبِقُواْ ٱلۡخَيۡرَٰتِۚ أَيۡنَ مَا تَكُونُواْ يَأۡتِ بِكُمُ ٱللَّهُ جَمِيعًاۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ

lehulumi irisu (besigideti fītuni) yemīyazoribati āgit’ach’a ālechiwi፡፡ wede melikami širawochimi teshik’edademu፡፡ yetimi sifira bitiẖonu ālahi inaniteni yetesebesebachihu ẖonachihu yamet’achiḫwali፡፡ ālahi benegeru hulu layi chayi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 148

---

وَمِنۡ حَيۡثُ خَرَجۡتَ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۖ وَإِنَّهُۥ لَلۡحَقُّ مِن رَّبِّكَۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَٰفِلٍ عَمَّا تَعۡمَلُونَ

keyetimi (leguzo) kewet’ahibeti sifira fītihāni wede tekeberewi mesigīdi āgit’ach’a āzuri፡፡ irisumi kegētahi yeẖone irigit’enya iwineti newi፡፡ ālahimi kemitišeruti šira zenigī āyidelemi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 149

---

وَمِنۡ حَيۡثُ خَرَجۡتَ فَوَلِّ وَجۡهَكَ شَطۡرَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَحَيۡثُ مَا كُنتُمۡ فَوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ شَطۡرَهُۥ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَيۡكُمۡ حُجَّةٌ إِلَّا ٱلَّذِينَ ظَلَمُواْ مِنۡهُمۡ فَلَا تَخۡشَوۡهُمۡ وَٱخۡشَوۡنِي وَلِأُتِمَّ نِعۡمَتِي عَلَيۡكُمۡ وَلَعَلَّكُمۡ تَهۡتَدُونَ

keyetimi kewet’ahibeti sifira fītihini wede tekelelewi mesigīdi āgit’ach’a āzuri፡፡ beyetimi sifira bitiẖonu lesewochu inezīya kenesu yebedeluti sīk’eru (hayimanotachinini yikidalu k’ībilachinini yiketelalu bemaleti) benanite layi mekerakerīya inidayinorachewi fītochachihuni wede āgit’ach’awi āzuru፡፡ ātifiruwachewimi፤ firunyimi፤ (bezīhimi yazezikwachihu mekerakerīya inidayinorachewi) benanitemi layi ts’egayeni inidimolalachihuna (wede iwinetimi) iniditimeru newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 150

---

كَمَآ أَرۡسَلۡنَا فِيكُمۡ رَسُولٗا مِّنكُمۡ يَتۡلُواْ عَلَيۡكُمۡ ءَايَٰتِنَا وَيُزَكِّيكُمۡ وَيُعَلِّمُكُمُ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَيُعَلِّمُكُم مَّا لَمۡ تَكُونُواْ تَعۡلَمُونَ

bewisit’achihu kenanitewi yeẖoneni benanite layi ānik’ets’ochachinini yemīyanebilachihuna yemīyat’erachihu፣ mets’iḥāfinina t’ibebinimi yemīyasitemirachihu፣ tawik’uti yalineberachihutinimi negeri yemīyasawik’achihu yeẖoneni melikitenya inidelakini (ts’egani molanilachihu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 151

---

فَٱذۡكُرُونِيٓ أَذۡكُرۡكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِي وَلَا تَكۡفُرُونِ

āsitawisunyimi፤ āsitawisachiḫwalehuna lenēmi āmesiginu፤ ātikadunyimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 152

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱسۡتَعِينُواْ بِٱلصَّبۡرِ وَٱلصَّلَوٰةِۚ إِنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلصَّـٰبِرِينَ

inanite yamenachihu hoyi! bemetagesina besolati teredu፡፡ ālahi (be’iridatawi) ketagashochi gari newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 153

---

وَلَا تَقُولُواْ لِمَن يُقۡتَلُ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ أَمۡوَٰتُۢۚ بَلۡ أَحۡيَآءٞ وَلَٰكِن لَّا تَشۡعُرُونَ

be’ālahi menigedi (lehayimanotu) yemīgedelutini sewochimi «mutani nachewi» ātibelu፡፡ be’iwinetu ḥiyawani nachewi፤ gini ātawik’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 154

---

وَلَنَبۡلُوَنَّكُم بِشَيۡءٖ مِّنَ ٱلۡخَوۡفِ وَٱلۡجُوعِ وَنَقۡصٖ مِّنَ ٱلۡأَمۡوَٰلِ وَٱلۡأَنفُسِ وَٱلثَّمَرَٰتِۗ وَبَشِّرِ ٱلصَّـٰبِرِينَ

kefirihatina kereḫabimi bet’ik’īti negeri፣ kegenizebochina kenefisochimi፣ kefirafirēwochimi bemek’enesi be’irigit’i inimokirachiḫwaleni፡፡ tagashochinimi (begeneti) ābisiri፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 155

---

ٱلَّذِينَ إِذَآ أَصَٰبَتۡهُم مُّصِيبَةٞ قَالُوٓاْ إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّآ إِلَيۡهِ رَٰجِعُونَ

inezīyani mekera፤ benekachachewi gīzē «inya le’ālahi፤ neni inyami wederisu temelashochi» neni yemīlutini (ābisiri)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 156

---

أُوْلَـٰٓئِكَ عَلَيۡهِمۡ صَلَوَٰتٞ مِّن رَّبِّهِمۡ وَرَحۡمَةٞۖ وَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُهۡتَدُونَ

inezīya be’inerisu layi kegētachewi yeẖonu miḥiretochi chirotami ālilu፡፡ inerisumi (wede iwineti) temerīwochu inerisu nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 157

---

۞إِنَّ ٱلصَّفَا وَٱلۡمَرۡوَةَ مِن شَعَآئِرِ ٱللَّهِۖ فَمَنۡ حَجَّ ٱلۡبَيۡتَ أَوِ ٱعۡتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِ أَن يَطَّوَّفَ بِهِمَاۚ وَمَن تَطَوَّعَ خَيۡرٗا فَإِنَّ ٱللَّهَ شَاكِرٌ عَلِيمٌ

sofana meriwa ke’ālahi (ti‘izazi mefets’emīya) milikitochi nachewi፡፡ bētuni (ka‘ibani) beḥāji weyimi be‘umirahi šira yegobenye sewi behuletu (mekakeli) bememelalesu berisu layi ḫat’ī’āti yelebetimi፡፡ melikaminimi šira befek’adenyaneti yešera sewi (ālahi yimenedawali)፤ ālahi āmesiganyi ‘āwak’ī newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 158

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡتُمُونَ مَآ أَنزَلۡنَا مِنَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَٱلۡهُدَىٰ مِنۢ بَعۡدِ مَا بَيَّنَّـٰهُ لِلنَّاسِ فِي ٱلۡكِتَٰبِ أُوْلَـٰٓئِكَ يَلۡعَنُهُمُ ٱللَّهُ وَيَلۡعَنُهُمُ ٱللَّـٰعِنُونَ

inezīya ke’ānik’ets’ochina kek’ini memirīya yaweredinewini lesewochi bemets’iḥāfu kegelets’inewi beḫwala yemīdebik’u፤ inezīya ālahi yiregimachewali፤ regamīwochimi hulu yiregimwachewali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 159

---

إِلَّا ٱلَّذِينَ تَابُواْ وَأَصۡلَحُواْ وَبَيَّنُواْ فَأُوْلَـٰٓئِكَ أَتُوبُ عَلَيۡهِمۡ وَأَنَا ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

inezīya (kemedebek’i) yetets’ets’etuna (širachewini) yasamerumi (yedebek’utini) yegelets’umi bicha sīk’eru፡፡ inezīhimi benesu layi (ts’ets’etachewini) ik’ebelalehu፤ inēmi ts’ets’etini bet’ami tek’ebayi āzanyu nenyi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 160

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَمَاتُواْ وَهُمۡ كُفَّارٌ أُوْلَـٰٓئِكَ عَلَيۡهِمۡ لَعۡنَةُ ٱللَّهِ وَٱلۡمَلَـٰٓئِكَةِ وَٱلنَّاسِ أَجۡمَعِينَ

inezīya yekadu inerisu keḥādīwochi ẖonewimi yemotu inezīya benerisu layi ye’ālahina yemela’ikiti yesewochimi hulu irigimani ālebachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 161

---

خَٰلِدِينَ فِيهَا لَا يُخَفَّفُ عَنۡهُمُ ٱلۡعَذَابُ وَلَا هُمۡ يُنظَرُونَ

bewisit’wa (berigimaniwa wisit’i) huligīzē zewitarīwochi sīẖonu k’it’atu kenesu āyik’elelimi inerisumi āyik’ik’oyumi (gīzē āyisiset’umi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 162

---

وَإِلَٰهُكُمۡ إِلَٰهٞ وَٰحِدٞۖ لَّآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلرَّحۡمَٰنُ ٱلرَّحِيمُ

āmilakachihumi ānidi āmilaki bicha newi፤ kerisu bek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ (irisu) ijigi bet’ami riḫiruhi āzanyi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 163

---

إِنَّ فِي خَلۡقِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ وَٱخۡتِلَٰفِ ٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ وَٱلۡفُلۡكِ ٱلَّتِي تَجۡرِي فِي ٱلۡبَحۡرِ بِمَا يَنفَعُ ٱلنَّاسَ وَمَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مِن مَّآءٖ فَأَحۡيَا بِهِ ٱلۡأَرۡضَ بَعۡدَ مَوۡتِهَا وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٖ وَتَصۡرِيفِ ٱلرِّيَٰحِ وَٱلسَّحَابِ ٱلۡمُسَخَّرِ بَيۡنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِ لَأٓيَٰتٖ لِّقَوۡمٖ يَعۡقِلُونَ

semayatinina midirini bemefit’eri lēlītinina k’eninimi bematekakati፣ bezīyachemi sewochini bemīt’ek’imi negeri (tech’ina) bebahiri layi bemitinishalelewi tanikwa፣ ālahimi kesemayi baweredewi wihana berisumi midirini kemotechi beḫwala ḥiyawi bemadiregu፣ beriswami wisit’i ketenik’esak’ashi hulu bemebetenu፣ nefasochinimi (beye’āgit’ach’awi) bemagelebabet’i፣ besemayina bemidiri mekakeli bemīnedawimi demena lemīyawik’u ḥizibochi irigit’enya milikitochi ālu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 164

---

وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَتَّخِذُ مِن دُونِ ٱللَّهِ أَندَادٗا يُحِبُّونَهُمۡ كَحُبِّ ٱللَّهِۖ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَشَدُّ حُبّٗا لِّلَّهِۗ وَلَوۡ يَرَى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓاْ إِذۡ يَرَوۡنَ ٱلۡعَذَابَ أَنَّ ٱلۡقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعٗا وَأَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعَذَابِ

kesewochimi ke’ālahi lēla balenit’awochini (t’a‘otatini) ālahini inidemīwedu yemīwedwachewi ẖonewi yemīyizu ālilu፡፡ inezīya yamenutimi ālahini bemewidedi (kenerisu) yibelit’i yeberetu nachewi፡፡ inezīyami yebedeluti sewochi k’it’atini (betiniša’ē k’eni) bayu gīzē ḫāyili hulu le’ālahi bicha meẖonunina ālahimi k’it’atu biritu meẖonuni (be’ādunya ‘alemi) bīyawik’u noro (balanit’awochini bemeyazachewi betets’ets’etu neberi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 165

---

إِذۡ تَبَرَّأَ ٱلَّذِينَ ٱتُّبِعُواْ مِنَ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُواْ وَرَأَوُاْ ٱلۡعَذَابَ وَتَقَطَّعَتۡ بِهِمُ ٱلۡأَسۡبَابُ

inezīya āsiketayochu k’it’atini yayu sīẖonu ke’inezīya keteketayochi betet’iraruna be’inerisumi (mekakeli) mikiniyatochi betek’oret’u gīzē (yemīẖonutini bawek’u noro betets’ets’etu neberi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 166

---

وَقَالَ ٱلَّذِينَ ٱتَّبَعُواْ لَوۡ أَنَّ لَنَا كَرَّةٗ فَنَتَبَرَّأَ مِنۡهُمۡ كَمَا تَبَرَّءُواْ مِنَّاۗ كَذَٰلِكَ يُرِيهِمُ ٱللَّهُ أَعۡمَٰلَهُمۡ حَسَرَٰتٍ عَلَيۡهِمۡۖ وَمَا هُم بِخَٰرِجِينَ مِنَ ٱلنَّارِ

inezīyami yeteketeluti «le’inya (wede k’iribītu ‘alemi) ānidīti gīzē memelesi benorechinina ke’inya inidetet’iraru ke’inerisu betet’irarani inimenyaleni» yilalu፡፡ inidezīhu ālahi širawochachewini benerisu layi ts’ets’etochi ādirigo yasayachewali፡፡ inerisumi ke’isati wech’īwochi āyidelumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 167

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ كُلُواْ مِمَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ حَلَٰلٗا طَيِّبٗا وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٌ

inanite sewochi hoyi! bemidiri kalewi negeri yetefek’ede t’afach’i sīẖoni bilu፡፡ yeseyit’aninimi irimijawochi ātiketatelu፡፡ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 168

---

إِنَّمَا يَأۡمُرُكُم بِٱلسُّوٓءِ وَٱلۡفَحۡشَآءِ وَأَن تَقُولُواْ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعۡلَمُونَ

(irisu) yemīyazachihu beḫat’ī’atina bets’eyafi negeri be’ālahimi layi yematawik’utini iniditinageru bicha newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 169

---

وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّبِعُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ بَلۡ نَتَّبِعُ مَآ أَلۡفَيۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَآۚ أَوَلَوۡ كَانَ ءَابَآؤُهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ شَيۡـٔٗا وَلَا يَهۡتَدُونَ

le’inerisumi «ālahi yaweredewini teketelu» betebalu gīzē «āyidelemi ābatochachinini berisu layi yagenyenibetini negeri iniketelaleni» yilalu፡፡ ābatochachewi minimi yemayawik’una (wede iwineti) yemayimerumi bīẖonu (yiketeluwachewalini)
Surah Al-Baqara, Verse 170

---

وَمَثَلُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ كَمَثَلِ ٱلَّذِي يَنۡعِقُ بِمَا لَا يَسۡمَعُ إِلَّا دُعَآءٗ وَنِدَآءٗۚ صُمُّۢ بُكۡمٌ عُمۡيٞ فَهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ

yenezīyami yekaduti (ina wede k’ini menigedi yemīt’erachewi sewi) misalē inidezīya dimits’inina t’irīni besitek’eri lēlani bemayisema (inisisa) layi inidemīch’ohi bit’ē newi፡፡ (inerisu) denik’orowochi፣ dīdawochi፣ ‘iwirochi nachewi፤ silezīhi inerisu āyawik’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 171

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُلُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا رَزَقۡنَٰكُمۡ وَٱشۡكُرُواْ لِلَّهِ إِن كُنتُمۡ إِيَّاهُ تَعۡبُدُونَ

inanite yamenachihu hoyi! kenezīya keset’enachihu t’afach’ochi bilu፡፡ le’ālahimi irisuni bicha yemitigezu inideẖonachihu āmesiginu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 172

---

إِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡمَيۡتَةَ وَٱلدَّمَ وَلَحۡمَ ٱلۡخِنزِيرِ وَمَآ أُهِلَّ بِهِۦ لِغَيۡرِ ٱللَّهِۖ فَمَنِ ٱضۡطُرَّ غَيۡرَ بَاغٖ وَلَا عَادٖ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٌ

benanite layi irimi yaderegewi bekitinina demini፣ ye’irīya šiganimi፣ be’irisumi (maredi) ke’ālahi simi lēla yetenesabetini negeri bicha newi፡፡ shifitana weseni ālafī sayiẖoni (lemebilati) yetegedede sewimi berisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi ālahi meḥarī āzanyi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 173

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ يَكۡتُمُونَ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ مِنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَيَشۡتَرُونَ بِهِۦ ثَمَنٗا قَلِيلًا أُوْلَـٰٓئِكَ مَا يَأۡكُلُونَ فِي بُطُونِهِمۡ إِلَّا ٱلنَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ ٱللَّهُ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيهِمۡ وَلَهُمۡ عَذَابٌ أَلِيمٌ

inezīya ālahi kemets’iḥāfi yaweredewini yemīdebik’u berisumi (bemedebek’achewi) t’ik’ītini waga yemīgezu inezīya behodochachewi wisit’i isatini inijī āyibelumi፡፡ ālahimi betiniša’ē k’eni āyanagirachewimi፤ (keḫat’ī’ati) āyat’erachewimimi፡፡ lenerisumi āsamamī k’it’ati ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 174

---

أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ ٱشۡتَرَوُاْ ٱلضَّلَٰلَةَ بِٱلۡهُدَىٰ وَٱلۡعَذَابَ بِٱلۡمَغۡفِرَةِۚ فَمَآ أَصۡبَرَهُمۡ عَلَى ٱلنَّارِ

inezīya t’imetini bek’inineti k’it’atinimi bemiḥireti yegezu nachewi፡፡ be’isati layimi mini tagashi āderegachewi
Surah Al-Baqara, Verse 175

---

ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ نَزَّلَ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ ٱخۡتَلَفُواْ فِي ٱلۡكِتَٰبِ لَفِي شِقَاقِۭ بَعِيدٖ

yihi (k’it’ati) ālahi mets’iḥāfini be’iwineti yawerede bemeẖonu mikiniyati (ina berisu bemekadachewi) newi፡፡ inezīyami bemets’iḥāfu yeteleyayuti (ke’iwineti) berak’e ch’ik’ich’ik’i wisit’i nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 176

---

۞لَّيۡسَ ٱلۡبِرَّ أَن تُوَلُّواْ وُجُوهَكُمۡ قِبَلَ ٱلۡمَشۡرِقِ وَٱلۡمَغۡرِبِ وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنۡ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِ وَٱلۡمَلَـٰٓئِكَةِ وَٱلۡكِتَٰبِ وَٱلنَّبِيِّـۧنَ وَءَاتَى ٱلۡمَالَ عَلَىٰ حُبِّهِۦ ذَوِي ٱلۡقُرۡبَىٰ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينَ وَٱبۡنَ ٱلسَّبِيلِ وَٱلسَّآئِلِينَ وَفِي ٱلرِّقَابِ وَأَقَامَ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَى ٱلزَّكَوٰةَ وَٱلۡمُوفُونَ بِعَهۡدِهِمۡ إِذَا عَٰهَدُواْۖ وَٱلصَّـٰبِرِينَ فِي ٱلۡبَأۡسَآءِ وَٱلضَّرَّآءِ وَحِينَ ٱلۡبَأۡسِۗ أُوْلَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ صَدَقُواْۖ وَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُتَّقُونَ

melikami šira fītochachihuni wede miširak’ina mi‘irabi āk’it’ach’a mazori āyidelemi፡፡ gini melikami šira be’ālahina bemech’ereshawi k’eni፣ bemela’ikitimi፣ bemets’aḥifitimi፣ benebīyatimi፣ yamene sewi genizebinimi kemewidedu gari lezimidina balebētochina leyetīmochi lemisikīnochimi፣ lemenigedenyochimi፣ lelemanyochimi፣ lech’anik’awochimi (masilek’ek’i) yeset’e sewina solatinimi denibuni t’ebik’o yesegede፣ zekanimi yeset’e፣ k’ali kīdanimi begebu gīzē bekīdanachewi yemolu (sewochi šira) newi፡፡ bechigiri bebeshitana bet’ori gīzēmi tagashochini (inawedisaleni)፡፡ inezīhi inezīya iwinetini yeyazu nachewi፡፡ inezīyami tet’enik’ak’īwochu inerisu nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 177

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِصَاصُ فِي ٱلۡقَتۡلَىۖ ٱلۡحُرُّ بِٱلۡحُرِّ وَٱلۡعَبۡدُ بِٱلۡعَبۡدِ وَٱلۡأُنثَىٰ بِٱلۡأُنثَىٰۚ فَمَنۡ عُفِيَ لَهُۥ مِنۡ أَخِيهِ شَيۡءٞ فَٱتِّبَاعُۢ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَأَدَآءٌ إِلَيۡهِ بِإِحۡسَٰنٖۗ ذَٰلِكَ تَخۡفِيفٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَرَحۡمَةٞۗ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ بَعۡدَ ذَٰلِكَ فَلَهُۥ عَذَابٌ أَلِيمٞ

inanite yamenachihu hoyi! betegedelu sewochi mamesaseli benanite layi tets’afe፡፡ nets’a benets’a barīyami bebarīya sētimi besēti (yigedelalu)፡፡ le’irisumi (legedayu) kewenidimu (demi) tinishi negeri miḥireti yetederegeleti sewi (bemeḥarīwi layi gumawini) bemelikami meketateli wederisumi (wede meḥarīwi) gedayu bemelikami ākwaḫwani mekifeli ālebachewi፡፡ yihi kegētachihu yeẖone mak’alelina izineti newi፡፡ kezīhimi beḫwala ḥigini yetelalefe sewi lerisu āsamamī k’it’ati ālewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 178

---

وَلَكُمۡ فِي ٱلۡقِصَاصِ حَيَوٰةٞ يَـٰٓأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

le’inanitemi bale ā’imirowochi hoyi! bemamesaseli (ḥigi) wisit’i ḥiyiweti ālachihu፡፡ tit’enek’ek’u zenidi (gedayini megideli tedenegegelachihu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 179

---

كُتِبَ عَلَيۡكُمۡ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ إِن تَرَكَ خَيۡرًا ٱلۡوَصِيَّةُ لِلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَ بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُتَّقِينَ

ānidachihuni moti bemet’abeti gīzē hābitini bītewi lewelajochina lek’iribi zemedochi bebego menazezi benanite layi tets’afe፡፡ (yihi) bet’inik’uk’ochu layi irigit’enya dinigagē tedenegege፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 180

---

فَمَنۢ بَدَّلَهُۥ بَعۡدَ مَا سَمِعَهُۥ فَإِنَّمَآ إِثۡمُهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ يُبَدِّلُونَهُۥٓۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

(nuzazēwini) kesemawimi beḫwala yelewet’ewi sewi ḫat’ī’ātu benezīya bemīlewit’uti layi bicha newi፡፡ ālahi semī ‘āwak’ī newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 181

---

فَمَنۡ خَافَ مِن مُّوصٖ جَنَفًا أَوۡ إِثۡمٗا فَأَصۡلَحَ بَيۡنَهُمۡ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

ketenazazhīmi bekuli (kewineti) mezenibelini weyimi (kešīso bemech’emeri) ḫat’ī’atini yawek’ena bemekakelachewi yasitarek’e sewi be’irisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi፡፡ ālahi bet’ami meḥarī āzanyi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 182

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِكُمۡ لَعَلَّكُمۡ تَتَّقُونَ

inanite yamenachihu hoyi ts’omi benezīya kenanite befīti beneberuti (ḥizibochi) layi inide tets’afe benanitemi layi tets’afe (tedeneba) litit’enek’ek’u yikejelalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 183

---

أَيَّامٗا مَّعۡدُودَٰتٖۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٖ فَعِدَّةٞ مِّنۡ أَيَّامٍ أُخَرَۚ وَعَلَى ٱلَّذِينَ يُطِيقُونَهُۥ فِدۡيَةٞ طَعَامُ مِسۡكِينٖۖ فَمَن تَطَوَّعَ خَيۡرٗا فَهُوَ خَيۡرٞ لَّهُۥۚ وَأَن تَصُومُواْ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

yetek’ot’eruni k’enochi (ts’umu)፡፡ ke’inanitemi wiset’i beshitenya weyimi beguzo layi yeẖone sewi kelēlochi k’enochi k’ut’irochini mets’omi ālebeti፡፡ be’inezīyami ts’omini bemayichiluti layi bēza diẖani mabilati ālebachewi፡፡ (bēzani bemech’emeri) melikaminimi šira yefek’ede sewi irisu (fek’ido mech’emeru) lerisu belach’i newi፡፡ mets’omachihumi lenanite yebelet’e newi፤ yemitawik’u bitiẖonu (timerit’utalachihu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 184

---

شَهۡرُ رَمَضَانَ ٱلَّذِيٓ أُنزِلَ فِيهِ ٱلۡقُرۡءَانُ هُدٗى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنَٰتٖ مِّنَ ٱلۡهُدَىٰ وَٱلۡفُرۡقَانِۚ فَمَن شَهِدَ مِنكُمُ ٱلشَّهۡرَ فَلۡيَصُمۡهُۖ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوۡ عَلَىٰ سَفَرٖ فَعِدَّةٞ مِّنۡ أَيَّامٍ أُخَرَۗ يُرِيدُ ٱللَّهُ بِكُمُ ٱلۡيُسۡرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمُ ٱلۡعُسۡرَ وَلِتُكۡمِلُواْ ٱلۡعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُواْ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا هَدَىٰكُمۡ وَلَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ

(iniditits’omu yetets’afebachihu) ya berisu wisit’i lesewochi merī kek’ini menigedina (iwinetini kewisheti) kemīleyumi gelach’ochi (ānik’ets’ochi) sīẖoni k’uri’ani yeteweredebeti yeremedani weri newi፡፡ ke’inanitemi weruni yagenye sewi yits’umewi፡፡ beshitenya weyimi beguzo layi yeẖonemi sewi kelēlochi k’enochi k’ut’irochini (beliku) mets’omi ālebeti፡፡ ālahi be’inanite geruni (negeri) yishali፡፡ be’inanitemi chigiruni āyishami፡፡ k’ut’irochinimi litimolu ālahinimi k’inuni menigedi silemerachihu takebirutina tameseginuti zenidi (yihini denegeginilachihu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 185

---

وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌۖ أُجِيبُ دَعۡوَةَ ٱلدَّاعِ إِذَا دَعَانِۖ فَلۡيَسۡتَجِيبُواْ لِي وَلۡيُؤۡمِنُواْ بِي لَعَلَّهُمۡ يَرۡشُدُونَ

barochēmi ke’inē bet’eyek’uhi gīzē (inidīhi belachewi)፡- inē k’iribi nenyi፡፡ yelemanyini ts’eloti belemenenyi gīzē ik’ebelewalehu፡፡ silezīhi lenē yitazezu፤ benēmi yimenu፤ inesu līmeru yikejelalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 186

---

أُحِلَّ لَكُمۡ لَيۡلَةَ ٱلصِّيَامِ ٱلرَّفَثُ إِلَىٰ نِسَآئِكُمۡۚ هُنَّ لِبَاسٞ لَّكُمۡ وَأَنتُمۡ لِبَاسٞ لَّهُنَّۗ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ كُنتُمۡ تَخۡتَانُونَ أَنفُسَكُمۡ فَتَابَ عَلَيۡكُمۡ وَعَفَا عَنكُمۡۖ فَٱلۡـَٰٔنَ بَٰشِرُوهُنَّ وَٱبۡتَغُواْ مَا كَتَبَ ٱللَّهُ لَكُمۡۚ وَكُلُواْ وَٱشۡرَبُواْ حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَكُمُ ٱلۡخَيۡطُ ٱلۡأَبۡيَضُ مِنَ ٱلۡخَيۡطِ ٱلۡأَسۡوَدِ مِنَ ٱلۡفَجۡرِۖ ثُمَّ أَتِمُّواْ ٱلصِّيَامَ إِلَى ٱلَّيۡلِۚ وَلَا تُبَٰشِرُوهُنَّ وَأَنتُمۡ عَٰكِفُونَ فِي ٱلۡمَسَٰجِدِۗ تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ فَلَا تَقۡرَبُوهَاۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ ءَايَٰتِهِۦ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَتَّقُونَ

bets’omi lēlīti wede sētochachihu mediresi lenanite tefek’edelachihu፡፡ inerisu lenanite libisochi nachewi፤ inanitemi lenerisu libisochi nachihu፡፡ ālahi inanite nefisochachihuni yemitibedilu meẖonachihuni ‘āwek’e፡፡ be’inanitemi layi temeleselachihu፡፡ ke’inanitemi yik’irita āderege፡፡ āhuni tegenanyuwachewi፡፡ ālahimi lenanite yets’afelachihuni negeri (lijini) feligu፡፡ kegohi yeẖonewi nech’u kirimi ket’ik’uru kiri (kelēlīti ch’elema) le’inanite isikemīgelits’ilachihu diresi bilu፤ t’et’umi፡፡ kezīyami ts’omini isike lēlītu diresi mulu፡፡ inanitemi bemesigīdochi tek’emach’ochi sitiẖonu ātigenanyuwachewi፡፡ yihichi ye’ālahi ḥigigati natina (lemetelalefi) ātik’irebwati፡፡ inidezīhu ālahi ānik’ets’ochuni lesewochi yabirarali፡፡ inerisu (yetekelekelutini) līt’enek’ek’u yikejelalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 187

---

وَلَا تَأۡكُلُوٓاْ أَمۡوَٰلَكُم بَيۡنَكُم بِٱلۡبَٰطِلِ وَتُدۡلُواْ بِهَآ إِلَى ٱلۡحُكَّامِ لِتَأۡكُلُواْ فَرِيقٗا مِّنۡ أَمۡوَٰلِ ٱلنَّاسِ بِٱلۡإِثۡمِ وَأَنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

genizebochachihunimi bemekakelachihu bekenitu (yale āgibabi) ātibilu፡፡ inanitemi yemitawik’u sitiẖonu kesewochi genizebochi kefīlini beḫat’ī’ati tibelu zenidi wede danyochi ātit’alwati፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 188

---

۞يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡأَهِلَّةِۖ قُلۡ هِيَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلۡحَجِّۗ وَلَيۡسَ ٱلۡبِرُّ بِأَن تَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِنۡ أَبۡوَٰبِهَاۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ

(muḥāmedi hoyi!) kelega ch’erek’awochi (melewawet’i) yit’eyek’uhali፡፡ inerisu lesewochi t’ik’imi leḥājimi (mawek’īya) gīzēyatochi (milikitochi) nachewi belachewi፡፡ melikami širami bētochini kejeribawochachewi bememit’atachihu āyidelemi፡፡ gini yemelikami šira balebēti yetet’enek’ek’e sewi newi፡፡ bētochinimi kedejafochachewi bekuli gibu፤ ālahinimi firu litidinu yikejelalina (belachewi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 189

---

وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ وَلَا تَعۡتَدُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ

inezīyanimi yemīgadeluwachihuni (keḥadīwochi) be’ālahi menigedi tegadelu፡፡ weseninimi ātilefu፤ ālahi weseni ālafīwoni āyiwedimina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 190

---

وَٱقۡتُلُوهُمۡ حَيۡثُ ثَقِفۡتُمُوهُمۡ وَأَخۡرِجُوهُم مِّنۡ حَيۡثُ أَخۡرَجُوكُمۡۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَشَدُّ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۚ وَلَا تُقَٰتِلُوهُمۡ عِندَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ حَتَّىٰ يُقَٰتِلُوكُمۡ فِيهِۖ فَإِن قَٰتَلُوكُمۡ فَٱقۡتُلُوهُمۡۗ كَذَٰلِكَ جَزَآءُ ٱلۡكَٰفِرِينَ

bagenyachiḫwachewimi sifira hulu gideluwachewi፡፡ ke’āwet’wachihumi sifira āwit’wachewi፡፡ mekerami kemegideli yibelit’i yeberetachi nati፡፡ betekeberewi mesigīdimi zenidi berisu wisit’i isikemīgadeluwachihu diresi ātigadeluwachewi፡፡ bīgadeluwachihumi gideluwachewi፤ yekeḥadīwochi k’it’ati inidezīhi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 191

---

فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

bīkelekelumi ālahi meḥarī āzanyi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 192

---

وَقَٰتِلُوهُمۡ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتۡنَةٞ وَيَكُونَ ٱلدِّينُ لِلَّهِۖ فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَلَا عُدۡوَٰنَ إِلَّا عَلَى ٱلظَّـٰلِمِينَ

huketi isikemayigenyina hayimanoti le’ālahi bicha isikemīẖoni diresi tegadeluwachewi፡፡ bīkelekilumi wesenini malefi፤ bebedayochi layi inijī yelemi (weseni ātilefubachewi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 193

---

ٱلشَّهۡرُ ٱلۡحَرَامُ بِٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ وَٱلۡحُرُمَٰتُ قِصَاصٞۚ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَٱعۡتَدُواْ عَلَيۡهِ بِمِثۡلِ مَا ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلۡمُتَّقِينَ

yetekeberewi weri betekeberewi weri ānits’ari newi፡፡ kibirochimi hulu temesasayochi nachewi፡፡ be’inanitemi layi (betekeberewi weri) weseni yalefebachihuni sewi benanite layi weseni balefewi bit’ē berisu layi weseni ilefubeti፡፡ ālahinimi firu ālahi kemīferuti gari meẖonunimi ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 194

---

وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَلَا تُلۡقُواْ بِأَيۡدِيكُمۡ إِلَى ٱلتَّهۡلُكَةِ وَأَحۡسِنُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلۡمُحۡسِنِينَ

be’ālahimi menigedi legisu፡፡ be’ijochachihumi (nefisochachihuni) wede t’ifati ātit’alu፡፡ bego širanimi širu፤ ālahi bego šerīwochini yiwedalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 195

---

وَأَتِمُّواْ ٱلۡحَجَّ وَٱلۡعُمۡرَةَ لِلَّهِۚ فَإِنۡ أُحۡصِرۡتُمۡ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۖ وَلَا تَحۡلِقُواْ رُءُوسَكُمۡ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡهَدۡيُ مَحِلَّهُۥۚ فَمَن كَانَ مِنكُم مَّرِيضًا أَوۡ بِهِۦٓ أَذٗى مِّن رَّأۡسِهِۦ فَفِدۡيَةٞ مِّن صِيَامٍ أَوۡ صَدَقَةٍ أَوۡ نُسُكٖۚ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَمَن تَمَتَّعَ بِٱلۡعُمۡرَةِ إِلَى ٱلۡحَجِّ فَمَا ٱسۡتَيۡسَرَ مِنَ ٱلۡهَدۡيِۚ فَمَن لَّمۡ يَجِدۡ فَصِيَامُ ثَلَٰثَةِ أَيَّامٖ فِي ٱلۡحَجِّ وَسَبۡعَةٍ إِذَا رَجَعۡتُمۡۗ تِلۡكَ عَشَرَةٞ كَامِلَةٞۗ ذَٰلِكَ لِمَن لَّمۡ يَكُنۡ أَهۡلُهُۥ حَاضِرِي ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ

ḥājinina ‘umiranimi le’ālahi mulu፡፡ bititagedumi kehādiyi (kemešiwa’iti) yetegerawini (mesewati) ālebachihu፡፡ hādiyumi isifirawi isikemīderisi diresi rasochachihuni ātilach’u፡፡ kenanitemi wisit’i beshitenya weyimi berasu huketi yalebeti yeẖone sewi (bīlach’i) kets’omi weyimi kemits’iwati weyimi kemešiwa‘iti bēza ālebeti፡፡ ts’et’itami bagenyachihu gīzē isike ḥāji be‘umira yetet’ak’eme sewi kehādiyi yetegerawini (mešewati) ālebeti፡፡ yalagenyemi sewi sositini k’enochi beḥāji werati፤ sebatimi betemelesachihu gīzē mets’omi ālebeti፡፡ yihichi mulu ‘āširi (k’enati) nati፡፡ yihimi (ḥigi) bētesebochu kek’idusu mesigīdi āk’irabīya laliẖonu newi፡፡ ālahinimi firu፤ ālahimi k’it’ate biritu meẖonuni iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 196

---

ٱلۡحَجُّ أَشۡهُرٞ مَّعۡلُومَٰتٞۚ فَمَن فَرَضَ فِيهِنَّ ٱلۡحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوقَ وَلَا جِدَالَ فِي ٱلۡحَجِّۗ وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ يَعۡلَمۡهُ ٱللَّهُۗ وَتَزَوَّدُواْ فَإِنَّ خَيۡرَ ٱلزَّادِ ٱلتَّقۡوَىٰۖ وَٱتَّقُونِ يَـٰٓأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ

ḥāji (gīzēyatu) yetawek’u werochi nachewi፡፡ be’inerisumi wisit’i ḥājini (inidīšera) nefisuni yasigedede sewi beḥāji wisit’i sētini megenanyeti mamets’imi kirikirimi yelemi፡፡ kebegomi šira yemitišerutini hulu ālahi yawik’ewali፡፡ tesenek’umi፤ kesinik’imi hulu belach’u t’inik’ak’ē (ālahini mefirati) newi፡፡ ye’ā’imirowochimi balebētochi hoyi! firunyi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 197

---

لَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٌ أَن تَبۡتَغُواْ فَضۡلٗا مِّن رَّبِّكُمۡۚ فَإِذَآ أَفَضۡتُم مِّنۡ عَرَفَٰتٖ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ عِندَ ٱلۡمَشۡعَرِ ٱلۡحَرَامِۖ وَٱذۡكُرُوهُ كَمَا هَدَىٰكُمۡ وَإِن كُنتُم مِّن قَبۡلِهِۦ لَمِنَ ٱلضَّآلِّينَ

(beḥāji gīzē benigidi šira) kegētachihu tirifini bemefelegachihu benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ ke‘ārefatimi begorefachihu gīzē meshe‘āreliḥārami zenidi ālahini āwisu፡፡ (leḥāji) silemerachihumi āwisuti፡፡ kememiratu befītimi be’irigit’i ketesasachochi neberachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 198

---

ثُمَّ أَفِيضُواْ مِنۡ حَيۡثُ أَفَاضَ ٱلنَّاسُ وَٱسۡتَغۡفِرُواْ ٱللَّهَۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

kezīyami (k’ureyishochi hoyi!) sewochu kegorefubeti sifira gurefu፤ (temelesu)፡፡ ālahinimi miḥiretini leminu፤ ālahi ijigi meḥarī āzanyi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 199

---

فَإِذَا قَضَيۡتُم مَّنَٰسِكَكُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَذِكۡرِكُمۡ ءَابَآءَكُمۡ أَوۡ أَشَدَّ ذِكۡرٗاۗ فَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا وَمَا لَهُۥ فِي ٱلۡأٓخِرَةِ مِنۡ خَلَٰقٖ

yeḥāji širawochachihunimi befets’emachihu gīzē ābatochachihuni inidemitawesu weyimi yibelit’i yeberetani mawisati ālahini āwisu፡፡ kesewochimi wisit’i፡- «gētachini hoyi! bemidire‘alemi melikami ‘idilini sit’eni» yemīli sewi āle፡፡ lerisumi bemech’ereshayitu āgeri ke‘idili minimi yelewimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 200

---

وَمِنۡهُم مَّن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِي ٱلدُّنۡيَا حَسَنَةٗ وَفِي ٱلۡأٓخِرَةِ حَسَنَةٗ وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ

ke’inerisumi wisit’i፡- «gētachini hoyi! bemidire ‘alemi degini negeri (ts’egani) bemech’ereshayitumi āgeri degini negeri (genetini) sit’eni፤ ye’isatinimi k’it’ati t’ebik’eni» yemīlu sewochi ālilu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 201

---

أُوْلَـٰٓئِكَ لَهُمۡ نَصِيبٞ مِّمَّا كَسَبُواْۚ وَٱللَّهُ سَرِيعُ ٱلۡحِسَابِ

inezīyakešeruti bego šira lenerisu idili ālachewi፡፡ ālahimi mirimerawi fet’ani newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 202

---

۞وَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ فِيٓ أَيَّامٖ مَّعۡدُودَٰتٖۚ فَمَن تَعَجَّلَ فِي يَوۡمَيۡنِ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلَآ إِثۡمَ عَلَيۡهِۖ لِمَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّكُمۡ إِلَيۡهِ تُحۡشَرُونَ

betek’ot’eru k’enochimi wisit’i (bemīna t’et’erochini sitiwerewiru) ālahini āwisu፡፡ behuleti k’enochimi wisit’i (bemeẖēdi) yetechakole sewi berisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi፡፡ yek’oyemi sewi berisu layi ḫat’ī’ati yelebetimi፡፡ (yihimi) ālahini lefera sewi newi፡፡ ālahinimi firu፡፡ inanite wederisu yemitisebesebu meẖonachihunimi ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 203

---

وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُعۡجِبُكَ قَوۡلُهُۥ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَيُشۡهِدُ ٱللَّهَ عَلَىٰ مَا فِي قَلۡبِهِۦ وَهُوَ أَلَدُّ ٱلۡخِصَامِ

kesewochimi wisit’i irisu kirikire biritu sīẖoni bek’iribītu ḥiyiweti nigigiru yemīdenik’ihina belibu wisit’i balewi negeri layi ālahini yemīyasimesekiri sewi ālile፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 204

---

وَإِذَا تَوَلَّىٰ سَعَىٰ فِي ٱلۡأَرۡضِ لِيُفۡسِدَ فِيهَا وَيُهۡلِكَ ٱلۡحَرۡثَ وَٱلنَّسۡلَۚ وَٱللَّهُ لَا يُحِبُّ ٱلۡفَسَادَ

(kanite) bezoremi gīzē bemidiri layi bewisit’wa līyabelashina āzimeranina inisisawochini līyat’efa yirot’ali፡፡ ālahimi mabelashetini āyiwedimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 205

---

وَإِذَا قِيلَ لَهُ ٱتَّقِ ٱللَّهَ أَخَذَتۡهُ ٱلۡعِزَّةُ بِٱلۡإِثۡمِۚ فَحَسۡبُهُۥ جَهَنَّمُۖ وَلَبِئۡسَ ٱلۡمِهَادُ

le’irisu «ālahini fira» betebalemi gīzē፤ ti‘ibītu beḫat’ī’ati (šira) layi tigefefawalechi፡፡ gehānemimi bek’īwi nati፤ (iriswami) be’irigit’i yekefachi minit’afi nati፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 206

---

وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَشۡرِي نَفۡسَهُ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِۚ وَٱللَّهُ رَءُوفُۢ بِٱلۡعِبَادِ

kesewochimi wisit’i ye’ālahini widēta lemefelegi nefisuni yemīshet’i sewi ālile፡፡ ālahimi lebarochu bet’ami riḫiruhi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 207

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱدۡخُلُواْ فِي ٱلسِّلۡمِ كَآفَّةٗ وَلَا تَتَّبِعُواْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيۡطَٰنِۚ إِنَّهُۥ لَكُمۡ عَدُوّٞ مُّبِينٞ

inanite yamenachihu hoyi! hulachihumi bemetazezi wisit’i gibu፡፡ yeseyit’aninimi irimijawochi ātiketelu፤ irisu le’inanite gilits’i t’elati newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 208

---

فَإِن زَلَلۡتُم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡكُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ فَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

gilits’i masirejawochimi kemet’ulachihu beḫwala bitizenebelu ālahi āshenafī t’ibebenya meẖonuni iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 209

---

هَلۡ يَنظُرُونَ إِلَّآ أَن يَأۡتِيَهُمُ ٱللَّهُ فِي ظُلَلٖ مِّنَ ٱلۡغَمَامِ وَٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُ وَقُضِيَ ٱلۡأَمۡرُۚ وَإِلَى ٱللَّهِ تُرۡجَعُ ٱلۡأُمُورُ

ālahi (k’it’atu)na mela’ikitu kedemena beẖonu t’ilawochi wisit’i līmet’uwachewi inijī āyit’ebabek’umi፡፡ negerumi tefets’eme፤ negerochimi hulu wede ālahi yimelesalu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 210

---

سَلۡ بَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ كَمۡ ءَاتَيۡنَٰهُم مِّنۡ ءَايَةِۭ بَيِّنَةٖۗ وَمَن يُبَدِّلۡ نِعۡمَةَ ٱللَّهِ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُ فَإِنَّ ٱللَّهَ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ

ye’isira’ēlini lijochi kegilits’i te‘amiri sinitini ideset’enachewi t’eyik’achewi፡፡ ye’ālahinimi ts’ega kemet’achileti beḫwala yemīlewit’i sewi ālahi k’it’ate biritu newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 211

---

زُيِّنَ لِلَّذِينَ كَفَرُواْ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا وَيَسۡخَرُونَ مِنَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْۘ وَٱلَّذِينَ ٱتَّقَوۡاْ فَوۡقَهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡقِيَٰمَةِۗ وَٱللَّهُ يَرۡزُقُ مَن يَشَآءُ بِغَيۡرِ حِسَابٖ

le’inezīya lekaduti ke’inezīya kamenuti yemīsalek’u sīẖonu k’iribītu ḥiyiweti teshelemechilachiwi፡፡ inezīyami yetet’enek’ek’uti betiniša’ē k’eni kebelayachewi nachewi፡፡ ālahimi lemīshawi sewi yale gimiti yiset’ali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 212

---

كَانَ ٱلنَّاسُ أُمَّةٗ وَٰحِدَةٗ فَبَعَثَ ٱللَّهُ ٱلنَّبِيِّـۧنَ مُبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ وَأَنزَلَ مَعَهُمُ ٱلۡكِتَٰبَ بِٱلۡحَقِّ لِيَحۡكُمَ بَيۡنَ ٱلنَّاسِ فِيمَا ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِۚ وَمَا ٱخۡتَلَفَ فِيهِ إِلَّا ٱلَّذِينَ أُوتُوهُ مِنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ بَغۡيَۢا بَيۡنَهُمۡۖ فَهَدَى ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لِمَا ٱخۡتَلَفُواْ فِيهِ مِنَ ٱلۡحَقِّ بِإِذۡنِهِۦۗ وَٱللَّهُ يَهۡدِي مَن يَشَآءُ إِلَىٰ صِرَٰطٖ مُّسۡتَقِيمٍ

sewochu hulu ānidi ḥizibi neberu፤ (teleyayu)፡፡ ālahimi nebīyatini ābisarīwochina āsiferarīwochi ādirigo lake፡፡ ke’inerisumi gari mets’aḥifitini besewochu mekakeli bezīya berisu beteleyayubeti negeri yiferidi zenidi be’iwineti āwerede፡፡ be’irisumi (behayimanoti) gilits’i āsirejīwochi kemet’ulachewi beḫwala bemekakelachewi leẖonewi mik’enyineti inezīyawi yeteset’uti inijī āliteleyayubetimi፡፡ ālahimi inezīyani yamenutini sewochi le’izīya ke’iwineti berisu leteleyayubeti befik’adu merachewi፡፡ ālahimi yemīshawini sewi wede k’et’itenyawi menigedi yimerali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 213

---

أَمۡ حَسِبۡتُمۡ أَن تَدۡخُلُواْ ٱلۡجَنَّةَ وَلَمَّا يَأۡتِكُم مَّثَلُ ٱلَّذِينَ خَلَوۡاْ مِن قَبۡلِكُمۖ مَّسَّتۡهُمُ ٱلۡبَأۡسَآءُ وَٱلضَّرَّآءُ وَزُلۡزِلُواْ حَتَّىٰ يَقُولَ ٱلرَّسُولُ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ مَتَىٰ نَصۡرُ ٱللَّهِۗ أَلَآ إِنَّ نَصۡرَ ٱللَّهِ قَرِيبٞ

be’iwinetu ye’inezīya kebefītachihu yalefuti (mi’iminani mekera) bit’ē sayimet’achihu genetini litigebu tasibalachihuni? melikitenyawina inezīya kerisu gari yamenuti «ye’ālahi iridata mechē newi?» isikemīlu diresi mekerana gudati nekachachewi፤ teribedebedumi፡፡ nik’u! ye’ālahi iridata be’irigit’i k’iribi newi (tebalumi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 214

---

يَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلۡ مَآ أَنفَقۡتُم مِّنۡ خَيۡرٖ فَلِلۡوَٰلِدَيۡنِ وَٱلۡأَقۡرَبِينَ وَٱلۡيَتَٰمَىٰ وَٱلۡمَسَٰكِينِ وَٱبۡنِ ٱلسَّبِيلِۗ وَمَا تَفۡعَلُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٞ

minini (lemanimi) inidemīlegisu yit’eyik’uhali፡፡ kemelikami negeri yemitilegisuti፤ lewelajochina lek’iribi zemedochi፣ leyetīmochimi፣ ledihochimi፣ lemenigedenyochimi newi፡፡ kebego negerimi maninyawinimi bitišeru ālahi irisuni ‘āwak’ī newi belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 215

---

كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ وَهُوَ كُرۡهٞ لَّكُمۡۖ وَعَسَىٰٓ أَن تَكۡرَهُواْ شَيۡـٔٗا وَهُوَ خَيۡرٞ لَّكُمۡۖ وَعَسَىٰٓ أَن تُحِبُّواْ شَيۡـٔٗا وَهُوَ شَرّٞ لَّكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ وَأَنتُمۡ لَا تَعۡلَمُونَ

megadeli irisu le’inanite yetet’ela sīhoni be’inanite layi tets’afe፡፡ ānidachi negerini irisu lenanite yebelet’e sīhoni yemitit’eluti meẖonachihu teregaget’e፡፡ ānidachinimi negeri irisu lenanite met’ifo sīhoni yemitiweduti mehonachihu teregaget’e፡፡ ālahimi (yemīshalachihuni) yawik’ali gini inanite ātawik’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 216

---

يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ قِتَالٖ فِيهِۖ قُلۡ قِتَالٞ فِيهِ كَبِيرٞۚ وَصَدٌّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ وَكُفۡرُۢ بِهِۦ وَٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ وَإِخۡرَاجُ أَهۡلِهِۦ مِنۡهُ أَكۡبَرُ عِندَ ٱللَّهِۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَكۡبَرُ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۗ وَلَا يَزَالُونَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ حَتَّىٰ يَرُدُّوكُمۡ عَن دِينِكُمۡ إِنِ ٱسۡتَطَٰعُواْۚ وَمَن يَرۡتَدِدۡ مِنكُمۡ عَن دِينِهِۦ فَيَمُتۡ وَهُوَ كَافِرٞ فَأُوْلَـٰٓئِكَ حَبِطَتۡ أَعۡمَٰلُهُمۡ فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۖ وَأُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

ketekeberewi weri (kerejebi) berisu wisit’i kemegadeli yit’eyik’uhali፡፡ belachewi «berisu wisit’i megadeli talak’i (ḫāt’ī’āti) newi፡፡ gini ke’ālahi menigedi (sewochini) mekelakeli፣ berisumi mekadi፣ ketekeberewimi mesigīdi (magedi) balebētochunimi kerisu mawit’ati ālahi zenidi yibelit’i talak’i (wenijeli) newi፡፡ fetenami (magarati) kemegideli yibelit’i kebadi newi፡፡ (keḥādīwochi) bīchilu kehayimanotachihu isikemīmelisachihu diresi yemīwaguwachihu kemehoni āyibozinumi፡፡ ke’inanite wisit’imi kehayimanotu yemīmelesina irisumi keḥādī hono yemīmoti sewi inezīya (bego) širachewi bek’iribītumi bemech’ereshayitumi āgeri tebelashechi፡፡ inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu beriswa wisit’i zewitarīwochi nachewi፡፡»
Surah Al-Baqara, Verse 217

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱلَّذِينَ هَاجَرُواْ وَجَٰهَدُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ أُوْلَـٰٓئِكَ يَرۡجُونَ رَحۡمَتَ ٱللَّهِۚ وَٱللَّهُ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

inezīya yamenutina inezīyami (ke’āgerachewi) yetesededuti be’ālahimi menigedi layi yetegadeluti inezīya ye’ālahini izineti yikejilalu፡፡ ālahimi ijigi meḥarī āzanyi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 218

---

۞يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡخَمۡرِ وَٱلۡمَيۡسِرِۖ قُلۡ فِيهِمَآ إِثۡمٞ كَبِيرٞ وَمَنَٰفِعُ لِلنَّاسِ وَإِثۡمُهُمَآ أَكۡبَرُ مِن نَّفۡعِهِمَاۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ مَاذَا يُنفِقُونَۖ قُلِ ٱلۡعَفۡوَۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ

ā’imironi kemīk’awemi met’et’ina kek’umari yit’eyik’uhali፡፡ «behuletumi wisit’i talak’i ḫat’ī’atina lesewochi t’ik’imochi ālubachewi፡፡ gini ḫat’ī’atachewi ket’ik’imachewi bet’ami tilik’i newi» belachewi፡፡ minini inidemīmets’ewitumi (met’enuni) yit’eyik’uhali፡፡ «tirifini (mets’iwitu)» belachewi፡፡ inidezīhu tasitenetinu zenidi ālahi lenanite ānik’ets’ochini yigelits’ilachiḫwali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 219

---

فِي ٱلدُّنۡيَا وَٱلۡأٓخِرَةِۗ وَيَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡيَتَٰمَىٰۖ قُلۡ إِصۡلَاحٞ لَّهُمۡ خَيۡرٞۖ وَإِن تُخَالِطُوهُمۡ فَإِخۡوَٰنُكُمۡۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ ٱلۡمُفۡسِدَ مِنَ ٱلۡمُصۡلِحِۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ لَأَعۡنَتَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ

bek’iribītu ‘alemina bemech’ereshayitu tasitenetinu zenidi (yigelets’ilachiḫwali)፡፡ keyetīmochimi yit’eyik’uhali፡፡ «le’inerisu (genizebachewini bemarabati) masameri belach’i newi፡፡ bitik’elak’elwachewimi wenidimochachihu nachewi፡፡ ālahimi yemīyat’efawini kemīyabejewi (leyito) yawik’ali፡፡ ālahimi besha noro basichegerachihu neberi፤ ālahi āshenafī t’ibebenya newina» belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 220

---

وَلَا تَنكِحُواْ ٱلۡمُشۡرِكَٰتِ حَتَّىٰ يُؤۡمِنَّۚ وَلَأَمَةٞ مُّؤۡمِنَةٌ خَيۡرٞ مِّن مُّشۡرِكَةٖ وَلَوۡ أَعۡجَبَتۡكُمۡۗ وَلَا تُنكِحُواْ ٱلۡمُشۡرِكِينَ حَتَّىٰ يُؤۡمِنُواْۚ وَلَعَبۡدٞ مُّؤۡمِنٌ خَيۡرٞ مِّن مُّشۡرِكٖ وَلَوۡ أَعۡجَبَكُمۡۗ أُوْلَـٰٓئِكَ يَدۡعُونَ إِلَى ٱلنَّارِۖ وَٱللَّهُ يَدۡعُوٓاْ إِلَى ٱلۡجَنَّةِ وَٱلۡمَغۡفِرَةِ بِإِذۡنِهِۦۖ وَيُبَيِّنُ ءَايَٰتِهِۦ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمۡ يَتَذَكَّرُونَ

(be’ālahi) āgarī yehonu sētochi isikemīyaminu diresi ātagibuwachewi፡፡ ke’āgarīyitu minimi bitidenik’achihumi inikwa yamenechiwi barīya be’irigit’i belach’i nati፡፡ le’āgarīwochumi isikemīyaminu diresi ātidarulachewi፡፡ ke’āgarīwi (gēta) minimi bīdenik’achihu mi’iminu barīya belach’i newi፡፡ inezīya (āgarīwochi) wede isati yit’aralu፡፡ ālahimi befek’adu wede genetina wede miḥireti yit’erali፡፡ ḥigigatunimi lesewochi yigelits’ali inerisu līgesets’u yikejelalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 221

---

وَيَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡمَحِيضِۖ قُلۡ هُوَ أَذٗى فَٱعۡتَزِلُواْ ٱلنِّسَآءَ فِي ٱلۡمَحِيضِ وَلَا تَقۡرَبُوهُنَّ حَتَّىٰ يَطۡهُرۡنَۖ فَإِذَا تَطَهَّرۡنَ فَأۡتُوهُنَّ مِنۡ حَيۡثُ أَمَرَكُمُ ٱللَّهُۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلتَّوَّـٰبِينَ وَيُحِبُّ ٱلۡمُتَطَهِّرِينَ

keweri ābebami yit’eyik’uhali፡፡ irisu āsit’eyafī newi፡፡ sētochinimi beweri ābeba gīzē rak’wachewi፡፡ nits’uḥi isikemīẖonumi diresi ātik’irebuwachewi፡፡ nits’uḥi beẖonumi gīzē ālahi kazezachihu sifira tegenanyuwachewi፡፡ ālahi (keḫat’ī’ati) temelashochini yiwedali፤ tet’irarīwochinimi yiwedali belachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 222

---

نِسَآؤُكُمۡ حَرۡثٞ لَّكُمۡ فَأۡتُواْ حَرۡثَكُمۡ أَنَّىٰ شِئۡتُمۡۖ وَقَدِّمُواْ لِأَنفُسِكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّكُم مُّلَٰقُوهُۗ وَبَشِّرِ ٱلۡمُؤۡمِنِينَ

sētochachihu lenanite irisha nachewi፡፡ irishachihunimi befelegachihuti ẖuneta diresu፡፡ lenefisochachihumi (melikami širani) āsik’edimu፡፡ ālahinimi firu፡፡ inanitemi tegenanyiwochu meẖonachihuni ‘iwek’u፡፡ mi’imenaninimi (begeneti) ābisiri፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 223

---

وَلَا تَجۡعَلُواْ ٱللَّهَ عُرۡضَةٗ لِّأَيۡمَٰنِكُمۡ أَن تَبَرُّواْ وَتَتَّقُواْ وَتُصۡلِحُواْ بَيۡنَ ٱلنَّاسِۚ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

melikami inidatišeru፣ ālahinimi inidatiferu፣ besewochimi mekakeli inidatasitarik’u ālahini lemeḥālawochachihu girido ātadirigu፡፡ ālahimi semī āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 224

---

لَّا يُؤَاخِذُكُمُ ٱللَّهُ بِٱللَّغۡوِ فِيٓ أَيۡمَٰنِكُمۡ وَلَٰكِن يُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتۡ قُلُوبُكُمۡۗ وَٱللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٞ

bemeḥālawochachihu bewidik’u (satasibu bemitimiluti) ālahi āyizachihumi፡፡ gini libochachihu basebuti yiyizachiḫwali፡፡ ālahimi bet’ami meḥārī tagashi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 225

---

لِّلَّذِينَ يُؤۡلُونَ مِن نِّسَآئِهِمۡ تَرَبُّصُ أَرۡبَعَةِ أَشۡهُرٖۖ فَإِن فَآءُو فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ

le’inezīya kesētochachewi (layik’eribu) lemīmiluti āratini werochi met’ebek’i ālebachewi፡፡ (kemeḥālachewi) bīmelesumi ālahi meḥarī āzanyi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 226

---

وَإِنۡ عَزَمُواْ ٱلطَّلَٰقَ فَإِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

mefitatinimi k’urit’i āsabi bīyaderigu (yifitu)፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 227

---

وَٱلۡمُطَلَّقَٰتُ يَتَرَبَّصۡنَ بِأَنفُسِهِنَّ ثَلَٰثَةَ قُرُوٓءٖۚ وَلَا يَحِلُّ لَهُنَّ أَن يَكۡتُمۡنَ مَا خَلَقَ ٱللَّهُ فِيٓ أَرۡحَامِهِنَّ إِن كُنَّ يُؤۡمِنَّ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۚ وَبُعُولَتُهُنَّ أَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِي ذَٰلِكَ إِنۡ أَرَادُوٓاْ إِصۡلَٰحٗاۚ وَلَهُنَّ مِثۡلُ ٱلَّذِي عَلَيۡهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ وَلِلرِّجَالِ عَلَيۡهِنَّ دَرَجَةٞۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٌ

yetefetu sētochimi nefisochachewini (kemagibati) šositini k’uri’i yit’ebik’u፡፡ be’ālahina bemech’ereshawimi k’eni yemīyaminu bīẖonu ālahi bemaḥit͟s’enochachewi wisit’i yefet’erewini līdebik’u lenerisu āyifek’edilachewimi፡፡ balochachewimi bezīhi wisit’i irik’ini bīfeligu bememalesachewi tegebīwochi nachewi፡፡ le’inerisumi (lesētochi) yezīya be’inerisu layi yalebachewi (gidaji) bit’ē bemelikami ānuwanuwari (bebalochachewi layi mebiti) ālachewi፡፡ lewenidochimi (t’at’achewini silemīshekemu) be’inesu layi bilich’a ālachewi፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 228

---

ٱلطَّلَٰقُ مَرَّتَانِۖ فَإِمۡسَاكُۢ بِمَعۡرُوفٍ أَوۡ تَسۡرِيحُۢ بِإِحۡسَٰنٖۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمۡ أَن تَأۡخُذُواْ مِمَّآ ءَاتَيۡتُمُوهُنَّ شَيۡـًٔا إِلَّآ أَن يَخَافَآ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِۖ فَإِنۡ خِفۡتُمۡ أَلَّا يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَا فِيمَا ٱفۡتَدَتۡ بِهِۦۗ تِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ فَلَا تَعۡتَدُوهَاۚ وَمَن يَتَعَدَّ حُدُودَ ٱللَّهِ فَأُوْلَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلظَّـٰلِمُونَ

fichi huleti gīzē newi፤ (kezīhi beḫwala) bemelikami meyazi weyimi bebego ākwaḫwani masenabeti newi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati ālemet’ebek’achewini kalawek’u besitek’eri keset’achiḫachewi negeri mininimi litiwesidu le’inanite (lebalochi) āyifek’edilachihumi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati ālemet’ebek’achewini bitawik’u be’irisu (nefiswani) betebezhechibeti negeri behuletumi layi ḫat’ī’ati yelemi፡፡ yihichi ye’ālahi ḥigigati nati፤ ātitelalefwatimi፡፡ ye’ālahinimi ḥigigati yemītelalefu inezīya inerisu bedayochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 229

---

فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهُۥ مِنۢ بَعۡدُ حَتَّىٰ تَنكِحَ زَوۡجًا غَيۡرَهُۥۗ فَإِن طَلَّقَهَا فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَآ أَن يَتَرَاجَعَآ إِن ظَنَّآ أَن يُقِيمَا حُدُودَ ٱللَّهِۗ وَتِلۡكَ حُدُودُ ٱللَّهِ يُبَيِّنُهَا لِقَوۡمٖ يَعۡلَمُونَ

(šositenya) bīfetatimi kezīhi beḫwala lēlani bali isikemitageba diresi lerisu ātifek’ediletimi፡፡ (huletenyawi bali) bīfetatimi ye’ālahini ḥigigati met’ebek’achewini bīyawik’u bememalesachewi behuletumi layi ḫat’ī’ati yelebachewimi፡፡ yihichimi ye’ālahi ḥigigati nati lemīyawik’u ḥizibochi yabiraratali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 230

---

وَإِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَأَمۡسِكُوهُنَّ بِمَعۡرُوفٍ أَوۡ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعۡرُوفٖۚ وَلَا تُمۡسِكُوهُنَّ ضِرَارٗا لِّتَعۡتَدُواْۚ وَمَن يَفۡعَلۡ ذَٰلِكَ فَقَدۡ ظَلَمَ نَفۡسَهُۥۚ وَلَا تَتَّخِذُوٓاْ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ هُزُوٗاۚ وَٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡ وَمَآ أَنزَلَ عَلَيۡكُم مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ وَٱلۡحِكۡمَةِ يَعِظُكُم بِهِۦۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

sētochini befetachihuna (ye‘īda) gīzēyachewini bederesu gīzē bemelikami yazuwachewi፤ (temaleswachewi) weyimi bemelikami ẖunēta āsenabituwachewi፡፡ lemegudatimi weseni talifabachewi zenidi ātiyazuwachewi፤ yihininimi yemīšera sewi nefisuni be’irigit’i bedele፡፡ ye’ālahinimi ānik’ets’ochi malagech’a ādirigachihu ātiyazu፡፡ ye’ālahinimi ts’ega benanite layi yaderegewini kemets’iḥāfina ket’ibebimi berisu yemīgesits’achihu sīẖoni benanite layi yaweredewini āsitawisu፡፡ ālahinimi firu፤ ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī meẖonuni ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 231

---

وَإِذَا طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ فَبَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا تَعۡضُلُوهُنَّ أَن يَنكِحۡنَ أَزۡوَٰجَهُنَّ إِذَا تَرَٰضَوۡاْ بَيۡنَهُم بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ ذَٰلِكَ يُوعَظُ بِهِۦ مَن كَانَ مِنكُمۡ يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۗ ذَٰلِكُمۡ أَزۡكَىٰ لَكُمۡ وَأَطۡهَرُۚ وَٱللَّهُ يَعۡلَمُ وَأَنتُمۡ لَا تَعۡلَمُونَ

sētochinimi befetachihuna gīzēyachewini bederesu gīzē bemekakelachewi beḥigi betewadedu gīzē balochachewini kemagibati ātasitegwagulwachewi፡፡ yihi (mekelikeli) ke’inanite be’ālahina bemech’ereshawi k’eni yemīyamini sewi berisu yigesets’ibetali፡፡ yihi hunētachihu le’inanite belach’i newi፤ (kemet’erit’eri) āt’irīmi newi፡፡ ālahimi yawik’ali፤ inanite gini ātawik’umi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 232

---

۞وَٱلۡوَٰلِدَٰتُ يُرۡضِعۡنَ أَوۡلَٰدَهُنَّ حَوۡلَيۡنِ كَامِلَيۡنِۖ لِمَنۡ أَرَادَ أَن يُتِمَّ ٱلرَّضَاعَةَۚ وَعَلَى ٱلۡمَوۡلُودِ لَهُۥ رِزۡقُهُنَّ وَكِسۡوَتُهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ لَا تُكَلَّفُ نَفۡسٌ إِلَّا وُسۡعَهَاۚ لَا تُضَآرَّ وَٰلِدَةُۢ بِوَلَدِهَا وَلَا مَوۡلُودٞ لَّهُۥ بِوَلَدِهِۦۚ وَعَلَى ٱلۡوَارِثِ مِثۡلُ ذَٰلِكَۗ فَإِنۡ أَرَادَا فِصَالًا عَن تَرَاضٖ مِّنۡهُمَا وَتَشَاوُرٖ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡهِمَاۗ وَإِنۡ أَرَدتُّمۡ أَن تَسۡتَرۡضِعُوٓاْ أَوۡلَٰدَكُمۡ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ إِذَا سَلَّمۡتُم مَّآ ءَاتَيۡتُم بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٞ

inatochimi lijochachewini mulu yeẖonuni huleti ‘ametati yat’ibu፡፡ (yihimi) mat’ibatini memulati lesha sewi newi፡፡ le’irisumi beteweledeleti (ābati) layi migibachewina libisachewi bechilotawi liki ālebeti፡፡ nefisi chilotawani inijī ātigededimi፡፡ welajīti (inati) belijiwa mikiniyati lerisu yeteweledeletimi (ābati) beliju mikiniyati āyigodadu፡፡ bewerashimi layi inidezīhu bit’ē ālebeti፡፡ (welajochu) kehuletumi beẖone mewadedina memekakeri (lijuni ket’uti) menet’elini bīfeligu behuletumi layi ḫat’ī’ati yelebachewimi፡፡ lijochachihunimi lelēlochi āt’ibīwochi masit’ebatini bitifeligu litiset’u yeshachihutini bemelikami ẖunēta beset’achihu gīzē (bemasit’ebatachihu) be’inanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ ālahinimi firu፤ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi meẖonuni ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 233

---

وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوۡنَ مِنكُمۡ وَيَذَرُونَ أَزۡوَٰجٗا يَتَرَبَّصۡنَ بِأَنفُسِهِنَّ أَرۡبَعَةَ أَشۡهُرٖ وَعَشۡرٗاۖ فَإِذَا بَلَغۡنَ أَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا فَعَلۡنَ فِيٓ أَنفُسِهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ

inezīyami kenanite wisit’i yemīmotuna mīsitochini yemītewu (mīsitochachewi) benefisochachewi ārati werochi ke‘āsiri (k’enati kegabicha) yitagesu፡፡ gīzēyachewinimi bech’eresu gīzē benefisochachewi betawek’e ḥigi bešeruti negeri be’inanite layi ḫat’ī’āti yelebachihumi፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’i ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 234

---

وَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِيمَا عَرَّضۡتُم بِهِۦ مِنۡ خِطۡبَةِ ٱلنِّسَآءِ أَوۡ أَكۡنَنتُمۡ فِيٓ أَنفُسِكُمۡۚ عَلِمَ ٱللَّهُ أَنَّكُمۡ سَتَذۡكُرُونَهُنَّ وَلَٰكِن لَّا تُوَاعِدُوهُنَّ سِرًّا إِلَّآ أَن تَقُولُواْ قَوۡلٗا مَّعۡرُوفٗاۚ وَلَا تَعۡزِمُواْ عُقۡدَةَ ٱلنِّكَاحِ حَتَّىٰ يَبۡلُغَ ٱلۡكِتَٰبُ أَجَلَهُۥۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ فَٱحۡذَرُوهُۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌ حَلِيمٞ

sētochinimi kemach’eti berisu bashemorachihubeti weyimi benefisochachihu wisit’i (lemagibati) bedebek’achihuti benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ ālahi inanite be’irigit’i yemitasitawiswachewi meẖonachihuni ‘āwek’e፡፡ (silezīhi mashemorinina masebini fek’edelachihu፡፡) gini beḥigi yetawek’eni nigigiri yemitinegageru kaliẖonachihu besitek’eri፤ misit’īrini (gabichani) ātik’at’eruwachewi፡፡ yetets’afewimi (‘īdahi) gīzēwini isikemīderisi diresi gabichani lemewawali k’urit’i ḥāsabi ātadirigu፡፡ ālahimi benefisochachihu yalewini negeri yemīyawik’i meẖonuni ‘iwek’u፤ tet’enik’ek’utimi፡፡ ālahimi meḥarī tagashi meẖonuni ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 235

---

لَّا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ إِن طَلَّقۡتُمُ ٱلنِّسَآءَ مَا لَمۡ تَمَسُّوهُنَّ أَوۡ تَفۡرِضُواْ لَهُنَّ فَرِيضَةٗۚ وَمَتِّعُوهُنَّ عَلَى ٱلۡمُوسِعِ قَدَرُهُۥ وَعَلَى ٱلۡمُقۡتِرِ قَدَرُهُۥ مَتَٰعَۢا بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُحۡسِنِينَ

sētochini satinekwachewi (satigenanyu)፤ weyimi lenesu mehirini satiwesinulachewi bitifetwachewi benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ (daregoti bemesit’eti mefitati tichilalachihu፡፡) t’ik’emwachewimi፡፡ behābitami layi chilotawi bediḫāmi layi chilotawi (āk’imu yemīfek’idewini mesit’eti) ālebeti፡፡ melikami yeẖoneni met’ik’emi bebego šerīwochi layi yeteregaget’eni፤ (t’ik’emwachewi)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 236

---

وَإِن طَلَّقۡتُمُوهُنَّ مِن قَبۡلِ أَن تَمَسُّوهُنَّ وَقَدۡ فَرَضۡتُمۡ لَهُنَّ فَرِيضَةٗ فَنِصۡفُ مَا فَرَضۡتُمۡ إِلَّآ أَن يَعۡفُونَ أَوۡ يَعۡفُوَاْ ٱلَّذِي بِيَدِهِۦ عُقۡدَةُ ٱلنِّكَاحِۚ وَأَن تَعۡفُوٓاْ أَقۡرَبُ لِلتَّقۡوَىٰۚ وَلَا تَنسَوُاْ ٱلۡفَضۡلَ بَيۡنَكُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٌ

le’inerisumi mewesenini be’irigit’i yewesenachihulachewi sitiẖonu satinekwachewi befīti bitefetwachewi kalimaruwachihu weyimi ya yegabichawi wili be’iju yeẖonewi (baliyewi) kalimare besitek’eri yewesenachihuti gimashu ālachewi፡፡ miḥiretimi madiregachihu wede ālahi firacha bet’ami yek’erebe newi፡፡ bemekakelachihumi chirotani ātirisu፤ ālahi yemitišerutini hulu temelikachi newina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 237

---

حَٰفِظُواْ عَلَى ٱلصَّلَوَٰتِ وَٱلصَّلَوٰةِ ٱلۡوُسۡطَىٰ وَقُومُواْ لِلَّهِ قَٰنِتِينَ

besolatochi (beteleyi) bemekakelenyayitumi solati layi tet’ebabek’u፡፡ tazazhochi ẖonachihumi le’ālahi k’umu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 238

---

فَإِنۡ خِفۡتُمۡ فَرِجَالًا أَوۡ رُكۡبَانٗاۖ فَإِذَآ أَمِنتُمۡ فَٱذۡكُرُواْ ٱللَّهَ كَمَا عَلَّمَكُم مَّا لَمۡ تَكُونُواْ تَعۡلَمُونَ

bitiferumi igirenyochi weyimi galabīwochi ẖonachihu (sigedu)፡፡ ts’et’itenyochimi beẖonachihu gīzē tawik’uti yalineberachihutini inide āsawek’achihu ālahini āwisu (sigedu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 239

---

وَٱلَّذِينَ يُتَوَفَّوۡنَ مِنكُمۡ وَيَذَرُونَ أَزۡوَٰجٗا وَصِيَّةٗ لِّأَزۡوَٰجِهِم مَّتَٰعًا إِلَى ٱلۡحَوۡلِ غَيۡرَ إِخۡرَاجٖۚ فَإِنۡ خَرَجۡنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيۡكُمۡ فِي مَا فَعَلۡنَ فِيٓ أَنفُسِهِنَّ مِن مَّعۡرُوفٖۗ وَٱللَّهُ عَزِيزٌ حَكِيمٞ

inezīya kenanite wisit’i yemīmotu mīsitochinimi yemītewu፤ lemīsitochachewi (kebētachewi) yemayiwet’u sīẖonu ‘ameti diresi met’ek’emini nuzazēni (yinazezu)፡፡ befek’adachewi bīwet’umi beḥigi ketawek’ewi negeri benefisochachewi bešeruti be’inanite (bemwachu zemedochi) layi ḫat’ī’ati yelebachihumi ālahimi āshenafī t’ibebenya newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 240

---

وَلِلۡمُطَلَّقَٰتِ مَتَٰعُۢ بِٱلۡمَعۡرُوفِۖ حَقًّا عَلَى ٱلۡمُتَّقِينَ

letefetu sētochimi bechilota met’eni daregoti ālachewi፡፡ ālahini bemīferu layi tedenigigwali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 241

---

كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ

inidezīhu ālahi ānik’ets’ochuni tawik’u zenidi lenanite yabiraralachiḫwali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 242

---

۞أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ خَرَجُواْ مِن دِيَٰرِهِمۡ وَهُمۡ أُلُوفٌ حَذَرَ ٱلۡمَوۡتِ فَقَالَ لَهُمُ ٱللَّهُ مُوتُواْ ثُمَّ أَحۡيَٰهُمۡۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلنَّاسِ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ

wede inezīya inerisu bizu shīḥi ẖonewi motini lemefirati kehāgerochachewi wede wet’uti sewochi ‘iwik’etihi ālideresemini? ālahimi lenerisu «mutu» ālachewi፤ (motumi)፡፡ kezīyami ḥiyawi āderegachewi፡፡ ālahimi besewochi layi balechirota newi፤ gini ābizanyawochu sewochi āyameseginumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 243

---

وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٞ

be’ālahimi menigedi (hayimanoti) tegadelu፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī meẖonuni ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 244

---

مَّن ذَا ٱلَّذِي يُقۡرِضُ ٱللَّهَ قَرۡضًا حَسَنٗا فَيُضَٰعِفَهُۥ لَهُۥٓ أَضۡعَافٗا كَثِيرَةٗۚ وَٱللَّهُ يَقۡبِضُ وَيَبۡصُۜطُ وَإِلَيۡهِ تُرۡجَعُونَ

ya le’ālahi melikami bidirini yemīyabedirina le’irisu (ālahi) bizu it’ifochi ādirigo yemīyanebabirileti manewi? ālahimi yich’ebit’ali፤ yizeregalimi፤ wede irisumi timelesalachihu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 245

---

أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلۡمَلَإِ مِنۢ بَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ مِنۢ بَعۡدِ مُوسَىٰٓ إِذۡ قَالُواْ لِنَبِيّٖ لَّهُمُ ٱبۡعَثۡ لَنَا مَلِكٗا نُّقَٰتِلۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِۖ قَالَ هَلۡ عَسَيۡتُمۡ إِن كُتِبَ عَلَيۡكُمُ ٱلۡقِتَالُ أَلَّا تُقَٰتِلُواْۖ قَالُواْ وَمَا لَنَآ أَلَّا نُقَٰتِلَ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَقَدۡ أُخۡرِجۡنَا مِن دِيَٰرِنَا وَأَبۡنَآئِنَاۖ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيۡهِمُ ٱلۡقِتَالُ تَوَلَّوۡاْ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ وَٱللَّهُ عَلِيمُۢ بِٱلظَّـٰلِمِينَ

ke’isira’ēli lijochi kemusa beḫwala wede neberuti ch’ifirochi lenebīyachewi (lesamu’ēli)፡- «le’inya nigušini āsinesalini be’ālahi menigedi iniwagaleni፤» balu gīzē ālayehimini? (ālawek’ihimini?)፡-«mewagati bīts’afibachihu ātiwagumi yiẖonali» ālachewi፡፡ «kehāgerochachinina kelijochachini yetebarerini siniẖoni be’ālahi menigedi yemaniwaga le’inya mini āleni?» ālu፡፡ be’inerisu layi mewagati betets’afebachewimi gīzē ke’inerisu t’ik’ītochi sīk’eru āfegefegu፡፡ ālahimi bedayochuni ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 246

---

وَقَالَ لَهُمۡ نَبِيُّهُمۡ إِنَّ ٱللَّهَ قَدۡ بَعَثَ لَكُمۡ طَالُوتَ مَلِكٗاۚ قَالُوٓاْ أَنَّىٰ يَكُونُ لَهُ ٱلۡمُلۡكُ عَلَيۡنَا وَنَحۡنُ أَحَقُّ بِٱلۡمُلۡكِ مِنۡهُ وَلَمۡ يُؤۡتَ سَعَةٗ مِّنَ ٱلۡمَالِۚ قَالَ إِنَّ ٱللَّهَ ٱصۡطَفَىٰهُ عَلَيۡكُمۡ وَزَادَهُۥ بَسۡطَةٗ فِي ٱلۡعِلۡمِ وَٱلۡجِسۡمِۖ وَٱللَّهُ يُؤۡتِي مُلۡكَهُۥ مَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ

nebīyachewimi le’inerisu፡- «ālahi t’walutini (sa’olini) niguši ādirigo be’irigit’i lakelachihu» ālachewi፡፡ (inerisumi)፡- «inya ke’irisu yilik’i benigišina tegebīwochi siniẖoni kehābitimi sifatini yaliteset’e sīẖoni le’irisu benya layi inidēti nigišina yinorewali?» ālu፡፡ (nebīyachewimi)፡-«ālahi be’inanite layi meret’ewi፡፡ be‘iwik’etina be’ākalimi sifatini ch’emereleti፡፡ ālahimi nigišinawini lemīshawi sewi yiset’ali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 247

---

وَقَالَ لَهُمۡ نَبِيُّهُمۡ إِنَّ ءَايَةَ مُلۡكِهِۦٓ أَن يَأۡتِيَكُمُ ٱلتَّابُوتُ فِيهِ سَكِينَةٞ مِّن رَّبِّكُمۡ وَبَقِيَّةٞ مِّمَّا تَرَكَ ءَالُ مُوسَىٰ وَءَالُ هَٰرُونَ تَحۡمِلُهُ ٱلۡمَلَـٰٓئِكَةُۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَةٗ لَّكُمۡ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

nebīyachewimi le’inerisu፡- «yenigišinawi milikiti kegētachihu yeẖone irigata yemusa bētesebina yeharuni bētesebi ketewitimi k’irisi bewisit’u yalebeti mela’ikiti yemīshekemuti ẖono sat’inu līmet’alachihu newi፡፡ āmanyochi bitiẖonu bezīhi le’inanite irigit’enya milikiti ālile» ālachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 248

---

فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوتُ بِٱلۡجُنُودِ قَالَ إِنَّ ٱللَّهَ مُبۡتَلِيكُم بِنَهَرٖ فَمَن شَرِبَ مِنۡهُ فَلَيۡسَ مِنِّي وَمَن لَّمۡ يَطۡعَمۡهُ فَإِنَّهُۥ مِنِّيٓ إِلَّا مَنِ ٱغۡتَرَفَ غُرۡفَةَۢ بِيَدِهِۦۚ فَشَرِبُواْ مِنۡهُ إِلَّا قَلِيلٗا مِّنۡهُمۡۚ فَلَمَّا جَاوَزَهُۥ هُوَ وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ قَالُواْ لَا طَاقَةَ لَنَا ٱلۡيَوۡمَ بِجَالُوتَ وَجُنُودِهِۦۚ قَالَ ٱلَّذِينَ يَظُنُّونَ أَنَّهُم مُّلَٰقُواْ ٱللَّهِ كَم مِّن فِئَةٖ قَلِيلَةٍ غَلَبَتۡ فِئَةٗ كَثِيرَةَۢ بِإِذۡنِ ٱللَّهِۗ وَٱللَّهُ مَعَ ٱلصَّـٰبِرِينَ

t’walutimi bešerawītu (tajibo) bewet’a gīzē፡- «ālahi bewenizi (wiha) fetanyachihu newi kerisumi yet’et’a sewi ke’inē āyidelemi፡፡ yalik’emesewimi sewi be’iju mezigenini yezegene sewi bicha sīk’eri irisu kenē newi» āle፡፡ ke’inerisumi t’ik’ītochi sīk’eru kerisu t’et’u፡፡ irisuna inezīyami ke’irisu gari yamenuti (wenizuni) balefuti gīzē፡- «jalotinina šerawītuni bemewagati lenya zarē chilota yelenimi» āluti፡፡ inezīya inerisu ālahini tegenanyiwochi meẖonachewi yemīyaregagit’uti፡- «ket’ik’īti ch’ifira be’ālahi fek’adi bizuni ch’ifira yashenefechi bizu nati፤ ālahimi ketagashochi gari newi» ālu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 249

---

وَلَمَّا بَرَزُواْ لِجَالُوتَ وَجُنُودِهِۦ قَالُواْ رَبَّنَآ أَفۡرِغۡ عَلَيۡنَا صَبۡرٗا وَثَبِّتۡ أَقۡدَامَنَا وَٱنصُرۡنَا عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ

lejalotina lešerawītu beteselefumi gīzē፡- «gētachini hoyi! be’inya layi ti‘igisitini ānibwabwa፤ ch’amawochachininimi ādeladili፤ bekeḥadīyani ḥizibochimi layi iridani» ālu፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 250

---

فَهَزَمُوهُم بِإِذۡنِ ٱللَّهِ وَقَتَلَ دَاوُۥدُ جَالُوتَ وَءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَعَلَّمَهُۥ مِمَّا يَشَآءُۗ وَلَوۡلَا دَفۡعُ ٱللَّهِ ٱلنَّاسَ بَعۡضَهُم بِبَعۡضٖ لَّفَسَدَتِ ٱلۡأَرۡضُ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ ذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلۡعَٰلَمِينَ

be’ālahimi fek’adi dili metwachewi፡፡ dawidimi jalutini (dawīti goliyadini) gedele፡፡ nigišinanina t’ibebinimi (nebīyinetini) ālahi set’ewi፡፡ kemīshawimi negeri hulu āsawek’ewi፡፡ ālahimi sewochini kefīlachewini bekefīlu memelesu balinebere noro midiri betebelashechi neberi፤ gini ālahi be‘alemati layi yechirota balebēti newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 251

---

تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱللَّهِ نَتۡلُوهَا عَلَيۡكَ بِٱلۡحَقِّۚ وَإِنَّكَ لَمِنَ ٱلۡمُرۡسَلِينَ

inezīhi (ānik’ets’ochi) bewineti be’ānite layi yeminanebachewi sīẖonu ye’ālahi ānik’ets’ochi nachewi፤ ānitemi be’irigit’i kemelikitenyochu nehi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 252

---

۞تِلۡكَ ٱلرُّسُلُ فَضَّلۡنَا بَعۡضَهُمۡ عَلَىٰ بَعۡضٖۘ مِّنۡهُم مَّن كَلَّمَ ٱللَّهُۖ وَرَفَعَ بَعۡضَهُمۡ دَرَجَٰتٖۚ وَءَاتَيۡنَا عِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱلۡبَيِّنَٰتِ وَأَيَّدۡنَٰهُ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِۗ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا ٱقۡتَتَلَ ٱلَّذِينَ مِنۢ بَعۡدِهِم مِّنۢ بَعۡدِ مَا جَآءَتۡهُمُ ٱلۡبَيِّنَٰتُ وَلَٰكِنِ ٱخۡتَلَفُواْ فَمِنۡهُم مَّنۡ ءَامَنَ وَمِنۡهُم مَّن كَفَرَۚ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا ٱقۡتَتَلُواْ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَفۡعَلُ مَا يُرِيدُ

inezīhini melikitenyochi kefīlachewini bekefīlu layi ābelet’ini፡፡ ke’inerisu wisit’i ālahi yanegagerewi ālile፡፡ kefīlochachewinimi bederejawochi kefi āderege፡፡ yemeriyemini liji ‘īsanimi gilits’i tamiratochini set’enewi፡፡ bek’idusu menifesimi āberetanewi፡፡ ālahimi besha noro inezīya ke’inerisu (kemelikitenyochu) beḫwala yeneberuti gilits’i tamiratochi kemet’ulachewi beḫwala balitegadelu neberi፡፡ gini teleyayu፡፡ ke’inerisumi wisit’i yamene sewi ālile፡፡ kenerisumi wisit’i yekade sewi ālile፡፡ ālahimi besha noro balitewagu (baliteleyayu) neberi፡፡ gini ālahi yemīshawini yišerali፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 253

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنفِقُواْ مِمَّا رَزَقۡنَٰكُم مِّن قَبۡلِ أَن يَأۡتِيَ يَوۡمٞ لَّا بَيۡعٞ فِيهِ وَلَا خُلَّةٞ وَلَا شَفَٰعَةٞۗ وَٱلۡكَٰفِرُونَ هُمُ ٱلظَّـٰلِمُونَ

inanite yamenachihu hoyi! berisu wisit’i shiyach’i (mebezheti)፣ wedajinetimi፣ milijami yelēlebeti k’eni kememit’atu befīti keset’enachihu negeri legisu፡፡ keḥadīwochimi bedayochu inerisu nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 254

---

ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلۡحَيُّ ٱلۡقَيُّومُۚ لَا تَأۡخُذُهُۥ سِنَةٞ وَلَا نَوۡمٞۚ لَّهُۥ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ مَن ذَا ٱلَّذِي يَشۡفَعُ عِندَهُۥٓ إِلَّا بِإِذۡنِهِۦۚ يَعۡلَمُ مَا بَيۡنَ أَيۡدِيهِمۡ وَمَا خَلۡفَهُمۡۖ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَيۡءٖ مِّنۡ عِلۡمِهِۦٓ إِلَّا بِمَا شَآءَۚ وَسِعَ كُرۡسِيُّهُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَۖ وَلَا يَـُٔودُهُۥ حِفۡظُهُمَاۚ وَهُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡعَظِيمُ

ālahi ke’irisu bek’eri lēla āmilaki yelemi፡፡ ḥiyawi rasuni chayi newi፡፡ manigelajetimi inik’ilifimi ātiyizewimi፡፡ besemayati wisit’ina bemidiri wisit’i yalewi hulu yerisu bicha newi፡፡ ya irisu zenidi befek’adu bīẖoni iniji yemīyamalidi manewi? (kefit’urochi) befītachewi yalewinina keḫwalachewi yalewini hulu yawik’ali፡፡ beshawimi negeri inijī ke‘iwik’etu beminimi negeri āyakabibumi (āyawik’umi)፡፡ meniberu semayatinina midirini sefa፡፡ t’ibek’achewimi āyak’itewimi፡፡ irisumi yehulu belayi talak’i newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 255

---

لَآ إِكۡرَاهَ فِي ٱلدِّينِۖ قَد تَّبَيَّنَ ٱلرُّشۡدُ مِنَ ٱلۡغَيِّۚ فَمَن يَكۡفُرۡ بِٱلطَّـٰغُوتِ وَيُؤۡمِنۢ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰ لَا ٱنفِصَامَ لَهَاۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ

behayimanoti masigededi yelemi፡፡ k’inu menigedi ket’emamawi be’irigit’i tegelet’e፡፡ bet’a‘otimi yemīkidina be’ālahi yemīyamini sewi leriswa mebet’esi yelēlatini t’enikara zelebeti be’irigit’i ch’ebet’e፡፡ ālahimi semī ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 256

---

ٱللَّهُ وَلِيُّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ يُخۡرِجُهُم مِّنَ ٱلظُّلُمَٰتِ إِلَى ٱلنُّورِۖ وَٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ أَوۡلِيَآؤُهُمُ ٱلطَّـٰغُوتُ يُخۡرِجُونَهُم مِّنَ ٱلنُّورِ إِلَى ٱلظُّلُمَٰتِۗ أُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

ālahi ye’inezīya yamenuti sewochi redati newi፡፡ kech’elemawochi wede birihani yawet’achewali፡፡ inezīyami yekaduti redatochachewi t’a‘otati nachewi፡፡ kebirihani wede ch’elemawochi yawet’wachewali፡፡ inezīya ye’isati gwadochi nachewi፤ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 257

---

أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِي حَآجَّ إِبۡرَٰهِـۧمَ فِي رَبِّهِۦٓ أَنۡ ءَاتَىٰهُ ٱللَّهُ ٱلۡمُلۡكَ إِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّيَ ٱلَّذِي يُحۡيِۦ وَيُمِيتُ قَالَ أَنَا۠ أُحۡيِۦ وَأُمِيتُۖ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَأۡتِي بِٱلشَّمۡسِ مِنَ ٱلۡمَشۡرِقِ فَأۡتِ بِهَا مِنَ ٱلۡمَغۡرِبِ فَبُهِتَ ٱلَّذِي كَفَرَۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلظَّـٰلِمِينَ

wedezīya ālahi nigišinani sileset’ewi ībirahīmini begētawi negeri wede tekerakerewi sewi ālayehimini ībirahīmi «gētayē ya ḥiyawi yemīyaderigina yemīgedili newi» bale gīzē «inē ḥiyawi āderigalehu igedilalehumi» āle፡፡ ībirahīmi፡- «ālahi t͟s’eḥāyini kemiširak’i bekuli yamet’ali (ānite) kemi‘irabi bekuli āmit’ati» ālewi፡፡ yami yekadewi sewi walele፤ (melisi āt’a) ālahimi bedayochi ḥizibochini āyimerami፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 258

---

أَوۡ كَٱلَّذِي مَرَّ عَلَىٰ قَرۡيَةٖ وَهِيَ خَاوِيَةٌ عَلَىٰ عُرُوشِهَا قَالَ أَنَّىٰ يُحۡيِۦ هَٰذِهِ ٱللَّهُ بَعۡدَ مَوۡتِهَاۖ فَأَمَاتَهُ ٱللَّهُ مِاْئَةَ عَامٖ ثُمَّ بَعَثَهُۥۖ قَالَ كَمۡ لَبِثۡتَۖ قَالَ لَبِثۡتُ يَوۡمًا أَوۡ بَعۡضَ يَوۡمٖۖ قَالَ بَل لَّبِثۡتَ مِاْئَةَ عَامٖ فَٱنظُرۡ إِلَىٰ طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمۡ يَتَسَنَّهۡۖ وَٱنظُرۡ إِلَىٰ حِمَارِكَ وَلِنَجۡعَلَكَ ءَايَةٗ لِّلنَّاسِۖ وَٱنظُرۡ إِلَى ٱلۡعِظَامِ كَيۡفَ نُنشِزُهَا ثُمَّ نَكۡسُوهَا لَحۡمٗاۚ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهُۥ قَالَ أَعۡلَمُ أَنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ

weyimi yanini beketema layi iriswa bet’arawochiwa layi yewedek’echi sitiẖoni yalefewini sewi bit’ē (ālayehimini)፡- «yihichini (ketema) kemotechi beḫwala ālahi inidēti ḥiyawi yaderigatali» āle፡፡ ālahimi gedelewi meto ‘ametini (āk’oyewimi)፡፡ kezīyami āsinesawi፡- «mini yahili k’oyehi» ālewi፡፡ «ānidi k’eni weyimi yek’enini kefīli k’oyehu» āle፡፡ «āyidelemi metoni ‘ameti k’oyehi፡፡ wede migibihina wede met’et’ihimi yalitelewet’e sīẖoni temeliketi፡፡ wede āhiyahimi temeliketi፡፡ lesewochimi āsireji inaderigihi zenidi (yihinini šeserani)፡፡ wede ‘āt͟s’imochumi inidēti inideminasinesati kezīyami šigani inideminalebisati temeliketi» ālewi፡፡ lerisumi (bemayeti) betegelets’eleti gīzē፡- «ālahi benegeru hulu layi chayi meẖonuni ‘āwik’alehu» āle፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 259

---

وَإِذۡ قَالَ إِبۡرَٰهِـۧمُ رَبِّ أَرِنِي كَيۡفَ تُحۡيِ ٱلۡمَوۡتَىٰۖ قَالَ أَوَلَمۡ تُؤۡمِنۖ قَالَ بَلَىٰ وَلَٰكِن لِّيَطۡمَئِنَّ قَلۡبِيۖ قَالَ فَخُذۡ أَرۡبَعَةٗ مِّنَ ٱلطَّيۡرِ فَصُرۡهُنَّ إِلَيۡكَ ثُمَّ ٱجۡعَلۡ عَلَىٰ كُلِّ جَبَلٖ مِّنۡهُنَّ جُزۡءٗا ثُمَّ ٱدۡعُهُنَّ يَأۡتِينَكَ سَعۡيٗاۚ وَٱعۡلَمۡ أَنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ

ībirahīmimi «gētayē hoyi! mutanini inidēti ḥiyawi inidemitaderigi āsayenyi» bale gīzē (āsitawisi፡፡) ālahi ፡- «ālamenikimini» ālewi፡፡ «āyidelemi (āminyalehu)፤ gini libē inidīrega» newi āle፡፡ (ālahimi)፡- «keberarīwochi (kewefochi) āratini yazi፡፡ wede ānitemi sebisibachewi፡፡ (k’orarit’achewimi)፤ kezīyami beyekorebitawi hulu layi kenerisu k’urach’ini ādirigi፡፡ kezīyami t’irachewi፤ fet’inewi yimet’uhalina፡፡ ālahimi āshenafī t’ibebenya meẖonuni ‘iwek’i» ālewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 260

---

مَّثَلُ ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ أَنۢبَتَتۡ سَبۡعَ سَنَابِلَ فِي كُلِّ سُنۢبُلَةٖ مِّاْئَةُ حَبَّةٖۗ وَٱللَّهُ يُضَٰعِفُ لِمَن يَشَآءُۚ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٌ

ye’inezīya genizebochachewini be’ālahi menigedi yemīlegisu sewochi (ligisina) misalē beyezelelawi hulu meto k’init’ati yalebachewini sebati zelelawochi inide ābek’elechi ānidīti k’init’ati bit’ē newi፡፡ ālahimi lemīshawi sewi (kezīhi belayi) yanebabirali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 261

---

ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمۡ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ثُمَّ لَا يُتۡبِعُونَ مَآ أَنفَقُواْ مَنّٗا وَلَآ أَذٗى لَّهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

inezīya genizebochachewini be’ālahi menigedi yemīlegisu kezīyami yeset’utini negeri memets’adek’inina masikefatini yemayasiketilu le’inerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ be’inerisumi layi firihati yelebachewimi፤ inerisumi āyazinumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 262

---

۞قَوۡلٞ مَّعۡرُوفٞ وَمَغۡفِرَةٌ خَيۡرٞ مِّن صَدَقَةٖ يَتۡبَعُهَآ أَذٗىۗ وَٱللَّهُ غَنِيٌّ حَلِيمٞ

melikami nigigirina miḥireti madiregi masikefati kemīketelati mits’iwati belach’i newi፡፡ ālahimi tebik’ak’ī tagashi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 263

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُبۡطِلُواْ صَدَقَٰتِكُم بِٱلۡمَنِّ وَٱلۡأَذَىٰ كَٱلَّذِي يُنفِقُ مَالَهُۥ رِئَآءَ ٱلنَّاسِ وَلَا يُؤۡمِنُ بِٱللَّهِ وَٱلۡيَوۡمِ ٱلۡأٓخِرِۖ فَمَثَلُهُۥ كَمَثَلِ صَفۡوَانٍ عَلَيۡهِ تُرَابٞ فَأَصَابَهُۥ وَابِلٞ فَتَرَكَهُۥ صَلۡدٗاۖ لَّا يَقۡدِرُونَ عَلَىٰ شَيۡءٖ مِّمَّا كَسَبُواْۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡكَٰفِرِينَ

inanite yamenachihu hoyi! inidezīya genizebuni lesewochi masayeti sīli inidemīset’ewina be’ālahina bemech’ereshawimi k’eni inidemayaminewi sewi mits’iwatochachihuni bememets’adek’ina bemasikefati ātabelashu፡፡ misalēwimi belayu ‘āferi inidalebeti lenit’a dinigayi ḫayilenyami zinabi inidagenyewina milit’i ādirigo inidetewewi bit’ē newi፡፡ kešeruti negeri beminimi layi (līt’ek’emu) āyichilumi፡፡ ālahimi keḥadīyanini ḥizibochi āyimerami፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 264

---

وَمَثَلُ ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُمُ ٱبۡتِغَآءَ مَرۡضَاتِ ٱللَّهِ وَتَثۡبِيتٗا مِّنۡ أَنفُسِهِمۡ كَمَثَلِ جَنَّةِۭ بِرَبۡوَةٍ أَصَابَهَا وَابِلٞ فَـَٔاتَتۡ أُكُلَهَا ضِعۡفَيۡنِ فَإِن لَّمۡ يُصِبۡهَا وَابِلٞ فَطَلّٞۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ بَصِيرٌ

ye’inezīyami ye’ālahini widēta lemefelegina lenefisochachewi (iminetini) lemaregaget’i genizebochachewini yemīlegisu sewochi misalē betesitekakelechi kefitenya sifira layi inidalechi ātikiliti፣ bizu zinabi inidenekati firēwanimi it’ifi ẖono inideset’echi፣ zinabimi bayinekati kafīya inidemībek’ati bit’ē newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu temelikachi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 265

---

أَيَوَدُّ أَحَدُكُمۡ أَن تَكُونَ لَهُۥ جَنَّةٞ مِّن نَّخِيلٖ وَأَعۡنَابٖ تَجۡرِي مِن تَحۡتِهَا ٱلۡأَنۡهَٰرُ لَهُۥ فِيهَا مِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ وَأَصَابَهُ ٱلۡكِبَرُ وَلَهُۥ ذُرِّيَّةٞ ضُعَفَآءُ فَأَصَابَهَآ إِعۡصَارٞ فِيهِ نَارٞ فَٱحۡتَرَقَتۡۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمُ ٱلۡأٓيَٰتِ لَعَلَّكُمۡ تَتَفَكَّرُونَ

(ke’inanite) ānidachihu lerisu kezemibabana keweyinochi besiriwa wenizochi yemīfesubati ātikiliti litinorewi፣ bewisit’wami lerisu keyefirēwi hulu līnorewi irijinami līnekawina lerisu dekamawochi ziriyawochi yaluti sīẖoni bewisit’u isati yalebeti wirich’i līyagenyatina litik’at’eli yiwedalini inidezīhu ālahi ānik’ets’ochini le’inanite yabirarali፤ litasitenetinu yikejelalina፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 266

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَٰتِ مَا كَسَبۡتُمۡ وَمِمَّآ أَخۡرَجۡنَا لَكُم مِّنَ ٱلۡأَرۡضِۖ وَلَا تَيَمَّمُواْ ٱلۡخَبِيثَ مِنۡهُ تُنفِقُونَ وَلَسۡتُم بِـَٔاخِذِيهِ إِلَّآ أَن تُغۡمِضُواْ فِيهِۚ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ

inanite yamenachihu hoyi! kaferachihutina kezīyami le’inanite kemidiri kawet’anilachihu kemelikamu legisu፡፡ met’ifowinimi (lemesit’eti) ātasibu፡፡ be’irisu ‘ayinochachihuni ch’efinachihu inijī yematiwesiduti sitiẖonu ke’irisu (kemet’ifowi) tiset’alachihuni ālahimi tebik’ak’ī misiguni meẖonuni ‘iwek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 267

---

ٱلشَّيۡطَٰنُ يَعِدُكُمُ ٱلۡفَقۡرَ وَيَأۡمُرُكُم بِٱلۡفَحۡشَآءِۖ وَٱللَّهُ يَعِدُكُم مَّغۡفِرَةٗ مِّنۡهُ وَفَضۡلٗاۗ وَٱللَّهُ وَٰسِعٌ عَلِيمٞ

seyit’ani (inidatilegisu) diẖinetini yasiferarachiḫwali፡፡ bemet’ifomi yazachiḫwali፡፡ ālahimi kerisu yeẖoneni miḥiretina chirotani yik’et’irachiḫwali፡፡ ālahimi chirotawi sefī ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 268

---

يُؤۡتِي ٱلۡحِكۡمَةَ مَن يَشَآءُۚ وَمَن يُؤۡتَ ٱلۡحِكۡمَةَ فَقَدۡ أُوتِيَ خَيۡرٗا كَثِيرٗاۗ وَمَا يَذَّكَّرُ إِلَّآ أُوْلُواْ ٱلۡأَلۡبَٰبِ

lemīshawi sewi t’ibebini yiset’ali፤ t’ibebinimi yemīsiset’i sewi bizuni melikami negeri be’irigit’i teset’e፡፡ ye’ā’imirowochi balebētochi inijī (lēlawi) āyigesets’imi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 269

---

وَمَآ أَنفَقۡتُم مِّن نَّفَقَةٍ أَوۡ نَذَرۡتُم مِّن نَّذۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ يَعۡلَمُهُۥۗ وَمَا لِلظَّـٰلِمِينَ مِنۡ أَنصَارٍ

kemits’iwatimi maninyawinimi yelegesachihutini weyimi kesileti yetesalachihutini ālahi yawik’ewali፡፡ lebedayochimi keredatochi minimi yelachewimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 270

---

إِن تُبۡدُواْ ٱلصَّدَقَٰتِ فَنِعِمَّا هِيَۖ وَإِن تُخۡفُوهَا وَتُؤۡتُوهَا ٱلۡفُقَرَآءَ فَهُوَ خَيۡرٞ لَّكُمۡۚ وَيُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَيِّـَٔاتِكُمۡۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ

mits’iwatochini bitigelits’u iriswa mininya melikami nati፡፡ bitidebik’watina lediẖochi bitiset’watimi irisu lenanite belach’i newi፡፡ keḫat’ī’ātochachihumi ke’inanite yabisali፡፡ ālahimi bemitišeruti hulu wisit’e ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 271

---

۞لَّيۡسَ عَلَيۡكَ هُدَىٰهُمۡ وَلَٰكِنَّ ٱللَّهَ يَهۡدِي مَن يَشَآءُۗ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَلِأَنفُسِكُمۡۚ وَمَا تُنفِقُونَ إِلَّا ٱبۡتِغَآءَ وَجۡهِ ٱللَّهِۚ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ يُوَفَّ إِلَيۡكُمۡ وَأَنتُمۡ لَا تُظۡلَمُونَ

inerisuni mak’inati be’ānite layi yelebihimi፡፡ gini ālahi yemīshawini sewi yak’enali፡፡ kegenizebimi yemitilegisuti (minidawi) lenefisochachihu newi፡፡ ye’ālahinimi fīti (widētawini) lemefelegi inijī ātilegisumi፡፡ kegenizebimi yemitilegisuti hulu (minidawi) wedenanite yimolali፡፡ inanitemi ātibedelumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 272

---

لِلۡفُقَرَآءِ ٱلَّذِينَ أُحۡصِرُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ لَا يَسۡتَطِيعُونَ ضَرۡبٗا فِي ٱلۡأَرۡضِ يَحۡسَبُهُمُ ٱلۡجَاهِلُ أَغۡنِيَآءَ مِنَ ٱلتَّعَفُّفِ تَعۡرِفُهُم بِسِيمَٰهُمۡ لَا يَسۡـَٔلُونَ ٱلنَّاسَ إِلۡحَافٗاۗ وَمَا تُنفِقُواْ مِنۡ خَيۡرٖ فَإِنَّ ٱللَّهَ بِهِۦ عَلِيمٌ

(yemitimets’ewituti) le’inezīya be’ālahi menigedi (lemetageli sīlu) letageduti diẖochi newi፡፡ bemidiri meẖēdini āyichilumi፡፡ (limenani) kemet’it’ebek’achewi (yetenesa) yemayawik’i sewi hābitamochi nachewi bilo yit’eret’irachewali፡፡ bemilikitachewi tawik’achewalehi፡፡ sewochini bechikita āyileminumi፡፡ kegenizebimi yemitilegisuti ālahi irisuni ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 273

---

ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ أَمۡوَٰلَهُم بِٱلَّيۡلِ وَٱلنَّهَارِ سِرّٗا وَعَلَانِيَةٗ فَلَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

inezīya genizebochachewini belēlītina bek’eni bedibik’imi begilits’imi yemīlegisu le’inerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ be’inerisumi layi firihati yelebachewimi inerisumi āyazinumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 274

---

ٱلَّذِينَ يَأۡكُلُونَ ٱلرِّبَوٰاْ لَا يَقُومُونَ إِلَّا كَمَا يَقُومُ ٱلَّذِي يَتَخَبَّطُهُ ٱلشَّيۡطَٰنُ مِنَ ٱلۡمَسِّۚ ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ قَالُوٓاْ إِنَّمَا ٱلۡبَيۡعُ مِثۡلُ ٱلرِّبَوٰاْۗ وَأَحَلَّ ٱللَّهُ ٱلۡبَيۡعَ وَحَرَّمَ ٱلرِّبَوٰاْۚ فَمَن جَآءَهُۥ مَوۡعِظَةٞ مِّن رَّبِّهِۦ فَٱنتَهَىٰ فَلَهُۥ مَا سَلَفَ وَأَمۡرُهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِۖ وَمَنۡ عَادَ فَأُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِۖ هُمۡ فِيهَا خَٰلِدُونَ

inezīya ārat’ani yemībelu ya seyit’ani kemenikatu yetenesa yemīt’ilewi sewi (ke’āwidik’u) inidemīnesa bit’ē iniji (kemek’abirachewi) āyinesumi፡፡ yihi inerisu meshet’i ye’ārat’a bit’ē bicha newi bemaletachewi newi፡፡ gini meshet’ini ālahi fek’idwali፡፡ ārat’animi irimi ādirigwali፡፡ kegētawimi gisats’ē yemet’aletina yetekelekele sewi lerisu (kemekelikelu befīti) yalefewi ālewi፡፡ negerumi wede ālahi newi፤ (ārat’ani wede mebilati) yetemelesemi sewi inezīya ye’isati gwadochi nachewi፡፡ inerisu bewisit’wa zewitarīwochi nachewi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 275

---

يَمۡحَقُ ٱللَّهُ ٱلرِّبَوٰاْ وَيُرۡبِي ٱلصَّدَقَٰتِۗ وَٱللَّهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ أَثِيمٍ

ālahi ārat’ani (bereketuni) yat’efali፡፡ mits’iwatochinimi yafafali፡፡ ālahimi ḫat’e’ītenya keḥadīni hulu āyiwedimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 276

---

إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّـٰلِحَٰتِ وَأَقَامُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَءَاتَوُاْ ٱلزَّكَوٰةَ لَهُمۡ أَجۡرُهُمۡ عِندَ رَبِّهِمۡ وَلَا خَوۡفٌ عَلَيۡهِمۡ وَلَا هُمۡ يَحۡزَنُونَ

inezīya yamenu፡፡ melikami širawochinimi yešeru፡፡ solatinimi yasitekakelu፡፡ zekanimi yeset’u lenerisu begētachewi zenidi minidachewi ālachewi፡፡ be’inerisumi layi firihati yelebachewimi inerisumi āyazinumi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 277

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَذَرُواْ مَا بَقِيَ مِنَ ٱلرِّبَوٰٓاْ إِن كُنتُم مُّؤۡمِنِينَ

inanite yamenachihu hoyi! ālahini firu፡፡ ke’ārat’ami yek’erewini tewu፡፡ āmanyochi inideẖonachihu (tet’enik’ek’u)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 278

---

فَإِن لَّمۡ تَفۡعَلُواْ فَأۡذَنُواْ بِحَرۡبٖ مِّنَ ٱللَّهِ وَرَسُولِهِۦۖ وَإِن تُبۡتُمۡ فَلَكُمۡ رُءُوسُ أَمۡوَٰلِكُمۡ لَا تَظۡلِمُونَ وَلَا تُظۡلَمُونَ

(yetazezachihutini) batišerumi ke’ālahina kemelikitenyawi beẖonechi t’ori (mewegatachihuni) ‘iwek’u፡፡ bitits’ets’etumi le’inanite yegenizebochachihu wanawochi ālwachihu፡፡ ātibedilumi ātibedelumimi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 279

---

وَإِن كَانَ ذُو عُسۡرَةٖ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَيۡسَرَةٖۚ وَأَن تَصَدَّقُواْ خَيۡرٞ لَّكُمۡ إِن كُنتُمۡ تَعۡلَمُونَ

yediẖineti balebēti yeẖonemi (bale‘ida) sewi bīnori imaginyeti diresi mak’oyeti newi፡፡ (bememari) memets’iwetachihumi le’inanite belach’i newi፡፡ yemitawik’u bitiẖonu (tišerutalachihu)፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 280

---

وَٱتَّقُواْ يَوۡمٗا تُرۡجَعُونَ فِيهِ إِلَى ٱللَّهِۖ ثُمَّ تُوَفَّىٰ كُلُّ نَفۡسٖ مَّا كَسَبَتۡ وَهُمۡ لَا يُظۡلَمُونَ

be’irisumi wisit’i wede ālahi yemitimelesubetinina kezīyami inerisu yemayibedelu sīhonu nefisi hulu yešerachiwini šira yemitimolabetini k’eni tet’enik’ek’u፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 281

---

يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِذَا تَدَايَنتُم بِدَيۡنٍ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى فَٱكۡتُبُوهُۚ وَلۡيَكۡتُب بَّيۡنَكُمۡ كَاتِبُۢ بِٱلۡعَدۡلِۚ وَلَا يَأۡبَ كَاتِبٌ أَن يَكۡتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ ٱللَّهُۚ فَلۡيَكۡتُبۡ وَلۡيُمۡلِلِ ٱلَّذِي عَلَيۡهِ ٱلۡحَقُّ وَلۡيَتَّقِ ٱللَّهَ رَبَّهُۥ وَلَا يَبۡخَسۡ مِنۡهُ شَيۡـٔٗاۚ فَإِن كَانَ ٱلَّذِي عَلَيۡهِ ٱلۡحَقُّ سَفِيهًا أَوۡ ضَعِيفًا أَوۡ لَا يَسۡتَطِيعُ أَن يُمِلَّ هُوَ فَلۡيُمۡلِلۡ وَلِيُّهُۥ بِٱلۡعَدۡلِۚ وَٱسۡتَشۡهِدُواْ شَهِيدَيۡنِ مِن رِّجَالِكُمۡۖ فَإِن لَّمۡ يَكُونَا رَجُلَيۡنِ فَرَجُلٞ وَٱمۡرَأَتَانِ مِمَّن تَرۡضَوۡنَ مِنَ ٱلشُّهَدَآءِ أَن تَضِلَّ إِحۡدَىٰهُمَا فَتُذَكِّرَ إِحۡدَىٰهُمَا ٱلۡأُخۡرَىٰۚ وَلَا يَأۡبَ ٱلشُّهَدَآءُ إِذَا مَا دُعُواْۚ وَلَا تَسۡـَٔمُوٓاْ أَن تَكۡتُبُوهُ صَغِيرًا أَوۡ كَبِيرًا إِلَىٰٓ أَجَلِهِۦۚ ذَٰلِكُمۡ أَقۡسَطُ عِندَ ٱللَّهِ وَأَقۡوَمُ لِلشَّهَٰدَةِ وَأَدۡنَىٰٓ أَلَّا تَرۡتَابُوٓاْ إِلَّآ أَن تَكُونَ تِجَٰرَةً حَاضِرَةٗ تُدِيرُونَهَا بَيۡنَكُمۡ فَلَيۡسَ عَلَيۡكُمۡ جُنَاحٌ أَلَّا تَكۡتُبُوهَاۗ وَأَشۡهِدُوٓاْ إِذَا تَبَايَعۡتُمۡۚ وَلَا يُضَآرَّ كَاتِبٞ وَلَا شَهِيدٞۚ وَإِن تَفۡعَلُواْ فَإِنَّهُۥ فُسُوقُۢ بِكُمۡۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَۖ وَيُعَلِّمُكُمُ ٱللَّهُۗ وَٱللَّهُ بِكُلِّ شَيۡءٍ عَلِيمٞ

inanite yamenachihu hoyi! isike tewesene gīzē diresi be‘ida betewawalachihu gīzē ts’afuti፡፡ ts’eḥāfīmi bemekakelachihu betikikili yits’afi፡፡ ts’eḥāfīmi ālahi inide āsawek’ewi mets’afini inibī āyibeli፡፡ yits’afimi፡፡ yami berisu layi ‘idawi yalebeti sewi bek’alu yasits’ifi፡፡ ālahinimi gētawini yifira፡፡ ke’irisumi (kalebeti ‘ida) mininimi āyagudili፡፡ yami berisu layi ‘idawi yalebeti k’īli፣ weyimi dekama፣ weyimi bek’alu masits’afini yemayichili bīẖoni wabīwi betikikili yasits’ifileti፡፡ kewenidochachihumi huletini misikirochi āsimesikiru፡፡ huletimi wenidochi bayiẖonu kemisikirochi sīẖonu kemitiweduwachewi yeẖonuni ānidi wenidina ānidenyawa sitiresa ānidenyayitu lēlawani tasitawisati zenidi huleti sētochi (yimesikiru)፡፡ misikirochimi betet’eru gīzē inibī āyibelu፡፡ (‘idawi) tinishi weyimi tilik’i bīẖonimi isike gīzēwi diresi yemitits’ifuti kemeẖoni ātiselichu፡፡ inidīhi madiregachihu ālahi zenidi bet’ami tikikili lemisikirinetimi āregagach’i lalemet’erat’erachihumi bet’ami k’iribi newi፡፡ gini bemekakelachihu iji beji yemitik’ebabelwati nigidi bitiẖoni batits’ifuwati benanite layi ḫat’ī’ati yelebachihumi፡፡ beteshashat’achihumi gīzē āsimesikiru፡፡ ts’eḥāfīmi misikirimi (bale gudayu gari) āyigodadu፡፡ (yihinini) bitišerumi irisu be’inanite (yemīt’ega) āmets’i newi፡፡ ālahinimi firu፡፡ ālahimi yasawik’achiḫwali፡፡ ālahimi negeruni hulu ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 282

---

۞وَإِن كُنتُمۡ عَلَىٰ سَفَرٖ وَلَمۡ تَجِدُواْ كَاتِبٗا فَرِهَٰنٞ مَّقۡبُوضَةٞۖ فَإِنۡ أَمِنَ بَعۡضُكُم بَعۡضٗا فَلۡيُؤَدِّ ٱلَّذِي ٱؤۡتُمِنَ أَمَٰنَتَهُۥ وَلۡيَتَّقِ ٱللَّهَ رَبَّهُۥۗ وَلَا تَكۡتُمُواْ ٱلشَّهَٰدَةَۚ وَمَن يَكۡتُمۡهَا فَإِنَّهُۥٓ ءَاثِمٞ قَلۡبُهُۥۗ وَٱللَّهُ بِمَا تَعۡمَلُونَ عَلِيمٞ

beguzomi layi bitiẖonuna ts’eḥāfīni batagenyu yetech’ebet’u metemamenyawochini yazu፡፡ kefīlachihumi kefīluni bīyamini ya yetamenewi sewi āderawini yadirisi፡፡ ālahinimi gētawini yifira፡፡ misikirinetinimi ātidebik’u፡፡ yemīdebik’atimi sewi irisu libu ḫat’ī’atenya newi፡፡ ālahimi yemitišerutini hulu ‘āwak’ī newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 283

---

لِّلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِۗ وَإِن تُبۡدُواْ مَا فِيٓ أَنفُسِكُمۡ أَوۡ تُخۡفُوهُ يُحَاسِبۡكُم بِهِ ٱللَّهُۖ فَيَغۡفِرُ لِمَن يَشَآءُ وَيُعَذِّبُ مَن يَشَآءُۗ وَٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٌ

besemayati wisit’ina bemidirimi wisit’i yalewi hulu ye’ālahi newi፡፡ benefisochachihu wisit’i yalewini bitigelits’u weyimi bitidebik’uti ālahi berisu yik’ot’at’erachiḫwali፡፡ lemīshawimi sewi yimirali፡፡ yemīshawinimi sewi yik’et’ali፡፡ ālahimi benegeru hulu layi chayi newi፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 284

---

ءَامَنَ ٱلرَّسُولُ بِمَآ أُنزِلَ إِلَيۡهِ مِن رَّبِّهِۦ وَٱلۡمُؤۡمِنُونَۚ كُلٌّ ءَامَنَ بِٱللَّهِ وَمَلَـٰٓئِكَتِهِۦ وَكُتُبِهِۦ وَرُسُلِهِۦ لَا نُفَرِّقُ بَيۡنَ أَحَدٖ مِّن رُّسُلِهِۦۚ وَقَالُواْ سَمِعۡنَا وَأَطَعۡنَاۖ غُفۡرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيۡكَ ٱلۡمَصِيرُ

melikitenyawi kegētawi wede risu beteweredewi āmene፡፡ mi’iminochumi (inidezīhu)፡፡ hulumi be’ālahi፣ bemela‘ikitumi፣ bemets’aḥifitumi፣ bemelikitenyochumi kemelikitenyochu «be’ānidimi mekakeli ānileyimi» (yemīlu sīẖonu) āmenu፡፡ «semani፤ tazezinimi፡፡ gētachini hoyi! miḥiretihini (inishaleni)፡፡ memeleshami wedanite bicha newi» ālumi፡
Surah Al-Baqara, Verse 285

---

لَا يُكَلِّفُ ٱللَّهُ نَفۡسًا إِلَّا وُسۡعَهَاۚ لَهَا مَا كَسَبَتۡ وَعَلَيۡهَا مَا ٱكۡتَسَبَتۡۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذۡنَآ إِن نَّسِينَآ أَوۡ أَخۡطَأۡنَاۚ رَبَّنَا وَلَا تَحۡمِلۡ عَلَيۡنَآ إِصۡرٗا كَمَا حَمَلۡتَهُۥ عَلَى ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِنَاۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلۡنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهِۦۖ وَٱعۡفُ عَنَّا وَٱغۡفِرۡ لَنَا وَٱرۡحَمۡنَآۚ أَنتَ مَوۡلَىٰنَا فَٱنصُرۡنَا عَلَى ٱلۡقَوۡمِ ٱلۡكَٰفِرِينَ

ālahi nefisini kechilotawa belayi āyasigedidatimi፡፡ lerisiwa yešerachiwi ālati፡፡ berisiwami layi yaferachiwi (ḫāt’ī’āti) ālebati፡፡ (belu)፡- gētachini hoyi! biniresa weyimi binisiti ātiyazeni፤ (ātik’it’ani)፡፡ gētachini hoyi! kebadi shekimini ke’inya befīti beneberuti layi inidech’anikewi be’inya layi ātich’anibini፡፡ gētachini hoyi! lenyami berisu chilota yelēlenini negeri ātashekimeni፡፡ ke’inyami yik’irita ādirigi le’inyami miḥireti ādirigi፡፡ izenilinimi፤ wabīyachini ānite nehina፡፡ bekeḥadīwochi ḥizibochi layimi iridani፡፡
Surah Al-Baqara, Verse 286

---

Author: Muhammed Sadiq And Muhammed Sani Habib

---